Turna kuşuna benziyor, gücüyle kartalı bile şaşırtıyor! Bu kuş, avını tek tekmeyle öldürüyor Sözcü Gazetesi

Açık Afrika çayırlarında yaşayan Sekreter Kuşu (Sagittarius serpentarius), diğer yırtıcı kuşlardan çok farklı bir avlanma stiline sahip. Turna benzeri uzun bacaklarıyla yılanları, kertenkeleleri ve küçük memelileri güçlü ve isabetli bir şekilde tekmeleyerek avlıyor.

Bilim insanları uzun zamandır bu kuşların bacaklarını nasıl bu kadar ölümcül bir silah olarak kullandığını araştırıyordu. Current Biology dergisinde yayınlanan yeni bir çalışma, bu vuruş mekanizmasının sırlarını ortaya çıkardı. Bulguların yalnızca ornitoloji (kuş bilimi) için değil, robotik, protez tasarımı ve evrimsel biyomekanik için de devrim niteliğinde sonuçlar doğuracağına inanılıyor.

Boyu 1,3 metreye ulaşan Sekreter Kuşu, leylek ve turna kuşlarına benzese de aslında bir yırtıcı kuş. Times of India'ya göre, vücudu havadan saldırmak için değil, karasal hareket için adapte olmuştur. Bacaklarının uzunluğunun yarısından fazlasını oluşturan uzun kaval kemikleri, ona hem dengeli bir duruş hem de yıldırım hızında aşağı doğru vuruşlar yapma yeteneği sağlar.

Havadan pençeleriyle saldıran çoğu kartalın aksine, Sekreter Kuşu bacak gücüne güvenerek yürüyerek avlanır.

Sekreter kuşunun beslenmesi çoğunlukla yılanlardan (kobra ve engerek gibi zehirliler dahil), küçük memelilerden ve böceklerden oluşur. Avını pençesiyle yakalamak yerine, onu bacaklarıyla güçlü ve tekrarlayan vuruşlarla öldürür.

Yapılan çalışma, bu vuruşların ortalama tepe çarpma kuvvetinin, kuşun kendi ağırlığının beş katına (yaklaşık 195 Newton) ulaştığını tespit etti. Araştırmanın en çarpıcı bulgusu ise vuruşun hızı oldu: Tekme, yalnızca yaklaşık 15 milisaniye sürer. Bu süre, kuşun beyninin bacağından gelen geri bildirimi (temas hissini) analiz etmesi için çok kısadır.

Bu durum, kuşun anlık reflekslere değil, görme duyusuyla yönlendirilen, önceden programlanmış bir hareket hassasiyetine güvendiğini gösteriyor. Kuş, saldırmadan önce başını ve gözlerini hedefe dikkatlice hizalıyor. Görme ve hareketin bu mükemmel senkronizasyonu, kara kuşları arasında son derece nadir görülen bir durum.

Uzmanlar, Sekreter kuşunun güç, hız ve hassasiyeti birleştiren bu biyomekaniğinin, mühendislere ve tıp araştırmacılarına ilham verdiğini belirtiyor. Bu ilkelere dayanan gelişmeler, hızlı ve istikrarlı hareket kabiliyetine sahip robotik sistemlerin ve protezlerin tasarlanmasını iyileştirebilir.

Bu kuşun avlanma davranışı, bir zamanlar Güney Amerika'da yaşamış olan ve benzer kemik yapılarına sahip "terör kuşları" (Phorusrhacidae) gibi soyu tükenmiş dev yırtıcıların avlanma yöntemlerine de ışık tutuyor.

Bilim insanları, Sekreter kuşunun yalnızca bilimi değil, teknolojiyi de zenginleştiren "evrimsel mükemmelliğin" canlı bir örneği olduğunu söylüyor.