Venezuela’dan sonra Grönland mı? Sosyal medya paylaşımı krize yol açtı! Uzman isim uyardı: ‘ABD’nin önünde iki seçenek bulunuyor’

ABD’nin Venezuela’ya yönelik askeri operasyonu ve Devlet Başkanı Nicolas Maduro’nun yakalanmasının ardından gözler bu kez Kuzey Kutbu’na çevrildi. ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı açıkça hedef alan açıklamaları, “Venezuela’dan sonra sırada Grönland mı var?” sorusunu uluslararası gündemin merkezine taşıdı.
Danimarka’ya bağlı özerk ada üzerindeki tartışmalar, yalnızca iki ülke arasındaki diplomatik bir gerilim olmaktan çıkarak, NATO’nun geleceğinden Arktik’teki güç mücadelesine kadar uzanan geniş bir jeopolitik tabloyu gözler önüne seriyor. 
Trump’ın Grönland’a yönelik söylemleri yeni de değil. Ancak Venezuela’da gerçekleştirilen sert askeri müdahalenin hemen ardından bu açıklamaların yeniden ve daha yüksek perdeden dile getirilmesi, Avrupa’da da endişeyle karşılanıyor.

DANİMARKA’DAN TRUMP’A SERT MESAJ: ‘İLHAK HAKKINIZ YOK’
Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, Trump’ın Grönland’ın “ABD için mutlaka gerekli olduğu” yönündeki sözlerine sert bir çıkışla yanıt verdi. Washington’u açıkça uyararak, Grönland’ı ele geçirme yönündeki tehditlerden vazgeçmeye çağırdı. Frederiksen, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: 
“ABD’nin Grönland’ı ele geçirmesi gerektiğinden bahsetmenin hiçbir mantığı yok. ABD’nin Danimarka Krallığı’ndaki üç ülkeden herhangi birini ilhak etme hakkı yoktur.”
Danimarka Başbakanı, açıklamasında NATO vurgusu yaparak Danimarka’nın ve dolayısıyla Grönland’ın ittifakın güvenlik şemsiyesi altında olduğunu hatırlattı. Kopenhag’ın ABD ile Grönland’a erişimi düzenleyen mevcut bir savunma anlaşmasına sahip olduğunu belirten Frederiksen, Arktik bölgesindeki güvenliğe yapılan yatırımların da artırıldığını vurgulayarak, “Bu nedenle Amerika Birleşik Devletleri’ni, tarihsel olarak yakın bir müttefike ve açıkça ‘satılık değiliz’ diyen bir ülkeye ve halka yönelik tehditleri durdurmaya şiddetle çağırıyorum” dedi.

VENEZUELA OPERASYONU ENDİŞELERİ ARTIRDI
Her ne kadar Danimarka yönetimi Trump’a karşı net bir duruş sergilese de Grönland’ın Venezuela benzeri bir Amerikan müdahalesine maruz kalabileceği yönündeki endişeler artmış durumda.
Özellikle Trump’a yakın çevrelerde yer alan MAGA hareketi destekçilerinin, (Trump’ın 2016’daki ilk seçim kampanyasında kullandığı ‘Amerika’yı Yeniden Muhteşem Yap’ / Make America great again- MAGA) Güney Amerika’daki operasyonun hemen ardından Danimarka topraklarına yönelik söylemleri dikkat çekiyor.
Bu endişeleri körükleyen bir diğer gelişmeyse Trump’ın açıklamalarını geri adım atmadan sürdürmesi oldu. Frederiksen’in çıkışından saatler sonra konuşan Trump, Grönland’ın ABD’nin bir parçası olması gerektiği yönündeki iddiasını yineledi. “Ulusal güvenlik açısından Grönland’a ihtiyacımız var” diyen Trump, konuyu bir kez daha küresel güvenlik meselesi olarak çerçeveledi.
SOSYAL MEDYA PAYLAŞIMI KRİZE YOL AÇTI

Gerilimi tırmandıran en dikkat çekici adımlardan biri ise Trump’ın çevresinden geldi. ABD’nin Venezuela’daki askeri operasyonunun hemen ardından, Trump’ın etkili danışmanlarından Stephen Miller’ın eşi Katie Miller, X platformunda Amerikan bayrağıyla kaplanmış bir Grönland haritası paylaştı. Görselin altına ise tek bir kelime yazıldı: “YAKINDA.”
NATO üyesi olan ve mineral kaynakları açısından stratejik öneme sahip Grönland’ın ilhakını çağrıştıran bu paylaşım, Danimarka ve Grönland’da büyük tepkiyle karşılandı. Pek çok siyasetçi ve uzman, paylaşımı diplomatik teamüllere aykırı ve kışkırtıcı bir mesaj olarak değerlendirdi.

