Çay demlerken bir de antik tarifi deneyin: Binlerce yıl çayı böyle içmişler Sözcü Gazetesi

Çay bugün dünyanın en çok tüketilen içeceklerinden biri. Ancak modern demliklerle yapılan, belli bir sürede hazır olan çay aslında tarih sahnesine çok daha farklı bir şekilde çıktı. Arkeolojik bulgular, eski medeniyetlerin çayı bugünkünden tamamen farklı bir teknikle hazırladığını gösteriyor. Bu antik yöntem hem tadı hem aromayı hem de hazırlama sürecini bambaşka bir deneyime dönüştürüyor.

BİNLERCE YIL BOYUNCA AYNI YÖNTEMİ KULLANMIŞLAR

Çayın ilk tüketildiği dönemlere dair en güçlü kayıtlar Çin’e dayanıyor. Eski Çin hanedanlıklarında çay, bugünkü gibi demlenerek değil doğrudan kaynatılarak hazırlanıyordu. Taze çay yaprakları önce havanda eziliyor, ardından içine zencefil, tuz, portakal kabuğu ya da o dönem yaygın olan aromatik otlar ekleniyordu. Bu karışım suyla birlikte uzun süre kaynatılıyor ve ortaya yoğun, güçlü bir çay suyu çıkıyordu.

Bugünün hafif ve yumuşak içimli çaylarının aksine bu antik yöntemle hazırlanan çay daha koyu renkli, baharatlı ve oldukça aromatikti. Pek çok tarihçiye göre bu tarif, hem içeceği daha şifalı kılıyor hem de uzun yolculuklarda dayanıklılığını artırıyordu.

İŞTE NORMAL DEMLEMEYLE ARASINDAKİ FARKLAR

Günümüzde çay yaprakları kaynar suyun üzerine eklenir ve demlenmeye bırakılır. Böylece aromalar suya nazikçe geçer. Antik yöntemde ise yapraklar doğrudan tencerede kaynatıldığı için hem maddesi hem yağı hem de kokusu suya çok daha yoğun şekilde karışıyor.

Bu fark nedeniyle antik çay:

-Daha tok ve keskin bir tat sunuyor.

-Bitkinin tüm özü kaynama yoluyla suya geçtiği için daha dolgun aromalı oluyor.

-İçine eklenen baharatlar çayı adeta sıcak bir iksire dönüştürüyor.

-Soğuk havalarda vücut direncini artırdığı düşünülüyor.

-Bugün bazı modern çay ustaları, “kaynatma usulü çay”ı özel çay seremonilerinde hâlâ uyguluyor.

EVDE DENEMEK MÜMKÜN

Bu binlerce yıllık tekniği evde denemek için özel bir ekipmana gerek yok. Temel bir yöntem şöyle:

-Taze çay yapraklarını ya da kaliteli bir siyah çayı hafifçe ezin.

-Bir tencereye su ekleyin ve çayı doğrudan suya karıştırın.

-Aromayı güçlendirmek için birkaç parça taze zencefil, küçük bir tutam tuz veya az miktarda narenciye kabuğu ekleyin.

-Karışımı 5–10 dakika kadar kaynatın.

-Ardından ince bir süzgeçten geçirip servis edin.

Sonuç olarak ortaya bugünkü çaydan çok daha aromatik, yoğun ve nefis kokulu bir içecek çıkıyor.

TARİH YENİDEN CANLANIYOR

Dünyada son yıllarda “eski tariflerin yeniden keşfi” trendi çay kültürüne de sıçramış durumda. Çay gurmeleri ve tarih meraklıları, binlerce yıl önceki bu kaynatma usulünün modern çay alışkanlıklarına yeni bir soluk getirebileceğini düşünüyor. Türkiye gibi çay tüketiminin çok yüksek olduğu ülkelerde bu yöntemin denenmesi ise epey ilgi çekebilir.