Uzun süre tanı almayan çölyak, beyin yapısını da etkiliyor

Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi Gastroenteroloji Ana Bilim Dalı tarafından yürütülen bilimsel çalışmalar, uluslararası alanda ses getirdi.

Gastroenteroloji ABD Başkanı Prof. Dr. Ahmet Cumhur Dülger, çölyak hastalığına ilişkin yürüttükleri çalışmalar neticesinde, dünyada bir ilke imza attıklarını belirtti.

Prof. Dr. Dülger, "Çölyak hastalığına bağlı olarak beyin sapındaki kemik dokunun erimesi ve beynin omurilik kanalına doğru yer değiştirmesiyle ortaya çıkan Arnold-Chiari malformasyonunu dünyada ilk kez Giresun'da saptadık. Bu vaka, Uluslararası Beyin Cerrahisi Dergisi'nde bu ay yayımlandı ve dünya literatürüne ‘ilk’ olarak girdi." diye konuştu.

Doğu Karadeniz Bölgesi'nde inflamatuar bağırsak hastalıklarının Türkiye ortalamasının oldukça üzerinde olduğuna dikkati çeken Dülger, şu bilgileri verdi:

"Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı bölgemizde Anadolu'nun diğer kesimlerine kıyasla katbekat fazla. Çölyak hastalığının Karadeniz Bölgesi'nde sık görülmesi tarihsel beslenme alışkanlıklarıyla ilişkili bir tespittir. Yüz yıl öncesine kadar bölgemizde mısır ağırlıklı beslenme hakimdi. Daha sonra buğday ekmeğine geçişle birlikte çölyak hastalığında belirgin bir artış yaşandı. Bu durum, bölgemiz için adeta bir ‘mısırdan buğdaya geçiş fenomeni'dir."

Hastaların en çok ihtiyaç duyduğu konulardan birinin beslenme olduğunu ifade eden Dülger, bu doğrultuda bir hasta kılavuzu hazırladıklarını söyledi.

"İnflamatuar Bağırsak Hastalıklarında Beslenme" adlı kitapçığın Giresun İl Sağlık Müdürlüğü'nün katkılarıyla Türkiye genelindeki hastanelere ulaştırılmasının planlandığını aktaran Dülger, "Hastalarımızın en çok ihtiyaç duyduğu konuların başında beslenme geliyor. Bu ihtiyacı bilimsel ve pratik bir rehberle karşılamak istedik." dedi.

Prof. Dr. Dülger, çölyak hastalığının yalnızca sindirim sistemiyle sınırlı kalmadığını ve erken tanının büyük önem taşıdığını vurguladı. Tedavinin tamamen diyetle mümkün olduğunu ancak erken tanının şart olduğunu belirten Dülger, şunları kaydetti:

"Çölyak, boy kısalığı, nedeni bilinmeyen kansızlık, D vitamini eksikliği ve erken yaşta kemik erimesine yol açabilir. Çocukluk çağında yapılacak taramalarla, çocukların boyu 10-12 santimetreye kadar daha fazla uzayabilir. Anadolu, buğdayın anavatanıdır. Çölyak hastalığı bir anlamda Anadolu'nun hastalığıdır. Bu alanda ne kadar çok bilimsel çalışma yapılırsa o kadar faydalıdır. Türkiye'de, hatta dünya çapında ses getirecek bir Çölyak Enstitüsü'nün kurulması en büyük temennimizdir."