Yabancı dijital konaklama platformlarına izin belgesi şartı komisyonda kabul edildi

Haber: Berfin BAYIR

(TBMM) - TBMM Bayırdırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu'nda kabul edilen Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi ile yabancı dijital konaklama platformlarının yurt içinde faaliyet gösterebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan izin belgesi alması zorunlu olacak. Teklifte yapılan değişiklikle, yabancı dijital konaklama platformları tarafından hizmete konu satış bedeli üzerinden alınacak tutarın, yurtiçinden yurtiçine yapılan satışlarda en fazla yüzde 17 olarak uygulanması öngörüldü.

Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi, TBMM Bayırdırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu'nda AK Partili milletvekillerinin kabul edilen önergeleriyle bazı değişiklikler yapılarak kabul edildi. Teklif, yabancı dijital konaklama platformlarının Türkiye'deki faaliyetlerine ilişkin usul ve esaslar, faaliyet koşulları, yükümlülükleri ve aykırılıklar halinde uygulanacak yaptırımları düzenliyor.

Kanun teklifinin birinci maddesinde düzenlemenin amacı ve kapsamı belirleniyor. Buna göre, yabancı dijital konaklama platformlarının elektronik ticaret ortamı üzerinden yurt içinde gerçekleştirdikleri faaliyetlere ilişkin usul ve esaslar, bu faaliyetlerde bulunabilme koşulları, yükümlülükler ve aykırılık halinde uygulanacak yaptırımların hukuki çerçevesi çiziliyor.

Teklifin ikinci maddesinde kanunun uygulanmasında esas alınacak temel kavramlar ve tanımlar düzenleniyor.

YABANCI PLATFORMLARA İZİN BELGESİ ŞARTI

Teklifin üçüncü maddesinde yabancı dijital konaklama platformlarının yurt içinde faaliyette bulunabilmeleri için Kültür ve Turizm Bakanlığı'ndan izin belgesi almaları zorunlu tutuluyor.

Düzenlemede izin belgesinin ücreti, geçerlilik süresi ve devredilemezlik ilkesi belirlenirken, belge alınabilmesi için gerekli şartlar da sıralanıyor. Buna göre platformların dijital hizmet vergisi mükellefi olması, vergi borcunun bulunmaması, UETS adresi ile Türkiye'de temsilci veya irtibat adresini bildirmesi gibi şartlar aranıyor.

Teklifte ayrıca adli ve idari makamlarla yürütülecek süreçler için Türkiye'de yerleşik Türk vatandaşı veya sermaye şirketi niteliğinde bir temsilci belirlenmesi öngörülüyor. İzin belgesinin geçerlilik süresi ise iki yıl olarak düzenleniyor.

PLATFORMLARIN DOĞRUDAN YAPABİLECEĞİ FAALİYETLER SINIRLANDIRILIYOR

Teklifin dördüncü maddesinde izin belgesi sahibi platformların doğrudan gerçekleştirebileceği faaliyetlerin sınırları çiziliyor. Buna göre platformlar; turizm belgeli konaklama tesisleri, izin belgeli turizm amaçlı konutlar ve uçak bileti satışı alanlarında doğrudan faaliyet gösterebilecek.

Bu alanların dışında kalan seyahat acenteliği faaliyetlerinin münhasıran 1618 sayılı Kanun kapsamında belgeli acenteler, araç kiralama hizmetlerinin ise Ticaret Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş işletmeler aracılığıyla yürütülmesi düzenleniyor.

Teklifte ayrıca izin belgesinden doğan uyuşmazlıklarda münhasıran Türk hukukunun uygulanması ve Türk mahkemelerinin yetkili olması kabul ediliyor.

KOMİSYON ORANI YÜZDE 17 İLE SINIRLANDIRILIYOR

Teklifin beşinci maddesinde yabancı dijital konaklama platformlarının yükümlülükleri ve çalışma esasları düzenleniyor. Buna göre, platformların belge kapsamı dışında faaliyet gösteremeyeceği, tesis ve konut belge numaralarını doğrulayarak sistemde yayımlamak zorunda olduğu belirtiliyor.

AK Parti tarafından beşinci maddenin sekizinci fıkrası üzerine verilen ve kabul edilen önergede, yabancı dijital konaklama platformları tarafından hizmete konu satış bedeli üzerinden alınacak tutar, yurtiçinden yurtiçine yapılan satışlarda yüzde 17'yi geçmeyecek.

Ayrıca maddeye eklenen dokuzuncu fıkrada ise yabancı dijital konaklama platformlarının hizmete konu satış bedeli üzerinden aldıkları tutarın her durumda vergiler hariç tutar üzerinden hesaplanması öngörüldü.

AYKIRILIKLARA İDARİ PARA CEZASI VE BELGE İPTALİ

Teklifin altıncı maddesinde kanun hükümlerine ve getirilen yükümlülüklere aykırılık halinde uygulanacak idari yaptırımlar ile izin belgesinin iptal edilmesi koşulları düzenleniyor.

Yetkisiz acentecilik veya araç kiralama, kapsam dışı satış, belge numarasının doğrulanmaması, haksız komisyon veya kısıtlama uygulanması gibi durumlara ilişkin idari para cezaları öngörülüyor. Ayrıca kademeli olarak izin belgesinin iptal edilmesine yönelik mekanizma getiriliyor.

Teklifte, turizm payının yatırılmaması, kamu güvenliğine aykırı faaliyet gösterilmesi veya izin belgesiz ya da belgesi iptal edilmiş şekilde faaliyete devam edilmesi durumunda da erişimin engellenmesi düzenleniyor.

Buna göre, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının 24 saat içinde sulh ceza hakiminin onayına sunulması kabul ediliyor.

BAKANLIĞA DÜZENLEME YETKİSİ VERİLİYOR

Teklifin yedinci maddesiyle, kanunun uygulanması sırasında doğabilecek tereddütlerin giderilmesi, uygulama birliğinin sağlanması ile usul ve esasların belirlenmesi konularında Kültür ve Turizm Bakanlığı yetkili kılınıyor.

Teklifin sekizinci maddesinde ise 7183 sayılı Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı Hakkında Kanun'da değişiklik yapılması öngörülüyor.

Bu kapsamda yabancı dijital konaklama platformlarının da turizm payı mükellefleri arasına dahil edilmesi ve platformlardan alınacak turizm payının hesabında dijital hizmet vergisi matrahının esas alınması düzenleniyor.

MEVCUT PLATFORMLARA ÜÇ AY SÜRE

Teklifte ayrıca halihazırda faaliyette bulunan yabancı dijital konaklama platformlarının kanuna uyum sağlamaları amacıyla geçici madde düzenleniyor. Geçici birinci maddeye göre mevcut platformların, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 3 ay içinde Kültür ve Turizm Bakanlığı'na başvurarak izin belgesi almaları zorunlu olacak.

Düzenlemede, "bu süre içinde başvurmayan veya başvurusu reddedilenler hakkında erişimin engellenmesi yaptırımının uygulanacağı" öngörülüyor.

Yürürlük maddesi olan dokuzuncu madde üzerine AK Parti'nin verdiği ve kabul edilen önergeyle kanun teklifinin yürürlük tarihinin 1 Ocak 2027 olarak belirlenerek Kanun kapsamında faaliyette bulunacak platformlara yükümlülüklerini yerine getirebilmeleri için süre tanındı.