Çalması kolay satması zor

Son dönemde sanat eserleri, mücevher ve yüksek değerli mallara yönelik büyük soygunlar artarken, failler çaldıkları ürünleri nakde çevirmekte ciddi zorluk yaşıyor. Uzmanlara göre milyonlarca dolarlık eserler bile çoğu zaman “satılamayan yük” haline geliyor.

KÜÇÜK ÇETELER YAPIYOR

İtalya kırsalındaki küçük bir müzeden geçen ay üç dakika içinde çalınan, değeri 10 milyon doları aşan Renoir, Cezanne ve Matisse tabloları hâlâ bulunamazken; geçen yıl Paris’te Louvre’dan çalınan 104 milyon dolarlık mücevherler de kayıp. FBI’ın Sanat Suçları Birimi’nden Geoffrey Kelly, bu tür soygunların çoğunun profesyonel ekipler değil, “büyük para” hayaliyle hareket eden yerel suçlular tarafından gerçekleştirildiğini, asıl sorunun çaldıktan sonra başladığını söyledi: “Çalmak kolay, paraya çevirmek neredeyse imkânsız.”

ESERLERİN TESPİTİ KOLAY

Çalınan eserlerin yüksek tanınırlığı ve teknolojik izlenebilirliği, satış ihtimalini düşürüyor. Yapay zekâ destekli sistemler eserleri saniyeler içinde tespit edebiliyor, küçük müzayede evleri ve galeriler dahi bu ürünleri almaktan kaçınıyor. Bu nedenle bazı hırsızlar, çalınan eserlerin yerini bildirerek ceza indirimi pazarlığı yapıyor. Buna karşılık parçalanabilen veya eritilebilen mücevherler hâlâ hırsızların birincil hedeflerinden. Birleşmiş Milletler verilerine göre 2024’te 37 binden fazla kültürel varlık ele geçirilirken, bu tür suçların özellikle savaş ve siyasi istikrarsızlık dönemlerinde arttığı belirtiliyor. Kelly, nadiren kara borsada alıcı bulunsa da çoğu eserin sonunda terk edildiğini ya da iade edildiğini, “gizli koleksiyonlara sahip milyarder” anlatısının ise gerçeği yansıtmadığını söyledi.

BUNLARI SATMAK CESARET İSTER

Fransa’nın başkenti Paris’teki ünlü Louvre Müzesi’ndeki soygun büyük yankı yaratmıştı. O günden beri çalınan eserler dünyanın her yerinde aranıyor ancak hiçbir iz yok. Uzmanlar soyguncuların yakayı ele vermemek için eserleri satmaya kalkışmadığını düşünüyor.