Yunus’un vahşi dünyası

HER iki kutup çemberini de beden gücüyle aşan tek Türk vatandaşı olan vahşi yaşam fotoğrafçısı Yunus Topal, çektiği kutup belgeselleri ile Brezilya eğitim müfredatına girdi. Topal’ın çektiği belgesellerle elde ettiği başarılardan, vahşi yaşama kadar edindiği pek çok tecrübeyi konuştuk.

- Belgesellerinizde neler var?

2014’te, 2019 ve 2022’de belgeselleri yaptım. 2019’da hazırladığım belgesel Çin’de bilim ödülü aldı. Onun karşılığında da Şili’de düzenlenen İklim Zirvesi’nde devlet başkanlarına izletildi. Üç kutup seferim var ve bunların hepsinden de belgeseller ürettim. 200’e yakın A sınıfı ödül aldı. Cannes’da gösterildi. Büyük prestijli Japon Wild Life’ı aldı.

- Yeni bir gelişme de var sanırım...

Brezilya hükümeti ilk, orta, lise ve üniversite düzeyinde eğitim materyali olarak seçti ve kabul etti belgeseli. Brezilya, iklim değişimini, küresel ısınmayı ve vahşi yaşamı, o döngüyü anlatan belgesel olduğu için müfredatlarına koydu. Rusya’daki çocuk eğitim kanalı da aynı şekilde kullanıyor. Bu sene de dünyanın oluşumuna yönelik çalışmak üzere yanardağlar, kraterler, buzulları konu edinen bir belgesel hazırlıyorum. Çekimleri İzlanda’da da yapıldı. Uzak coğrafyaları, gidilmesi zor yerleri, nadir konuları çalışıyorum.

- Nereden çıktı kutuplara gitme arzusu?

Çocukluğum yetiştirme yurdunda geçti. Benim gidecek kimsem ve bir yerim yoktu. Böyle olunca hayattan intikamımı almak için, kendime böyle bir yemin ettim çocukluğumda.

ÖDÜLLÜ BELGESELCİ

Öğretim görevlisi de olan 45 yaşındaki Yunus Topal, 53 ayrı ülkede fotoğraf çekti. Ağırlıklı olarak da yaban hayatı ve belgesel olayları objektifine yansıttı. Özellikle de 2014, 2019 ve 2022’de olmak üzere, üç kez iki kutbu da dolaşarak adından bahsettirdi. Topal, bölgedeki deneyimlerini de ‘Kuzey Kutup’, ‘Güney Kutup’, ‘Kutupların Arasında’ ve ‘İklim Değişimi’ adını verdiği dört belgesele aktardı. Belgeseli Cannes Film Festivali’nde gösterilen Topal, büyük prestijli Japon Wild Life ödülünü aldı. Çin’de bilim ödülünü da kazanan Topal’ın belgeseli Şili’de düzenlenen İklim Zirvesi’nde de devlet başkanları tarafından izlendi. Son olarak ise Brezilya eğitim müfredatında öğrencilere belgeselleri izletme kararı aldı.

KUTUPLARDAN NE GETİRDİ

Kutuplarda tuvalet yok. Dışkınızı dahi paketleyip geri getireceksiniz. Orada bir şey bırakamıyorsunuz. Pandemi, veba mikrobu orada donmuş bir şekilde duruyor. Dünyanın oluşumuna başladığındaki zamandan itibaren oradaki buz, kar kalıntıları var. O buzun içerisinde mikroplar, bakteriler barınıp donup yaşayabilir. Buradan götürdüğünüz bir mikrobu, orada dondurup 100 yıl sonrasına kalmasını sağlayabilirsiniz. Eşyalarınızı gemiden indirdiğinizde, bir araştırma istasyonunda kimyasal, biyolojik bir temizlikten geçiyorsunuz. Ceplerinizin, çantanızın, ayakkabınızın içi, altındaki çamur, toz, her şeyi temizleyip öyle gidebiliyorsunuz. Oradaki biyoçeşitleri korumak adına aynı işlemi geri dönerken de yapıyorsunuz. Ayak izinin dışında da bir şey bırakamıyorsunuz.

BUZULLAR YAVAŞ YAVAŞ ERİYOR

Kuzey Kutbu dümdüz, kara ve toprak yok. Antarktika’da ise tepeler, dağlar engebeli yerler var. Antarktika’nın bazı bölgelerinde yavaş yavaş buzul çekilmeleri başlamış.