SOON pic.twitter.com/XU6VmZxph3

— Katie Miller (@KatieMiller) January 3, 2026

GRÖNLAND BAŞBAKANI: “BU BİR SAYGISIZLIK”

Grönland Başbakanı Jens-Frederik Nielsen, söz konusu paylaşımı sert sözlerle eleştirdi. Nielsen, bu tür mesajların uluslararası ilişkilerin temelini oluşturan karşılıklı saygıyı zedelediğini söyledi.
“Uluslar ve halklar arasındaki ilişkiler karşılıklı saygı ve uluslararası hukuk temelinde yürütülür; statümüzü ve haklarımızı yok sayan sembolik jestlerle değil” diyen Nielsen, kamuoyuna da paniğe kapılmama çağrısı yaptı.
“Ülkemiz satılık değil ve geleceğimiz sosyal medya paylaşımlarıyla belirlenmez” ifadelerini kullanan Nielsen, Grönland halkının iradesinin dış baskılarla şekillendirilemeyeceğini vurguladı.
DANİMARKA: “TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜNE SAYGI BEKLİYORUZ”

Kopenhag’ın Washington Büyükelçisi Jesper Moller Sorensen de tartışmalara dahil olarak iki ülke arasındaki uzun süreli savunma ilişkilerine dikkat çekti. Sorensen, ABD ile Danimarka’nın yakın müttefikler olduğunu vurguladı.
“ABD’nin güvenliği, Grönland ve Danimarka’nın da güvenliğidir” diyen Sorensen, Danimarka’nın 2025 yılı için savunma harcamalarını artırarak Arktik ve Kuzey Atlantik’te kullanılmak üzere 13,7 milyar dolar ayırdığını hatırlattı. Sorensen, “Ortak güvenliğimizi ciddiye alıyoruz. Ancak Danimarka Krallığı’nın toprak bütünlüğüne tam saygı bekliyoruz” dedi.
TRUMP’TAN TARTIŞMALI ATAMA

Trump yönetiminin Grönland’a bakışını net biçimde ortaya koyan bir diğer adım ise yapılan atama oldu. Trump, Louisiana Valisi Jeff Landry’yi Grönland’a özel elçi olarak görevlendirdi.
Eski eyalet başsavcısı olan Landry, aralık ayında yaptığı açıklamada, “Grönland’ı ABD’nin bir parçası haline getirmek için bu gönüllü görevde hizmet etmek benim için bir onurdur” ifadelerini kullandı. Landry, Venezuela operasyonunu da açıkça destekleyerek Trump’a Maduro’nun devrilmesi nedeniyle teşekkür etti. Bu açıklamalar, Danimarka’da ve Grönland’da öfkeyle karşılandı.

AVRUPA TRUMP’A DUR DİYEBİLİR Mİ?
Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın, Fransa Cumhurbaşkanı’nın yakın zamanda Grönland’a gerçekleştirdiği ziyaretin, Avrupa’nın ABD’nin bölgeye yönelik olası hamlelerine karşı duruşunu açık biçimde ortaya koyduğunu söyledi.
Grönland’ın 50 binden fazla kişilik nüfusa sahip olduğuna dikkat çeken Caşın, ABD’nin jeopolitik bakış açısında Kanada ve Grönland’ın bir şekilde kontrol altına alınması gereken bölgeler olarak görüldüğünü ifade etti.
Caşın’a göre ABD’nin Venezuela’ya yönelik politikaları da “arka bahçe” olarak tanımlanan Latin Amerika’da Çin ve Rusya etkisini sınırlamaya yönelik bir stratejinin parçası.
‘GRÖNLAND YENİ JEOPOLİTİK OKUMADA ÖZEL BİR YERE SAHİP’
Grönland’ın yeni jeopolitik okumada özel bir yere sahip olduğunu vurgulayan Caşın, Kanada üzerinde zaten ABD askeri varlığının bulunduğunu, Grönland’ın da bu hattın önemli bir parçası olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Caşın, Kuzey Buz Denizi’nin gelecekte daha fazla açılacağı varsayımıyla birlikte, bölgedeki enerji kaynakları ve kritik deniz yollarının öneminin arttığını belirtti. ABD’nin Grönland’a yönelik ilgisinin de bu stratejik üstünlüğü koruma hedefinden kaynaklandığını ifade eden Caşın, ancak Avrupa ülkelerinin bu tür bir girişime karşı çıkmasının kuvvetle muhtemel olduğunu sözlerine ekledi.

