X’in Yeni Özelliği, CAIR ve ‘Dış Güçler’

Bugün X’in yeni konum özelliği, Texas’ın CAIR hamlesi, Türk App Store iddiası ve ABD-Türkiye-FETÖ hesap iddiaları ile Müslüman Kardeşlere terör örgütü dizaynı için atılan adıma değiniyorum.

Bu hafta X, kullanıcıların hangi ülkeden platformu yönettiğini gösteren yeni konum özelliğini devreye aldı.

ABD’de odak hemen, çevrimiçi siyasi tartışmalara yabancı müdahalesinin boyutu oldu.

CAIR Action’nın Türk App Store bağlantısı iddiası, Türkiye'deki “Dış güçler” tartışmasına benzer bir konuyu ABD’de sahaya sürdü.

Türkiye ise, yurt dışından yönetilen muhalif hesaplara dikkat kesildi.

Oysa bu yönlendirmeler VPN veya App Store ayar değişiklikleriyle kolayca yapılabilir.

ABD siyaseti hakkında yorum yapan bir hesabın gerçekten Amerikalı mı yoksa potansiyel bir yabancı aktör mü olduğunu anlamak isteyenler bu bilgiyi faydalı buluyor.

Kongre üyeleri de hemen tartışmaya dahil oldu.

Nebraska Cumhuriyetçisi Don Bacon, yeni bilginin, “yabancı çıkarların ABD’de antisemitik fikirleri yaymaya çalıştığını” daha görünür kıldığını söyledi.

***

Bu arada başkan Donald Trump, Müslüman Kardeşler’in (MK) bazı yabancı kollarının terör örgütü olarak tanımlanıp tanımlanmayacağını değerlendirmeleri için federal kurumlara yetki verdi.

Direktif, Beyaz Saray’ın Lübnan, Ürdün ve Mısır’daki MK yapılanmalarının şiddeti destekleyip desteklemediğini araştırmasını içeriyor.

Dışişleri ve Hazine bu süreci 45 gün değerlendirecek; yaklaşık 75 gün içinde olası yaptırımlar gündeme gelebilir.

Karar, New York’un yeni seçilen belediye başkanı Zohran Mamdani’nin Beyaz Saray ziyaretinden ve kısa süre önce Suudi Veliaht Prensi’nin Oval Ofis görüşmesinden hemen sonra geldi.

Ancak yönetim bu adımı yaz aylarından beri masada tutuyordu.

31 Temmuz’da Dışişleri Sözcüsü Tommy Pigott’a, MK gibi geniş bir ideolojinin hukuken nasıl bir örgütsel yapı olarak çerçeveleneceğini sormuştum.

Pigott, “Hamas üzerinden” yanıt verdi; o an MK’nin niteliğine dair net bir fikri olmadığı izlenimini edinmiştim.

Oysa aynı gün Beyaz Saray’daki toplantıda konu gündeme gelmişti.

Pigott’un açıklamasından kısa süre sonra Dışişleri, Bullpen denen kapalı brifingler hariç, günlük basın toplantılarını da askıya aldı.

***

X’te hesap lokasyon bilgisi açıklanması ardından, Teksas Valisi Greg Abbott geçtiğimiz hafta, CAIR’ı (Council on American-Islamic Relations / Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi) ve Müslüman Kardeşler’i eyalette “terörist” ve “uluslararası suç örgütü” ilan etti.

Teksas’taki karar, CAIR’ın eyalet içinde arazi satın almasını yasaklıyor ve Kamu Güvenliği Departmanı’na soruşturma yetkisi veriyor.

ABD’nin önde gelen Müslüman sivil haklar kuruluşu olan CAIR, iddiaları reddediyor ve bu tanımın anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle federal dava açtı.

Abbott ayrıca CAIR’ın sosyal medya hesabının “Türk App Store üzerinden yönlendirildiğini” öne sürerek bunun yabancı bağlara işaret ettiğini ileri sürdü.

