Dev bariyer bir gecede 1400 ton çöpü durdurdu Sözcü Gazetesi

Plastik şişelerden ahşap parçalarına kadar çok miktarda atık, özellikle şiddetli yağışlarda nehir boyunca sürüklenip denize ulaşıyordu. Tahminlere göre Motagua nehir sistemi yılda 20 bin tona kadar plastiği Karayipler'e taşıyabiliyor.

Nehirdeki çöpleri durdurmak için daha önce çelik kablolar, ağlar, variller ve yüzer borular kullanıldı. Bu yapılar normal koşullarda işe yarasa da büyük seller sırasında suyun ve biriken çöplerin oluşturduğu baskıya dayanamadı. Bazı bariyerler kırılırken tutulan atıklar yeniden nehre karıştı.

The Ocean Cleanup bunun üzerine yaklaşık üç yıllık geliştirme çalışmasının ardından Interceptor 006 adlı sistemi kurdu. İlk tasarımda nehir yatağına sabitlenen yaklaşık 8 metre yüksekliğinde çelik bir bariyer kullanıldı. Ancak büyük bir sel sırasında yapı zarar görünce sistem tamamen değiştirildi.

Yeni tasarımda sabit ağ yerine suyun yüzeyinde duran dev bariyerler tercih edildi. İlk bariyer yaklaşık 51 metre, onun arkasındaki ikinci bariyer ise 107 metre uzunluğunda kuruldu. Su bariyerlerin altından geçerken yüzeyde sürüklenen plastik ve diğer çöpler ön tarafta birikiyor.

Sistem en büyük sınavlarından birini şiddetli bir sel sırasında verdi. Nehirden gelen dev çöp dalgasının 1.400 tonluk bölümü yalnızca bir gecede bariyerlerin önünde tutuldu. Bu miktarın yaklaşık 272 çöp kamyonunun taşıyabileceği yüke denk geldiği belirtildi.

İlk 15 ayın sonunda bariyerlerin yakaladığı toplam atık miktarı 10 bin tonu aştı. Sistemin bulunduğu bölgede nehirle taşınan kirliliği yaklaşık yüzde 60 ila 70 oranında azalttığı tahmin ediliyor.

Ancak Motagua'ya farklı noktalardan yeni çöpler karışmaya devam ettiği için denize daha yakın ikinci ve daha büyük bir bariyer de kuruldu. Yaklaşık 158 metre uzunluğundaki Interceptor 021, güçlü akıntılara ve sellerin sürüklediği büyük ağaç parçalarına dayanabilecek şekilde tasarlandı. Sistem daha ilk ayında yaklaşık 500 bin kilogram atık yakaladı.

Nehirden çıkarılan çöpler daha sonra ayrıştırılıyor. PET şişeler geri dönüşüme gönderilirken organik atıkların bir bölümü komposta, ahşap parçaları ise yeniden kullanılabilecek malzemelere dönüştürülüyor. Böylece bariyerler, nehirdeki çöpleri yalnızca bir noktada toplamak yerine Karayip Denizi'ne ulaşmadan önce önünü kesen dev bir savunma hattı görevi görüyor.