Uzmanlar, kalça şeklinin otizmin gizli bir belirtisi olabileceğini söylüyor Sözcü Gazetesi

Uzmanlara göre, kalçanın normalden daha öne doğru eğik olması ve halk arasında "ördek poposu" olarak tanımlanan görünüm, otizm spektrum bozukluğu (OSB) ya da dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ile bağlantılı olabilir.

Son 10 yılda yapılan çok sayıda çalışma, özellikle 10 yaş altındaki çocuklarda duruşta görülen bu belirgin değişime odaklandı. Araştırmalar, bazı çocukların kalçalarının gerçekte daha büyük olmamasına rağmen, öne doğru eğilen pelvis nedeniyle dışarı doğru daha belirgin göründüğünü gösteriyor.

OTİZMLİ ÇOCUKLARDA PELVİS DAHA FAZLA ÖNE EĞİLİYOR

Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklar üzerinde yapılan gözlemlerde, bu çocukların yürürken pelvislerinin, otizm tanısı olmayan akranlarına kıyasla ortalama 5 derece daha öne eğik olduğu tespit edildi. Uzmanlar, bu durumun sosyal ve iletişim becerilerini etkileyen otizmin, aynı zamanda hareket ve denge sistemleri üzerinde de etkili olabileceğini belirtiyor.

Otizmli çocuklarda sık görülen ayak parmakları üzerinde yürüme, uzun süre aynı pozisyonda oturma gibi davranışların kalça bükücü kasları kısalttığı ve bunun da pelvisin öne eğilmesine katkı sağladığı ifade ediliyor. Bu durum, dengeyi zorlaştırarak yürüyüşte sakarlık ve uyum problemlerine yol açabiliyor.

YÜRÜYÜŞ ANALİZLERİYLE ORTAYA ÇIKTI

İtalya ve Japonya'da yapılan bağımsız çalışmalarda, bu duruş farklılıklarının genellikle 8–10 yaş aralığında, yani çocukların okul çağına girdiği dönemde daha görünür hale geldiği belirlendi.

2018 yılında İtalya'daki Bilimsel Araştırma, Hastane ve Sağlık Enstitüsü'nden araştırmacılar, otizmli ve otizmli olmayan çocukları karşılaştırmak için 3 boyutlu hareket analizleri kullandı. Çocuklar sanal gerçeklik destekli bir ortamda koşu bandında yürütüldü ve pelvis, kalça, diz ile ayak bileği açıları adım adım ölçüldü.

Araştırma sonuçları, otizmli çocuklarda ayağın yere ilk temas anında pelvisin aşırı derecede öne eğildiğini, kalça ve uyluk hareketlerinin normalden farklı olduğunu ve ayak bileği hareketlerinin daha sınırlı kaldığını ortaya koydu. Ayrıca, yürüyüşteki bu farklılıkların otizm belirtilerinin şiddetiyle doğrudan ilişkili olduğu belirtildi.

DEHB’Lİ ÇOCUKLARDA DA BENZER BULGULAR

Benzer bir durumun DEHB tanısı olan çocuklarda da görüldüğü tespit edildi. Japonya’da 2017 yılında yapılan bir çalışmada, 9–10 yaşlarındaki DEHB’li erkek çocukların yürüyüşleri detaylı kameralarla analiz edildi.

Araştırmacılar, DEHB’li çocukların pelvislerinin ortalama 4,5 derece daha öne eğik olduğunu, daha hızlı adımlar attıklarını ve bu duruşun hiperaktivite ile dürtüsellik belirtileriyle güçlü bir ilişki gösterdiğini bildirdi. Çalışma, PLoS One dergisinde yayımlandı.

FİZİKSEL SORUNLARA DA YOL AÇABİLİR

Uzmanlar, öne eğik pelvisin zamanla bel, kalça ve dizlere ekstra yük bindirdiğini ve bu durumun kronik ağrılara yol açabileceğini belirtiyor. Ayrıca denge gerektiren aktivitelerin zorlaşması, çocukların günlük yaşamda daha çabuk yorulmasına veya huzursuz olmasına neden olabiliyor.

Araştırmalar, bu duruş değişikliğinin otizme ya da DEHB’ye neden olmadığını; ancak bu durumların kaslar, denge sistemi ve motor beceriler üzerindeki etkilerinin bir sonucu olabileceğini vurguluyor. Erken fark edilmesi halinde egzersiz, fizyoterapi ve destekleyici yaklaşımlarla bu etkilerin hafifletilebileceği ifade ediliyor.

OTİZM VE DEHB SIKLIKLA BİRLİKTE GÖRÜLÜYOR

Yapılan önceki çalışmalar, otizm ve DEHB'nin birçok çocukta birlikte görülebildiğini ortaya koyuyor. Araştırmalara göre bu iki durumun birlikte görülme oranı yüzde 50–70 arasında değişebiliyor. Bunun nedeni olarak, dikkat sorunları, hareket farklılıkları ve duyusal hassasiyetler gibi ortak özellikler gösteriliyor.

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’nin (CDC) 2025 verilerine göre, ABD’de yaklaşık her 31 çocuktan biri otizm spektrum bozukluğu tanısı alıyor.

NEDENLER VE TARTIŞMALAR

Bilim insanları, otizmin temel olarak genetik faktörler ile hamilelik ve erken çocukluk dönemindeki çevresel etkenlerin birleşimi sonucu ortaya çıktığını düşünüyor. Aile öyküsü, bazı gen mutasyonları ve Fragile X sendromu gibi genetik durumlar risk faktörleri arasında yer alıyor.

Uzmanlar ayrıca çocukluk çağı aşılarının otizme yol açtığı yönündeki iddiaların bilimsel bir dayanağı olmadığını ve CDC’nin bu konuda herhangi bir kanıt bulmadığı konusunda da uyarıyor.