Asfalt yol da yok araba da: Binlerce kişi suyun üzerinde yaşıyor Sözcü Gazetesi

17. yüzyılda köle tacirlerinden ve Fon kabilesinin istilalarından kaçan Tofinu topluluğu kurtuluşu suyun ortasında buldu. Düşmanların göl sularından çekinmesini fırsat bilen halk, Nokoué Gölü'nün sığ sularına devasa ahşap kazıklar çakarak kendilerine tamamen sudan oluşan güvenli bir sığınak inşa etti.

İlk başlarda sadece baskınlardan korunmak amacıyla geçici olarak kurulan bu ilkel sığınak, zamanla nesilden nesile aktarılarak kalıcı ve devasa bir yaşam alanına dönüştü. Bugün Ganvié'de evlerin tamamı bambu ve suya dayanıklı özel ahşap kazıklar üzerinde yükseliyor.

OKULLAR VE PAZARLAR GÖLÜN ÜZERİNE İNŞA EDİLDİ

Zamanla nüfusu artan ve büyüyen bu su üstü şehrinde sadece evler değil; çocukların eğitim gördüğü okullar, ibadethaneler, ticaretin kalbi olan pazarlar ve halkın bir araya geldiği sosyal alanlar da tamamen gölün üzerine kuruldu. Günümüzde 20 binden fazla yerli, atalarının kurduğu bu su üstündeki düzeni eksiksiz bir şekilde sürdürüyor.

Ganvié’de klasik anlamda bildiğimiz hiçbir sokak, cadde, kaldırım ya da motorlu kara taşıtı bulunmuyor. Burada hayat tamamen suyun akışına göre şekillenmiş durumda. Sabah uyanan bir çocuk okuluna, esnaf tezgahına, kadınlar pazara ya da bir aile yan komşusuna gitmek için kapısının önünde bağlı duran kanolara binmek zorunda kalıyor.

YÜZEN PAZARLAR TURİSTLERİN İLGİ ODAĞI OLDU

Köyün en büyük geçim kaynağını geleneksel yöntemlerle yapılan balıkçılık ve son yıllarda hızla gelişen turizm oluşturuyor. Özellikle kadınların kanoların üzerinde sebze, meyve ve el emeği ürünler satarak göl ortasında kurduğu yüzen pazarlar, dış dünyadan gelen ziyaretçiler için dünyanın en sıra dışı görüntülerinden birini sunuyor.

Bu benzersiz sosyo-kültürel yapısı sayesinde Ganvié, 1996 yılında UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alınarak koruma altına alındı. Sık sık "Afrika’nın Venedik’i" olarak dünyaca ünlü seyahat dergilerine manşet olan köy, her yıl binlerce yabancı turistin ilgisini çekmeye devam ediyor.

GÖRSEL GÜZELLİĞİN ARKASINDAKİ ZORLU GERÇEKLER

Dışarıdan gelen gezginler için büyüleyici, otantik ve masalsı görünen bu manzara, orada doğup büyüyen yerel halk için her gün verilen zorlu bir yaşam mücadelesi anlamına geliyor. Ganvié sakinleri için su üstünde yaşamak sadece bir kültür değil, aynı zamanda ciddi mahrumiyetleri de beraberinde getiriyor.

Kara bağlantısı olmadığı için temiz içme suyuna ulaşım, çöplerin ve atıkların tahliyesi, kanalizasyon, modern sağlık hizmetleri ve altyapı yetersizliği gibi temel insani ihtiyaçlar su üzerinde çok büyük birer çileye dönüşüyor.

Bununla da kalmayıp küresel iklim değişikliği, göldeki çevre kirliliği ve kontrolsüz nüfus artışı, bu tarihi su kentinin geleceğini ciddi şekilde tehdit ediyor. Ganvié, geçmişteki kölelik zincirlerini kırarak özgürlüğü suda bulan insanların mirası olarak ayakta kalmaya çalışırken, modern dünyanın getirdiği çevre sorunlarına karşı da direniyor.