“Çekilme Mutabakatı, Saha Tahkimi”: Fırat’ın batısında Deyr Hafir Meskene hattında son aşama Dış Haberler

Halep merkezinde Suriye ordusunun kontrolü büyük ölçüde sağlamasının ardından, çatışmanın ağırlık merkezi kentin doğu kırsalına kaydı.

Fırat Nehri’nin batısında kalan Deyr Hafir ve Meskene hattı, Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) bu bölgede elinde tuttuğu son stratejik alanlar olarak öne çıkarken, sahadan gelen bilgiler askeri gerilimin kritik bir eşiğe ulaştığını ortaya koyuyor.

Bölgedeki gelişmeler, Halep’in güvenliği, SDG’nin Fırat’ın batısındaki geleceği ve örgüt içi dengeler açısından belirleyici bir döneme girildiğine işaret ediyor.

Deyr Hafir: Fırat’ın Batısındaki Son SDG Dayanağı

Halep’in yaklaşık 50 kilometre doğusunda yer alan Deyr Hafir, Ocak 2026 itibarıyla Fırat’ın batısında terör örgütü SDG kontrolünde kalan son büyük ve en kritik yerleşim birimi konumunda bulunuyor.

Coğrafi konumu itibarıyla Deyr Hafir, Halep şehir merkezine uzanan doğu aksını kontrol etme imkânı sağlarken, aynı zamanda Rakka hattıyla bağlantıyı mümkün kılan bir geçiş noktası olarak değerlendiriliyor.

Saha kaynakları, son haftalarda bölgede olağanüstü bir askeri hareketlilik yaşandığını bildiriyor.

SDG’nin Tabka ve kuzeydoğu Suriye’den Deyr Hafir yönüne:

• Tanklar ve zırhlı muharebe araçları,

• Ağır silah sistemleri ve mühimmat,

• Beton bloklar, hendek ve mevzi tahkim unsurları,

• Takviye silahlı gruplar sevkiyatını hızlandırdığı belirtiliyor.

Yerel kaynaklar ve saha görüntüleri, bu hareketliliğin geçici bir pozisyon değişikliğinden ziyade kalıcı savunma hatları oluşturma amacı taşıdığını doğruluyor.

Güvenlik kaynakları, SDG’nin Deyr Hafir’i “çekilme öncesi son durak” olarak değil, uzun süre tutulması planlanan bir savunma alanı olarak ele aldığını ifade ediyor.

Kamikaze Dron Faaliyetleri: İddialar, İnkarlar ve Sahadaki Bulgular

Suriye hükümeti ve askeri kaynaklar, terör örgütü SDG’nin Deyr Hafir çevresinden fırlattığı İran menşeli kamikaze insansız hava araçlarıyla Halep şehir merkezini hedef aldığını bildiriyor.

10 Ocak 2026 günü içerisinde:

• Birden fazla kamikaze dron saldırısı kayda geçti,

• Hava savunma unsurları tarafından en az 4 dronun düşürüldüğü açıklandı,

• Halep’te bazı sivil binalarda yapısal hasar meydana geldi,

• Sivil yaralanmalar yaşandığı bildirildi.

Saldırıların ardından Halep’te hava savunma sistemlerinin yoğun biçimde devreye girdiği, patlama seslerinin kentin farklı noktalarında duyulduğu ifade ediliyor.

Yetkililer, dronların teknik özellikleri ve uçuş güzergâhları üzerinden kalkış noktalarının Deyr Hafir hattına işaret ettiğini belirtiyor.

SDG ise yaptığı yazılı açıklamada, Halep’te hiçbir sivil yerleşimi hedef almadığını, yöneltilen suçlamaların asılsız olduğunu savundu. Ancak sahadaki hasar tespitleri, düşürülen dronlara ait görüntüler ve Suriye ordusunun verdiği askeri karşılık, gerilimin fiilen sahaya yansıdığını ve karşılıklı söylemlerle örtüşmeyen bir tablo oluştuğunu gösteriyor.

Suriye Ordusunun Tepkisi: Topçu Ateşi ve Kapalı Askeri Bölge

Kamikaze dron saldırılarının ardından Suriye ordusu, dronların kalkış noktası olduğu değerlendirilen Deyr Hafir çevresindeki mevzilere uçaksavar ve topçu ateşiyle karşılık verdi. Bu gelişmelerin hemen ardından Deyr Hafir–Meskene hattı, Suriye Ordusu Operasyon Birimi tarafından “kapalı askeri bölge” ilan edildi.