‘ABD’NİN ÖNÜNDE İKİ SEÇENEK BULUNUYOR’
ABD’nin bölgede fiilen zaten var olduğunu belirten Prof. Dr. Mesut Hakkı Caşın, Washington’un askeri yöntemlerden ziyade sermaye ve ekonomik araçlar yoluyla bölgedeki nüfusu kendi taraflarına çekeceğini düşünüyor.
Grönland’a yönelik olası yerleşim ve nüfuz mücadelesinde asıl karşılığın Rusya’dan geleceğini ifade eden Caşın, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in bu konuda açık mesajlar verdiğini ve “bu yönde planlarımız var” dediğini hatırlattı.
Caşın, ABD’nin Rusya’ya karşı doğrudan askeri bir adım atmasının gerçekçi olmadığını vurgulayarak, “ABD ne yapacak, Rusya’nın karargâhını mı vuracak?” değerlendirmesinde bulundu.Rusya’nın stratejik nükleer kuvvetlerinin ve denizaltılarının Kamçatka Yarımadası ile Kuzey Buz Denizi’nde konuşlu olduğuna dikkat çeken Caşın, ABD’ye yönelik olası ilk saldırı planlarının da bu bölge ve Alaska hattı üzerinden kurgulandığını söyledi.
Rusya’nın aynı zamanda Kuzey Buz Denizi’nde askeri üsleri bulunan en güçlü ülkelerden biri olduğunu belirtti.Prof. Dr. Caşın’a göre bu tabloda ABD’nin önünde iki seçenek bulunuyor: Ya Rusya ile bir uzlaşı yoluna gidilecek ya da bölgedeki rekabet sertleşecek.

GRÖNLAND NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?

Dünyanın en büyük kıta olmayan adası olan Grönland, Kuzey Kutbu’nda yer alıyor ve aynı zamanda dünyanın en seyrek nüfuslu bölgelerinden biri. Çoğunluğu yerli İnuit halkından oluşan yaklaşık 56 bin kişi adada yaşıyor. Topraklarının yaklaşık yüzde 80’i buzla kaplı olan Grönland’da nüfusun büyük bölümü başkent Nuuk çevresindeki güneybatı kıyısında yoğunlaşıyor. Ada, Danimarka’nın özerk bir bölgesi olmasının yanı sıra Danimarka ve ABD’ye ait askeri üslere de ev sahipliği yapıyor.
Ekonomi büyük ölçüde balıkçılığa dayanıyor ve Danimarka’dan alınan sübvansiyonlar, ülkenin GSYH’sinin yaklaşık beşte birini oluşturuyor. Son yıllarda ise nadir toprak elementleri, uranyum ve demir gibi doğal kaynaklara yönelik ilgi hızla artmış durumda. Küresel ısınmanın buz tabakasını eritmesi, bu kaynaklara erişimi daha da kolaylaştırabilir.


ABD’NİN GRÖNLAND’DAKİ GÜVENLİK ÇIKARLARI

ABD’nin Grönland’daki varlığı İkinci Dünya Savaşı’na dayanıyor. Nazi Almanyası’nın Danimarka’yı işgal etmesinin ardından ABD, adada askeri ve radyo istasyonları kurdu. Bu varlık savaş sonrasında da devam etti.
Bugün Pituffik Uzay Üssü (eski adıyla Thule Hava Üssü), ABD tarafından işletiliyor. 1951’de Danimarka ile imzalanan savunma anlaşması, ABD’ye Grönland’ın savunmasında önemli yetkiler tanıyor.
Danimarka Kraliyet Savunma Koleji’nden Doç. Dr. Marc Jacobsen, “Rusya’dan ABD’ye fırlatılacak bir füzenin en kısa rotası Kuzey Kutbu ve Grönland üzerinden geçer. Bu nedenle Pituffik Üssü, ABD savunması açısından hayati önemdedir” değerlendirmesinde bulundu.
ABD’NİN GRÖNLAND İLGİSİ YENİ DEĞİL

Uzmanlara göre ABD’nin Grönland’a olan ilgisi Trump dönemine özgü değil. Arktik güvenliği üzerine yayın yapan 66° North bülteninin yazarı Lukas Wahden, Washington’un geçmişte de Danimarka’yı Grönland’dan çıkarmaya yönelik girişimlerde bulunduğunu hatırlatıyor.
ABD, 1946 yılında Grönland’ı satın almak için 100 milyon dolar teklif etmiş, ancak Danimarka bu teklifi reddetmişti. Trump da ilk başkanlık döneminde benzer bir girişimde bulunmuş, Danimarka ve Grönland yönetimleri bu teklifi net bir dille geri çevirmişti: “Grönland satılık değil.”
GRÖNLAND HALKI NE DÜŞÜNÜYOR?

Yerel Sermitsiaq gazetesinin editörü Masaana Egede, bağımsızlık tartışmalarının Trump’ın söylemleriyle “adeta steroid etkisi kazandığını” söylüyor. Son anketlere göre Grönland halkının yaklaşık yüzde 80’i Danimarka’dan bağımsızlığı destekliyor, ancak yüzde 85’i ABD’nin bir parçası olma fikrine karşı çıkıyor.
BBC muhabiri Fergal Keane, ada ziyareti sırasında sıkça şu ifadeyi duyduğunu aktarıyor:
“Grönland Grönlandlılara aittir. Trump ziyaret edebilir, ama hepsi bu.”
The Telegraph'ın "Trump sets sights on Greenland", BBC'nin "Why does Trump want Greenland and what do its people think?" ve "Danish PM tells Trump to stop 'threats' against Greenland", CNN'in "Denmark ‘deeply upset’ by Trump’s appointment of Greenland envoy who wants island to be part of US" başlıklı haberlerden de faydalanılmıştır.