Yapay zekaya karşı sıra dışı hamle: İtalya Başbakanı Meloni kendi sesini marka yapıyor! Sözcü Gazetesi

Gelişen yapay zeka teknolojisiyle birlikte artan 'deepfake' (derin kurgu) tehdidi, dünya liderlerini hukuki boyutta yeni güvenlik arayışlarına itiyor. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, kimlik hırsızlığına ve izinsiz ses klonlama teknolojisine karşı önlem almak amacıyla dikkat çeken bir adım attı. İtalyan lider, "Io sono Giorgia Meloni" (Ben Giorgia Meloni'yim) dediği 4 saniyelik bir ses kaydını tescillemek üzere pazartesi günü EUIPO'ya başvurdu. Başvurunun onaylanması halinde bu hamlenin, siyaset dünyasında yapay zekaya karşı atılmış en somut hukuki adımlardan biri olması bekleniyor.

TELİF HAKKI DEĞİL, 'SES MARKASI' KORUMASI

Şu anda EUIPO tarafından inceleme aşamasında olan başvuru; indirilebilir multimedya materyalleri, siyasi organizasyonlar ve kültürel etkinlikler gibi çeşitli kategorileri kapsıyor. Meloni'nin attığı bu adım, sesinin doğal özellikleri üzerinde genel bir telif hakkı kurmaktan ziyade, sesini bir "marka" olarak koruma altına almayı hedefliyor.

Tescil işlemi, yapay zeka sistemlerinin Meloni'nin sesini kopyalamasını otomatik olarak engellemeyecek. Ancak bu ses markasının izinsiz bir şekilde, ticari veya yanıltıcı durumlarda kullanılmasına karşı İtalyan lidere güçlü bir hukuki itiraz hakkı tanıyacak.

SİYASİLERİN YENİ KABUSU: SES KLONLAMA

Bu başvuru, ses klonlama teknolojisinin hızla geliştiği ve herkes tarafından erişilebilir hale geldiği kritik bir dönemde geldi. Artık tanınmış kişilerin televizyon programları, mitingler ve podcast'lerdeki temiz ses kayıtları, sentetik konuşmalar üreten yapay zeka sistemlerini eğitmek için fazlasıyla yeterli oluyor.

Daha önce kendi yüzü kullanılarak oluşturulan cinsel içerikli deepfake görselleri nedeniyle hukuki süreç başlatan Meloni, siyasetçilerin bu alandaki kırılganlığını bizzat tecrübe etmiş bir isim. Özellikle seçim dönemlerinde hızla üretilip yayılan sahte ses kayıtlarının, dezenformasyon ve dolandırıcılık amacıyla kullanılması siyasiler için büyüyen bir tehdit oluşturuyor.

AB YASALARINDA ŞEFFAFLIK DÖNEMİ

Avrupa Birliği, sentetik içeriklerin denetimi konusunda kısa süre önce önemli adımlar atmıştı. Ağustos ayında yürürlüğe giren yeni AB Yapay Zeka Yasası, makine tarafından üretilmiş veya manipüle edilmiş ses ve videoların açıkça işaretlenmesini zorunlu kılıyor.

Ancak AB yasaları daha çok "şeffaflık ve ifşa" ilkesine odaklanırken, Meloni'nin marka hukuku üzerinden ilerlemesi farklı bir koruma kalkanı sunuyor. Şirketlerin reklam müziklerini (jingle) tescil ettirmesi yaygın bir durum olsa da, görevdeki bir hükümet başkanının bu yolu yapay zeka kimlik hırsızlığına karşı kullanması nadir görülen bir uygulama olarak öne çıkıyor.

"BEN GİORGİA" FENOMENİ EMSAL OLABİLİR

Tescil için seçilen "Io sono Giorgia" (Ben Giorgia) ifadesi, Meloni'nin siyasi kariyerinde önemli bir yere sahip. 2019 yılında yaptığı bir konuşmada kendisini "bir kadın, bir anne, bir İtalyan ve bir Hristiyan" olarak tanımlarken kullandığı bu cümle, sosyal medyada viral olmuş ve otobiyografisine de adını vermişti.

Yapay zekanın yükselişiyle birlikte İtalyan şarkıcı Giusy Ferreri gibi sanatçılar ve birçok uluslararası oyuncu da benzer koruma yolları arıyor. EUIPO'nun vereceği karar, geleneksel fikri mülkiyet yasalarının yapay zeka çağındaki kimlik hırsızlıklarına karşı nasıl bir kalkan oluşturabileceği konusunda tarihi bir emsal teşkil edecek.