Yaşayan bir sis keşfettiler: Yeni yaşayan dünya açığa çıktı Sözcü Gazetesi

Sisli havaları genellikle kasvetli, gizemli ya da sadece görüş mesafesini azaltan sıradan bir hava olayı olarak görürüz. Hatta Birleşik Krallık Meteoroloji Ofisi (Met Office) bile sisi teknik olarak "su buharının görüş mesafesini 1000 metrenin altına düşürdüğü bir olgu" şeklinde tanımlıyor. Ancak bilim dünyasından gelen son haberler, her sis tabakasının aslında milyarlarca canlıya ev sahipliği yapan ve adeta nefes alan mikroskobik bir "yaşayan dünya" olduğunu ortaya koydu.

Arizona Eyalet Üniversitesi’ndeki (ABD) bilim insanlarının yürüttüğü ve saygın bilimsel dergi mBio’da yayımlanan (IFLScience tarafından aktarılan) yeni bir araştırma, sis damlacıklarının içinde büyüleyici bir mikrobiyal ekosistemin geliştiğini kanıtladı. Üstelik bu minik canlılar, sadece hayatta kalmakla kalmıyor, soluduğumuz havayı temizlemek için harıl harıl çalışıyor!

İİKİ YILLIK TAKİP ORTAYA ÇIKARDI

Araştırma ekibi, sisin gizemini çözmek için tam iki yıl boyunca titiz bir çalışma yürüttü. Bu süreçte 32 farklı sis olayını adım adım takip eden bilim insanları; sisin ortaya çıkmasından önce, sis sırasında ve sis dağıldıktan sonra hava örnekleri toplayarak mikrobiyal bileşimi analiz etti.

Laboratuvardan çıkan sonuçlar tek kelimeyle ezber bozucuydu:

Okyanuslarla Yarışan Yoğunluk: Sis içindeki minik çiğ damlacıklarında bulunan bakteri yoğunluğunun, besin açısından zengin göllerle ve hatta okyanusun bazı bölgeleriyle yarışacak düzeyde olduğu görüldü.

Kendine Has Bir Topluluk: Bu mikrobiyal yaşam, kuru havada sürüklenen sıradan mikroorganizmalardan tamamen farklı. Sis damlacıkları, çevresindeki havadan bağımsız, izole ve kendine has bir ekosistem oluşturuyor.

DOĞAL HAVA TEMİZLEYİCİ FARKI

Sisin içindeki bu bakteriler, havada pasif bir şekilde öylece süzülmüyorlar. Tam aksine, sıvı damlacıkların içinde asılı haldeki bu mikroskobik canlılar, metabolik aktivitelerini aktif bir şekilde sürdürüyor ve büyümeye devam ediyorlar.

Araştırmada öne çıkan en çarpıcı detay ise bu ekosistemin çevreye olan faydası:

Methylobacterium Cinsi Bakteriler: Sis içerisinde, atmosferdeki önemli kimyasal süreçlere katılan Methylobacterium cinsine ait çok sayıda bakteri keşfedildi.

Formaldehit Avcıları: Bu bakteriler, ciddi bir hava kirleticisi ve zehirli bir uçucu organik bileşik olan formaldehiti parçalayabilme yeteneğine sahip. Bakteriler bu tehlikeli kirleticiyi adeta bir besin kaynağı olarak tüketiyor ve temizlenmesini sağlıyor.

Bu durum, sisin sadece görüş mesafesini etkileyen bir doğa olayı olmadığını, aynı zamanda gezegenimizin çevresel kalitesini koruyan gizli bir temizlik kalkanı olduğunu gösteriyor.

SİS YAKALAMA TEKNOLOJİLERİNE ÖNEMLİ UYARI

Bulut ve sis içindeki biyolojik aktiviteleri inceleyen bu bilim dalı henüz çok yeni olsa da elde edilen bulguların pratik dünyada çok ciddi karşılıkları var. Bugün özellikle kurak ve su sıkıntısı çeken bölgelerde, dev ağlar yardımıyla "sisten tatlı su elde etme" teknolojileri hızla yaygınlaşıyor.

Ancak bilim insanları bu noktada çok önemli bir uyarıda bulunuyor:

Kritik Uyarı: Büyük ölçekli sis toplama projeleri, atmosferde hayati ekolojik işlevleri yerine getiren ve havayı temizleyen bu mikrobiyal toplulukları istemeden de olsa tüketebilir ve atmosferik dengelere zarar verebilir.

Doğa, en kasvetli ve gri günlerde bile burnumuzun ucunda havayı temizlemek için muazzam bir mekanizmayla çalışıyor. Sisin içindeki bu "yaşayan dünyayı" tamamen anlamak için daha çok araştırma yapılması gerekse de artık sisli bir güne uyandığımızda etrafımıza çok daha farklı bir gözle bakacağımız kesin.