Operasyon biriminin açıklamasında şu unsurlar öne çıktı:

• SDG’nin, terör örgütü PKK milisleri ve devrik rejimin kalıntılarıyla birlikte bölgede yığınak yaptığı,

• Bölgenin Halep’i hedef alan İran menşeli intihar dronlarının kalkış noktası olarak kullanıldığı,

• Sivil halkın SDG mevzilerinden uzak durması gerektiği,

• Bölgedeki tüm silahlı unsurların Fırat’ın doğusuna çekilmesi çağrısı,

• Aksi durumda Suriye ordusunun gerekli tüm askeri tedbirleri almaktan çekinmeyeceği

vurgulandı.

Askeri çevreler, bu açıklamayı geniş çaplı bir operasyonun siyasi ve askeri zeminini hazırlayan bir adım olarak değerlendiriyor.

Meskene ve M15 Hattı: Lojistik ve Stratejik Düğüm

Deyr Hafir’in güneydoğusunda yer alan Meskene, Fırat Nehri kıyısındaki konumu ve Rakka–Halep hattı üzerindeki M15 karayolu nedeniyle ayrı bir stratejik önem taşıyor. Bu yol, SDG’nin Fırat’ın doğusundaki Rakka merkezli alanlarından Halep kırsalına uzanan ana ikmal güzergâhı olarak biliniyor.

Askeri değerlendirmelere göre:

• Deyr Hafir ve Meskene’nin kontrol altına alınmasıyla M15 hattı tamamen kapanacak,

• SDG’nin Fırat’ın doğusundan batısına personel ve mühimmat aktarımı kesilecek,

• Halep’e yönelik askeri ve dron tehdidi fiilen sona erecek,

• SDG’nin Fırat’ın batısındaki varlığı lojistik olarak sürdürülemez hale gelecek.

Bu nedenle, planlanan olası operasyonun yalnızca taktik değil, stratejik sonuçlar doğuracak bir hamle olduğu vurgulanıyor.

Deyr Hafir ve Meskene’nin Savaş Geçmişi

Her iki yerleşim de Suriye iç savaşı boyunca defalarca el değiştirdi ve sahadaki dengelerin sık sık yeniden şekillendiği alanlar arasında yer aldı.

Deyr Hafir:

• 2012: Muhalif grupların kontrolüne geçti.

• 2014 başları: IŞİD tarafından ele geçirildi.

• Mart–Nisan 2017: Doğu Halep taarruzu sırasında Suriye ordusu tarafından geri alındı.

Bu gelişme, Fırat’a yakınlığı nedeniyle Halep’in su güvenliğinin yeniden tesis edilmesi açısından kritik bir dönüm noktası olarak kayda geçti.

Esad rejiminin Aralık 2024’te çökmesi sonrasında, 30 Kasım 2024’te SDG Deyr Hafir’i ele geçirdi ve Tabka yönünden destekleyerek kontrolünü pekiştirdi. 2025 yılı boyunca bölgede kalıcı mevzilenme yapan SDG ile Suriye geçiş hükümeti güçleri arasında topçu atışları, dron saldırıları ve infiltre girişimlerini içeren düşük yoğunluklu ancak süreklilik arz eden çatışmalar yaşandı.

Meskene:

• DAEŞ kontrolündeyken Haziran 2017’de Suriye ordusu tarafından geri alındı.

• Rejim çöküşü sonrası 1 Aralık 2024’te SDG tarafından ele geçirildi.

Halep merkezindeki temizlik operasyonlarının ilerlemesiyle birlikte, bu iki bölge üzerindeki askeri baskının kademeli olarak arttığı belirtiliyor.

Halep Operasyonları, Çekilme Mutabakatı ve Sahadaki Sapma

Suriye ordusu daha önce Halep’in Şeyh Maksud ve Eşrefiye mahallelerine operasyon düzenledi. Yaklaşık 14 yıl boyunca bu mahallelerde kontrolü elinde tutan PKK’nın Suriye uzantısı YPG, 14 saat süren çatışmaların ardından bu bölgeleri Suriye ordusuna bırakarak otobüslerle bölgeden çıktı.

Siyasi ve güvenlik kaynaklarına göre, Halep operasyonu öncesinde Amerikalı istihbarat yetkilileri ve Centcom temsilcilerinin de katıldığı bir toplantıda SDG’nin başındaki Mazlum Abdi, Halep içinden çekilme konusunda mutabakata vardı. Bu yaklaşım, Mazlum Abdi’nin Şam–ABD arasındaki diplomatik trafiğe riayet ettiği şeklinde yorumlandı.

İran Yanlısı Bahoz Erdal Faktörü ve Örgüt İçi Gerilim

Ancak kararın sahadaki uygulanma sürecinde ciddi bir kırılma yaşandığı ifade ediliyor. Güvenlik kaynakları, Türkiye kamuoyunun radikal eylemleriyle yakından tanıdığı Suriye asıllı ancak İran yanlısı isim olarak bilinen Bahoz Erdal’ın bu çekilme kararına karşı çıktığını belirtiyor. Ve Halep’te çekilmeme yönünde karar aldığı ifade edilmiştir diliyor.

