Yapay zekâ devleri sınıfları ele mi geçiriyor?

Yüzyıllardır değişmeyen kara tahta ve tebeşir düzeni, bugün yerini algoritmalara ve sohbet robotlarına bırakıyor. Ancak bu bir teknoloji devrimi mi, yoksa Silikon Vadisi’nin sınıflara attığı bir 'Truva Atı' mı? Yapay zekâ devleri, ücretsiz kurslar ve 'kişiselleştirilmiş öğrenme' vaatleriyle okul kapılarını aşındırırken; eğitim dünyası büyük bir sorunun eşiğinde: Geleceğin nesillerini mi yetiştiriyoruz, yoksa teknoloji devlerine yeni tüketiciler mi hazırlıyoruz?

Çocuklar kopya çekmemeli, ancak modern teknolojik araçları kullanmaları da doğal bir durum. Bu sırada yapay zeka devleri de sevinçle ellerini ovuşturuyor: Sınıfları ele geçirmek onlar için önemli bir hedef.

Yapay zekâ şirketlerini zorlu bir mücadele bekliyor olabilir. Şu anda çoğu insan, yapay zekânın sınıflarda kullanımını olumsuz bir şey olarak görüyor ; eleştirel düşünmeyi baltalamanın ve kolektif konsantrasyon kapasitemizin düşüşünü hızlandırmanın kesin bir yolu olarak değerlendiriyor.

Bu bağlamda, yapay zeka şirketleri, daha kişiselleştirilmiş öğrenme, daha hızlı ve yaratıcı ders planlaması ve daha hızlı notlandırma vaat ettiğini savunuyor.

Elbette, bu girişimi destekleyen şirketler bunu iyilik olsun diye yapmıyorlar. Hayır kâr peşinde koşarken, amaçları öğretmenleri ve öğrencileri tüketiciye dönüştürmek.

Örneğin, Anthropic yapay zeka modellerini üniversitelere sunarken, OpenAI öğretmenler için ücretsiz kurslar sağlıyor. Sohbet robotu geliştiricileri, eğitimcilerin ders planlama araçlarını ve e-postalarını nasıl kullanacaklarını öğreterek onların alışkanlıklarının derinliklerine inmenin yollarını arıyorlar.

Peki, kanıtlar aslında ne söylüyor ? Yapay zekâ öğrencilere yardımcı mı oluyor yoksa zarar mı veriyor? Teknoloji şirketlerinin tezini destekleyecek en azından bazı veriler mevcut: Harvard Eğitim Fakültesi tarafından 1500 genç üzerinde yapılan yeni bir araştırma, çocukların yapay zekâyı fikir üretmek ve sınıfta sormaya çekindikleri soruları sormak için kullandıklarını ortaya koydu.

Nijerya'daki matematik derslerinden Harvard'daki fizik derslerine kadar çeşitli ortamlarda yapılan araştırmalar, yapay zeka destekli mentorların öğrencilerin derse daha fazla katılımını sağlayabileceğini göstermektedir.

Ancak madalyonun diğer bir yüzü de var, evet. Aynı Harvard araştırması, çocukların sıklıkla hile yapmak ve zamandan tasarruf etmek için yapay zekayı kullandığını ortaya koydu . Ve geniş çapta alıntı yapılan bir Microsoft makalesi, yapay zekaya güvenmenin eleştirel düşünmeyi azaltabileceğini buldu.

Ayrıca, "halüsinasyonların" -yanlış bilgilendirmenin- büyük dil modellerinin işleyiş biçiminin kaçınılmaz bir parçası olduğunu da belirtmek gerekir.

Şu an için yapay zekanın öğrencilere net bir fayda sağlayabileceğine dair kesin bir kanıt bulunmamaktadır ve bu girişimi finanse eden yapay zeka şirketlerinin , sınıfta yapay zekanın ne zaman kullanılmaması gerektiği konusunda dürüst tavsiyelerde bulunacağına inanmak zordur.

Öğretmenlerin yapay zekanın yeri hakkındaki anlayışları farklılık gösterdiğinden kapılar çeşitli derecelerde açık. Bazıları bunu tamamen reddediyor, ancak sayıları giderek azalıyor. Çoğu, yapay zekayı öğrenme sürecine entegre etmenin bir yolunu arıyor ancak burada da anlayış farklılıkları zaten kendini gösteriyor.

New York'taki 22 kırsal okul bölgesini kapsayan bir kütüphane sistemini yöneten Christopher Harris, "Öğretmenlerin yapay zekanın nasıl çalıştığı ve bir araç olarak nasıl kullanılabileceği konusunda yeterince bilgi sahibi olmaları ve öğrencilere teknolojinin kendisini de öğretebilmeleri gerekiyor" diyor.

Harris, akıllı hoparlörlerde gizlilikten (ikinci sınıf öğrencileri için bir ders) dezenformasyona ve deepfakelere (lise öğrencileri için bir ders) kadar uzanan konuları içeren, yapay zeka okuryazarlığına odaklanan bir müfredat oluşturdu.

Tüm bu coşkuya rağmen, büyük zorluk şimdiden karşımızda: Yapay zekanın öğrencinin "işini" yapmasının kolay olduğu bir çağda, öğrenci çalışmalarını nasıl atayacağız ve değerlendireceğiz ?