Doğalgazda kademeye geçiliyor: Soğuk iklime sahip illere pozitif ayrımcılık

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, yılbaşı itibarıyla aynı elektrikte olduğu gibi doğalgazda da kademe uygulamasına geçmeyi hedefliyor. Gelir seviyesi yüksek hanelerin desteklemeden çıkarılması için tüketim esaslı bir modele geçilecek. İllere göre farklı olarak belirlenecek olan doğalgaz kademesinde, kış aylarının sert geçtiği bölgeler gözetilecek.
Enerji Bakanlığı, enerji desteklemelerinin ihtiyaç sahibi hanelere ulaştırılarak adil bir yapının oluşturulması için çalışmalarını sürdürüyor. Bu yıl elektrik ve doğalgazda desteklemelerin tutarı 600 milyar TL'yi bulurken, bu tutara borçlanma finansmanı da dahil edildiğinde desteklerin devlete maliyeti 850 milyar lirayı bulacak. Şu an hâlâ doğalgazda sübvansiyon yüzde 60 olarak uygulanıyor. Yani 100 liralık doğalgaz faturasının 60 lirasını devlet ödüyor.

İLLERE GÖRE KADEME ÇALIŞILIYOR
Desteklerin her haneye eşit olarak yapılması dar, orta ve yüksek gelirli haneler arasında gelir adaletsizliğini pekiştirirken, bakanlık bunun önüne geçmek için tüketimi yüksek haneleri yüksek gelir grubu sayarak doğalgazda da bu gruba desteği kaldıracak. Çalışılan modelde illerin kış ayları doğalgaz tüketimlerinin ortalaması dikkate alınarak her ile göre bir kademe belirlenecek. İklim koşulları gereği diğer illere nazaran daha soğuk iller için yeni uygulamada pozitif ayrımcılık yapılacak. Ülkenin doğusu ile batısı kış aylarında çok farklı sıcaklık değerlerini gördüğü için kışı sert geçiren iller söz konusu modelde gözetilmiş olacak.

ERZURUM, İSTANBUL AYNI DEĞİL
Yeni modelde her ilin kış aylarında yaptığı aylık doğalgaz tüketimi ortalamaları esas alınacak. Geçtiğimiz ocak ayında Marmara bölgesindeki haneler aylık 155 metreküp, Ege ve İç Anadolu 180 metreküp, Karadeniz 175 metreküp, Güney Doğu Anadolu 195 metreküp, Doğu Anadolu 235 metreküp doğalgaz tüketmişti.
Yeni modelde örneğin İç Anadolu Bölgesi'nde yer alan Ankara'da kış aylarında ortalama 180 metreküp doğalgaz tüketildiği esas alınacak, İstanbul'da 155 metreküp, Erzurum'da 230 metreküp doğalgaz tüketimi esas alınacak. Bu rakamlara son şekli bakanlıkça verilecek. Söz konusu modelde bu illerde ortalama tüketimden yüzde 50 fazlasını tüketenlerin desteklemeden çıkarılması öngörülüyor. Bu örneğe göre, Ankara'da 270, İstanbul'da yaklaşık 230, Erzurum'da 345 metreküp aylık tüketimi aşanlar desteklemeden çıkarılacak.

YÜZDE 84'Ü ETKİLENMEYECEK
Söz konusu düzenlemeden vatandaşların yüzde 84'ü etkilenmeyecek. Toplam gazın neredeyse yarısını kalan yüzde 16'lık kesim tüketirken, bunlar geliri yüksek hane kategorisinde değerlendirerek doğalgazın gerçek maliyetiyle karşı karşıya kalacak. Uygulamada bir hesap hatası olması durumunda da ihtiyaç sahibi haneler Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na başvuru yaparak, hatanın giderilmesini talep edebilecek. Vatandaşlar doğalgaz faturaları üzerinde aylık doğalgaz tüketimlerinin kaç metreküp olduğunu görebiliyor.
BÖLGE BÖLGE HANELERİN KULLANDIĞI GAZ MİKTARI (M3)
Marmara 155
Ege ve İç Anadolu 180
Karadeniz 175
Güney Doğu Anadolu 195
Doğu Anadolu 235