20 günde sofraya geliyor: Nisanda ekilirse temmuzda hazır

Türkiye'nin farklı iklim kuşaklarında ekim tarihleri değişse de nisan, hem serin hava sebzeleri hem de yaz sebzelerinin fideleri için genel olarak uygun bir ay. Bu 9 sebze, nisan ayında ekiliyor ve tüm bir yaz tabaklarda yerini buluyor.

Turp, serin toprağı seven ve hızla büyüyen bir sebze. Tohum atıldıktan 20-30 gün sonra hasat edilebiliyor. Her iki haftada bir yeni tohum atılırsa mevsim boyunca sürekli hasat almak mümkün. İç Anadolu ve Karadeniz gibi serin bölgelerde nisan ayında ekimi ideal; Ege ve Akdeniz'de ise turp ekimine mart ortasından itibaren başlanabiliyor.

Hava ısındığında ekime ara verilip sonbaharda ilk don beklentisinden bir ay kadar önce yeniden başlanabiliyor. Gevşek, iyi süzülen ve hafif asidik topraklarda, bol güneş altında verimli oluyor.

Havuç tohumları fidelik gerektirmiyor, doğrudan toprağa ekilebiliyor. Son don tarihinden dört-altı hafta önce atılan tohumlar için ekim, yaz ortasına kadar her üç-dört haftada bir tekrarlanabiliyor. Havucun düzgün şekil alabilmesi için toprağın taşsız, gevşek ve kumlu olması gerekiyor. Tohumlar çimlenene kadar birkaç hafta boyunca toprağın nemli tutulması şart.

Serin havayı seven kök sebzelerinden pancar, nisan ayında ekildiğinde 50-70 gün içinde, sıcaklar bastırmadan hasat edilebiliyor. Tohumlar gevşek ve iyi süzülen toprağa, güneş alan bir alana doğrudan atılıyor. Sıkışmış toprak ya da içindeki taşlar pancarın şeklini bozuyor, büyümesini engelliyor. Hem kırmızı pancar hem de yaprağı yemek olarak tüketilen pazı benzeri türler bu yöntemle yetiştirilebiliyor.

Patates yetiştirmek için son don tarihinden iki hafta önce ekime başlamak mümkün. Marketten alınan patatesler genellikle filizlenmeyi önleyen maddelerle işlem gördüğünden tohumluk olarak kullanılamıyor; bunun yerine tarım kooperatiflerinden ya da tohumculardan alınan sertifikalı tohumluk patates tercih edilmeli. Tohumluk patatesler üzerinde bir-iki göz kalacak şekilde iri parçalara bölünüp bol güneş alan yüksek tarlalara ya da derin saksılara dikiliyor. Ev bahçelerinde de yetişen patates, asidik ve iyi süzülen kumlu toprakta sağlıklı büyüyor.

Marul serin toprakta ve ılıman havada iyi gelişiyor, sıcakla birlikte erkenden tohuma kaçıyor. Tohumlar doğrudan bahçeye ya da gevşek ve nemli toprağı olan bir saksıya atılabiliyor. Hasat süresini uzatmak isteyenler için sıcağa dayanıklı Yedikule marulu ve kıvırcık marul çeşitleri öneriliyor. Öğleden sonra gölgede kalmaları ve düzenli sulanmaları, yaz sıcağına dayanma sürelerini uzatıyor.

Domates tohumları serin iklim bölgelerinde nisanda içeride filizlendirilirken, Akdeniz ve Ege gibi ılıman bölgelerde doğrudan bahçeye dikilebiliyor. Son don tarihi geçtikten sonra, nisan ortasında fidelerin toprağa aktarılması öneriliyor. Toprak sıcaklığının 16 dereceye, gece sıcaklığının ise 10 derecenin üstüne çıkmış olması gerekiyor.

İster sivri, ister dolmalık, ister acı çeşidi olsun, biberin büyümesi için bol güneş ve sıcak toprak gerekiyor. Fideler, don tehlikesi geçtikten sonra nisan ayında toprağa aktarılıyor. Tohumdan yetiştirmek isteyenler için son don tarihinden 8-10 hafta önce iç mekanda ekim yapmak, gece sıcaklığı 10 dereceye ulaştığında ise fideleri dışarı almak uygun yöntem.

Salatalık tohumu ya da fidesi nisan ayında doğrudan dışarı ekilebiliyor, ancak toprağın iyice ısınmış olması önemli. Eğer hava hala serinse son dondan sonra birkaç hafta beklemek gerekiyor. Sarmaşık gibi büyüyen bu bitki yaz sıcağını ve güneşi seviyor. Salatalığın yetişebilmesi için Nötr pH'a sahip, zengin ve iyi süzülen toprak ideal ortamı sağlıyor. Salatalık haftada bir parmak boyu sulama istiyor, toprağın sürekli nemli kalması gerekiyor.

Lahana tohumları ya da fideleri, son don tarihinden yaklaşık bir ay önce toprağa aktarılabiliyor. Serin havayı seven bu sebze bol güneşli, iyi süzülen ve besleyici toprakta en iyi verimi veriyor. Patates, biber, fasulye ve bezelye gibi bitkilerle yan yana dikilebilirken; sarımsak, soğan ve brokoli, karnabahar gibi turpgillerden uzak tutulması gerekiyor. Bu bitkilerle aynı alana ekildiğinde köklerde şişkinliğe yol açan mantar hastalığı riski artıyor. Yazın ortasından sonuna kadar, baş iyice sıkılaştığında hasat yapılıyor.