Yunanistan’a ‘tarihi’ destek... Elgin Mermerleri komşuya dönebilir

Türkiye, Yunanistan’ın kurulduğu günden bu yana İngiltere’den “çalıntı” olduğu gerekçesi ile geri istediği Elgin Mermerleri konusunda Atina’ya arka çıktı. UNESCO Hükümetlerarası Komitesi’nin Paris’te tamamlanan 25’inci oturumunda gözlemci sıfatı ile konuşan Türk heyeti, heykellerin Osmanlı döneminde İngiltere’ye götürülmesini meşrulaştıracak herhangi bir “sultan fermanı” bulunmadığını vurgulayarak, Londra’nın temel tezini bir kez daha reddetti. Ankara’nın desteği Yunanistan’da geniş yankı uyandırdı. Türkiye 2024 yılında yapılan 24’üncü UNESCO oturumunda da bu konuda resmi bir kayıt bulunmadığını belirterek, heykellerin Yunanistan’a iadesini doğru karar olacağını vurgulamıştı.

LONDRA’YA İLK KEZ ÇAĞRI

Toplantıya katılan ülkelerin büyük çoğunluğu da Yunanistan’ın Elgin Mermerleri’nin iadesi talebine destek verdi. UNESCO Komitesi’nin kabul ettiği nihai kararda ise ilk kez, heykellerin “Yunan kültürel mirasının ayrılmaz bir parçası” olduğu resmen kabul edildi. Kararda ayrıca İngiltere’ye, eserlerin yeniden birleştirilmesi ve Atina’daki Akropolis Müzesi’nde kalıcı olarak sergilenmesi için Yunanistan ile iş birliği yapma çağrısında bulunuldu.

İNGİLİZLERİN TEZİNİ TÜRKİYE ÇÜRÜTTÜ

Atina yönetimi kararı “tarihi diplomatik zafer” olarak değerlendirirken, Türkiye’nin, İngilizlerin tezini bir kez daha çürüterek Atina’nın yanında yer alması Yunan basınında geniş yankı buldu. Yunan medyası, Ankara’nın özellikle uluslararası platformda “heykellerin taşınmasını meşrulaştıracak hiçbir resmi Osmanlı belgesi bulunmadığı” yönündeki çıkışına dikkat çekti. 1800’lerin başında Osmanlı nezdindeki İngiliz Büyükelçisi Lord Elgin, Parthenon Tapınağı’ndan çok sayıda heykel ve kabartmayı söktürerek İngiltere’ye taşıdı. Halen British Museum’da sergilenen eserler, Atina-Londra hattında yıllardır diplomatik krize yol açıyor. İngiltere hükümeti, bu heykellerin Osmanlı döneminde kendilerine satıldığını iddia ediyor.