Yaş küçük suç büyük

İstanbul Emniyet Müdürlüğü Çocuk Şube Müdürlüğünce saha çalışmaları sonucu elde edilen analiz ve tespitlerden derlenen bilgilere göre, kentte özellikle organize ve nitelikli suç türlerinde artış görüldü. Son 4 yılda suç örgütlerinin eylemlerinde kullanılan ve kanunda ‘suça sürüklenen çocuk’ olarak değerlendirilen çocukların sayısında düşüş yaşandı. Çocukların karıştığı suçların niteliğinin değişim gösterdiği belirlenirken, bu suçların sadece bireysel ya da sosyoekonomik nedenlerle açıklanamayacak bir boyut kazandığı tespiti yapıldı.

LÜKS YAŞAM VAADİYLE TETİKÇİ OLUYORLAR

Çocuk Şube Müdürlüğü’nün çalışmalarında, özellikle 15-18 yaş grubundaki çocukların suça bulaştıkları tespit edildi. Çocukların en çok ‘yaralama’, ‘hırsızlık’ ve ‘uyuşturucu’ suçlarına karıştıkları kayıtlarda yer aldı. Organize suç örgütlerinin, yaş ve algı düzeylerini istismar ettikleri çocuklar ile özellikle dijital platformlar üzerinden propaganda yaparak temas kurdukları, daha sonra özel iletişim kanalları aracılığıyla çocukları örgütsel faaliyetlere dahil ettikleri belirlendi. Sosyoekonomik düzeyi düşük mahallelerde yaşayan çocukların, suç örgütlerince maddi imkânlar ve lüks yaşam vaatleriyle yönlendirildiği, taşıyıcı, gözcü, kurye ve tetikçi olarak kullanıldıkları kayda geçti.

İstanbul Emniyeti’nin değerlendirmesinde, Türk Ceza Kanunu’na göre 12 yaşından küçük çocukların kusur yeteneğinin olmadığı ve cezai ehliyetlerinin bulunmadığının kabul edilmesi, 12-15 yaş grubundaki çocukların ise ceza ehliyetinin olup olmadığının adli rapor ve sosyal inceleme raporları kapsamında araştırıldığı hatırlatıldı. Ceza ehliyeti bulunduğu tespit edilen 12-15 yaş grubundaki çocuklara, müebbet hapis cezası gereken suçlarda 9 yıldan 11 yıla kadar, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası yerine de 12 yıldan 15 yıla kadar hapis cezası verildiği, diğer hapis cezalarının da yarısı indirilerek her bir fiil için verilecek hapis cezasının 7 yıldan fazla olmadığı vurgulandı.

SINIRLI CEZAİ SORUMLULUK ‘ARAÇ UNSUR’ OLUYOR

15-18 yaş grubundaki çocukların ise ceza ehliyetleri olduğunun kabul edildiği ancak yaş nedeniyle yine indirim uygulandığı belirtildi. Bu yaştaki çocuklara, müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda 12 yıldan 15 yıla kadar, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda ise 18 yıldan 24 yıla kadar hapis cezası verildiği, diğer hapis cezalarının da üçte biri oranında indirildiği ve her bir fiil için verilecek hapis cezasının 12 yıldan fazla olmadığı aktarıldı. Suç örgütlerinin bu sınırlı cezai sorumluluk nedeniyle çocukları eylemlerinde ‘araç unsur’ olarak kullandıkları, bu durumun hem çocukların suça sürüklenmesine hem de örgütsel yapıların güçlenmesine neden olduğu ifade edildi.

Suç örgütlerinin hedefindeki çocukların önemli bölümünün eğitim hayatından kopanlar olduğu belirtildi.