Sahadaki Kaynaklara göre Bahoz Erdal:

• Halep’teki iki mahalleden çekilmeme yönünde talimat verdi,

• Bu bölgeleri bilinçli şekilde çatışma alanına dönüştürdü,

• Gerekirse yaklaşık 300 bin sivilin canlı kalkan olarak kullanılmasını dahi gündeme getirdi.

Bu tutumun, SDG/PKK yapısı içinde Mazlum Abdi çizgisi ile Kandil merkezli Bahoz Erdal çizgisi arasında derin bir ayrışmayı açığa çıkardığı ifade ediliyor. Güvenlik çevreleri, Suriye’de askeri ve siyasi nüfuz kaybı yaşayan İran’ın, geçmişte olduğu gibi bugün de PKK üzerinden Suriye ve Sincar sahasında yeniden alan tutmaya çalıştığını değerlendiriyor.

Bahoz Erdal’ın Suriye sahasına inmesi, örgüt içinde önümüzdeki dönemde daha sert iç çatışmaların, güç mücadelelerinin ve yapısal kırılmaların yaşanabileceğine işaret eden önemli bir gelişme olarak görülüyor.

Saatlik Değişen Bir Cephe: Fırat’ın Batısında Son Eşik Deyr Hafir–Meskene Hattı

Halep merkezinde SDG varlığının büyük ölçüde sona ermesiyle birlikte çatışmanın ağırlık merkezi kentin doğu kırsalına kaymış durumda.

Bugün itibarıyla Deyr Hafir ve Meskene hattı, Fırat Nehri’nin batısında kalan son askeri ve stratejik eşik olarak öne çıkıyor. Sahadan gelen bilgiler, bu hattın artık yalnızca taktik bir cephe değil, Suriye sahasındaki güç dengelerini doğrudan etkileyecek bir kırılma noktası haline geldiğini gösteriyor.

Son günlerde bölgede art arda yaşanan kamikaze dron saldırıları, buna karşılık yoğun topçu ve uçaksavar ateşi ile verilen askeri yanıtlar ve nihayetinde “kapalı askeri bölge” ilanı, sahadaki gerilimin en üst seviyeye ulaştığını ortaya koyuyor.

Askeri kaynaklar, Deyr Hafir–Meskene hattında yaşanan her yeni gelişmenin yalnızca bu iki yerleşimi değil, Halep’in güvenliğini ve Fırat’ın batısındaki genel askeri dengeyi doğrudan etkilediğini vurguluyor.

Siyasi ve askeri çevrelerin ortak değerlendirmesine göre, bu hattın Suriye ordusu tarafından kontrol altına alınması halinde üç temel sonuç ortaya çıkacak.

İlk olarak, SDG’nin Fırat’ın batısındaki askeri varlığı fiilen sona erecek ve örgüt, Halep kırsalında tutunabileceği son alanı da kaybetmiş olacak. İkinci olarak, Deyr Hafir çevresinden kaynaklandığı iddia edilen kamikaze dron ve dolaylı askeri tehdit ortadan kalkacak, Halep şehir merkezi açısından görece bir güvenlik istikrarı sağlanacak.

Üçüncü ve daha kapsamlı sonuç ise, Suriye sahasındaki güç dengelerinin köklü biçimde yeniden şekillenmesi olacak; bu durum yalnızca SDG’yi değil, sahadaki tüm bölgesel ve uluslararası aktörlerin pozisyonlarını da etkileyecek.

Güvenlik kaynakları, bu nedenle Deyr Hafir–Meskene hattını “son savunma çizgisi” olarak tanımlıyor. Sahadaki askeri hareketlilik, karşılıklı ateş ve siyasi açıklamalar, krizin artık uzun vadeli bir yıpratma sürecinden ziyade ani ve belirleyici bir safhaya girdiğine işaret ediyor.

Bölgedeki dengelerin saatlik olarak değişebileceği, yeni bir kamikaze dron saldırısı ya da geniş çaplı bir kara operasyonunun her an başlayabileceği özellikle vurgulanıyor.

Bu çerçevede Deyr Hafir ve Meskene hattı, yalnızca Halep’in doğu kırsalında yaşanan bir askeri gerilim alanı değil; Fırat’ın batısında kimin kalıcı, kimin geçici olacağını belirleyecek son cephe olarak değerlendiriliyor.

Sahada atılacak bir adımın, Suriye savaşının bu evresinde dengeleri geri dönülmez biçimde değiştirebileceği ifade ediliyor.