Zamlar halkı yakıyor, vergisi devlete akıyor Sözcü Gazetesi

Eşel mobille sağlanan akaryakıtta Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) indiriminde sona gelindi. Dünyayı sarsan petrol krizi akaryakıtta zam sağanağına dönüştü. Savaşın başladığı günden bu yana akaryakıta gelen zamlar vatandaşın belini bükerken devlete aylık 9 milyar TL ilave Katma Değer Vergisi (KDV) geliri sağlayacak. Akaryakıtla birlikte iğneden ipliğe fiyatlarda yüzde 10’luk bir artış yaşanması durumunda da Maliye’ye ayda ilave 44 milyar lira KDV geliri akacak. Bütün bu vergiler vatandaşın cebinden çıkacak.

İŞTE HESAP

Savaşın başından bu yana motorine 12.76 lira, benzine 2.39 lira zam geldi. Önümüzdeki salı günü motorine 6.58 lira benzine 98 kuruş daha zam gelmesi bekleniyor. Yeni zamlarla birlikte savaşın başından bu yana motorinin litresi toplamda 19.34 lira, benzinin litresi 3.37 lira artmış olacak.

En son ocak ayında Türkiye genelinde 2.3 milyar litre motorin, 537 milyon litre benzin tüketildi. Zamların etkisiyle 1 aylık akaryakıt tüketim maliyetinin Türkiye genelinde toplamda 45.4 milyar lira artması bekleniyor. Bu artışın yaklaşık 9 milyar 71 milyon lirası KDV’den kaynaklanacak. Yani akaryakıta gelen zamlar yüzünden vatandaşın cebinden çıkacak 9.1 milyar lira, devletin kasasına girecek. Çünkü fiyatlar arttıkça vergi matrahı büyüyor ve KDV geliri artıyor. KDV gibi dolaylı vergiler enflasyon dönemlerinde hükümetler için “otomatik gelir makinesi” haline geliyor. Vatandaş enflasyondan dolayı zamlı fiyatlara daha fazla para öderken, devlet bu durumdan vergi geliri olarak faydalanıyor. KDV’deki bu gelir artışı ÖTV sübvansiyonun önemli bir kısmını da karşılamış olacak.

Önümüzdeki dönemde savaş kaynaklı ulaşım, elektrik, doğalgaz, başta olmak üzere hemen her alanda zam sağanağı bekleniyor. Bu yıl KDV’den 5.3 trilyon gelir bekleniyor. Zamların etkisiyle fiyatların genel seviyesinde yüzde 10 artış olması halinde, devletin KDV gelirinin akaryakıt dahil aylık yaklaşık 44 milyar lira artacağı hesaplanıyor. Artışın daha fazla olması halinde halkın ödeyeceği KDV kaynaklı enflasyon vergisi daha da yükselecek.