Çantasında İran dosyası var… Netanyahu Trump’a baskıya gidiyor

ABD ile İran arasında olası bir askeri tırmanmayı önlemek amacıyla geçen hafta Umman’da başlatılan nükleer müzakerelerin ikinci turu öncesinde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu bugün Washington’da ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya geliyor. Görüşmenin Beyaz Saray’da TSİ 19.00’da yapılması planlanıyor. Netanyahu, Trump’ın geçen yıl göreve dönüşünden bu yana yedinci defa ABD’yi ziyaret ediyor. Netanyahu, İran dosyasının görüşmenin merkezinde yer alacağını söyledi.

‘İLKELERİ ANLATACAĞIM’

Uzmanlar görüşmeyi, “ABD–İsrail hattında İran stratejisini şekillendirmeye yönelik bir temas” olarak niteliyor. ABD yönetimi, İran müzakerelerinde nükleer programla sınırlı bir anlaşmayı kapsayabilecek diplomatik sürece açık olduğu sinyallerini verirken, İsrail cephesi bu tutuma temkinli yaklaşıyor. İsrail basınına ve diplomatik kaynaklara göre Netanyahu’nun ana hedefi, Washington’u İran konusunda daha sert bir hatta çekmek ve olası bir anlaşmanın kapsamını genişletmek. Netanyahu, Washington’a hareket etmeden önce yaptığı açıklamada, Trump’a İran’la yürütülen müzakerelere ilişkin “ilkeler” sunacağını belirterek, “Başkana, yalnızca İsrail için değil, Ortadoğu’da barış ve güvenlik isteyen herkes için önemli olan müzakere ilkelerini aktaracağım” ifadelerini kullandı.

NİHAİ HEDEF REJİM

İsrail merkezli Jerusalem Post’a konuşan İsrailli güvenlik ve diplomasi kaynakları, Netanyahu’nun özellikle İran’ın balistik füze programının ve bölgesel silahlı gruplara verdiği desteğin anlaşma kapsamına alınmasını talep ettiğini aktarıyor. Aynı kaynaklara göre Tel Aviv, yalnızca nükleer faaliyetlerle sınırlı bir anlaşmanın İran’ın askeri kapasitesini sınırlandırmak açısından yetersiz kalacağı görüşünde.

TRUMP’TAN İKİNCİ GEMİ İMASI

Abu Dabi merkezli The National gazetesine konuşan bölge uzmanları da Netanyahu’nun, ABD’nin İran’la yürüttüğü müzakerelerde askeri seçeneğin tamamen gündemden düşmemesini hedeflediğine dikkat çekiyor. Gazetede yer alan analizlerde, İsrail’in Washington’u kendi güvenlik önceliklerine yaklaştırmaya bu bağlamda ABD’nin İran’la yürüttüğü görüşmeler başarısız olursa askeri seçeneğin masada kalmasını sağlamaya çalıştığı belirtiliyor.

ABD Başkanı da dün Axios’a yaptığı açıklamada, askeri seçeneğin hâlâ masada olduğu sinyalini verdi. Müzakerelerin başarısız olması halinde olası bir askeri harekata hazırlık için Ortadoğu’ya ikinci bir uçak gemisi saldırı grubu göndermeyi düşündüğünü belirten Trump, “Ya bir anlaşma yapacağız ya da geçen seferki gibi çok sert bir önlem almak zorunda kalacağız” dedi. Trump müzakerelerin ikinci turunun gelecek hafta yapılmasını umduğunu kaydetti.

Bu, Donald Trump’ın ikinci döneminde 7’nci Binyamin Netanyahu ziyareti olacak.

İRANLI SÖZCÜ BEKAYİ: SÜRECİ SABOTE ETMEYİN

İRAN cephesinden Netanyahu’nun ABD ziyaretine yönelik sert mesajlar geliyor. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Washington’un dış politikasını İsrail’in taleplerine göre şekillendirmemesi gerektiğini belirterek, müzakere sürecinin sabote edilmemesi çağrısında bulundu. “Müzakere tarafımız ABD’dir ve Washington’un, bölgeye zarar verecek yıkıcı müdahalelerden bağımsız karar vermesi gerekmektedir” diyen Bekayi, dış baskılar altında alınacak kararların bölge için “yıkıcı sonuçlar” doğurabileceğini söyledi. İranlı yetkili, müzakereler sürerken olası bir askeri saldırı durumunda İran’ın “ezici bir karşılık” vereceği uyarısında bulundu. İran Ulusal Güvenlik Yüksek Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani de ABD’yi uyararak, “ABD’liler akıllıca düşünmeli ve onun (Netenyahu), uçuşundan önce sergilediği tavırlardaki gibi ‘Gidip ABD’lilere nükleer müzakerelerin çerçevesini öğretmek istiyorum’ imasında bulunmasına izin vermemeli” dedi.

URANYUM MESAJI

Öte yandan İran Atom Enerjisi Kurumu Başkanı Muhammed İslami, ülkeye yönelik tüm ambargoların kaldırılması durumunda, ellerindeki yüzde 60 oranında zenginleştirilmiş uranyumu seyreltmeyi düşünebileceklerini söyledi. Nükleer silah için yüzde 90 oranında zenginleştirilmiş uranyum gerekiyor.