Türkiye Apple Store’dan kullanıldığı sırada bir VPN mi kullanılıyordu?

Uygulama Mağazası bölgesi bilinçli olarak mı değiştirildi? Örneğin Türkiye’ye ait trend listelerine, hashtag’lere veya analitik verilere erişmek için mi yapıldı?

Bu ayar, hesabı yöneten personel tarafından mı değiştirildi, yoksa otomatik bir değişiklik miydi?

CAIR Action, Vali Abbott’un işaret ettiği X hesabıyla ilgili Türkiye bağlantısının yöneticilerinden birinin İstanbul’daki aile ziyareti sırasında hesabı ilk kez açması nedeniyle oluştuğunu belirtiyor.

Kurum X paylaşımlarında kendilerine soru soran gazetecilere ABD İç Güvenli Bakanlığının, hesabının o an “Israil Android App” üzerinden bağlı olduğunu gösteren bir ekran görüntüsü ile cevap verdi.

CAIR ise CAIR Action ile aralarındaki farka değinerek “Biz CAIR’ı, yani 501c3 statüsünde bir Amerikan Müslüman sivil haklar örgütünü temsil ediyoruz, CAIR Action’ı değil. Vali Abbott’un bahsettiği X hesabı, ayrı bir 501c4 siyasi organizasyon olan CAIR Action’a aittir. CAIR Action yöneticisi(direktör) sık sık İstanbul’da ailesini ziyaret ediyor ve hesabı ilk kez oradayken kendi yerel telefonu üzerinden kaydetti.” açıklamasını yaptı.

CAIR, 501c3 statüsünde, sivil haklar, hukuk ve toplumsal hizmet odaklı, siyasi faaliyetleri sınırlı bir kuruluş.

CAIR Action ise 501c4’e tabi ve siyasi faaliyet yapabilir, lobicilik ve kampanya etkinlikleri odaklı.

“CAIR, bağımsız bir Amerikan sivil haklar örgütüdür ve 31 yıldır ifade özgürlüğünü korumak, dini özgürlüğü ilerletmek ve burada ve yurtdışında adaleti sağlamak için çalışmaktadır. Vali Abbott ve diğer AIPAC destekli politikacılardan farklı olarak, CAIR hiçbir yabancı kaynaktan para almaz, hiçbir yabancı çıkar için çalışmaz ve hiçbir yabancı çıkarla işbirliği yapmaz. Birinci Ek Madde’yi (Anayasa) Müslüman karşıtı önyargılara ve ‘Israel First’ politikacılarına karşı savunurken desteğimiz Amerikan halkından gelir.”

Uzmanlar, App Store yönlendirmelerinin cihaz geçmişi, seyahat veya uygulama ayarlarından kaynaklanabileceğini; bunun doğrudan operasyonel kontrol anlamına gelmediğini vurguluyor.

***

Türkiye’de gazeteci Cüneyt Özdemir ise anonim hükümet karşıtı hesapların önemli bir kısmının FETÖ bağlantılı olduğunu iddia ederek tartışmayı farklı bir boyuta taşıdı.

Özdemir, bu hesapların farklı ülke App Store’ları üzerinden göründüklerini, sık sık isim değiştirdiklerini ve kendilerini “yalnızca laik–Kemalist muhalif” gibi gösterdiklerini savunuyor.

***

Dijital yönlendirme verileri giderek daha fazla siyasi tartışmaların parçası hâline geliyor.

Şimdilik federal düzeyde, ne CAIR ne de Müslüman Kardeşler şu anda ABD’nin terör listesinde bulunuyor.

Olası bir federal adım, ideolojinin tamamını değil yalnızca yurt dışındaki belirli ulusal yapılanmaları kapsayacak.

ABD’de Filistin yanlısı eylemlere katılan veya yazı yazan göçmenler üzerinden başlayan süreç, Müslüman sivil toplum örgütleri için daha zor bir dönemin habercisi olabilir.