Türkiye’nin dünyaya COP31 mesajı: Karar almak yetmez şimdi uygulama zamanı

COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, ilk kez Türkiye’nin ev sahipliğinde gerçekleştirilecek olan BM’nin iklim değişikliği ile mücadelede en önemli organizasyonu COP31 Zirvesi öncesi, Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol ile birlikte basın toplantısı düzenleyerek Türkiye’nin COP31 eylem gündemine ilişkin açıklamalar yaptı.

KRİTİK EŞİKTEYİZ

Dünyanın, enerjinin ve iklim politikalarının kesiştiği kritik bir eşikte olduğunu dile getiren Kurum, “Son yıllarda yaşanan jeopolitik gelişmeler ve çatışmalar, enerji arz zincirinin kırılganlığını bir kez daha ortaya koymuş, enerji güvenliği yeniden stratejik bir öncelik haline getirmiştir. Bugün yine yaşadığımız savaşlar, sıkıntılar, problemler bunu net bir şekilde göstermektedir” dedi.

“İklim krizinde de artık kritik bir eşikteyiz” vurgusu yapan Kurum, kuraklığın küresel ölçekte yıllık maliyetinin 307 milyar dolar seviyesine ulaştığını, yaklaşık 4 milyar insanın yılın en az bir ayında ciddi su kıtlığı yaşadığını söyledi.

Küresel enerji talebinin, 2023 yılında yüzde 2.2 artış göstererek son 10 yıllık ortalamanın yaklaşık 2 katına çıktığını, 2035 yılına kadar talebin 2 katına çıkmasını beklediklerini dile getiren Kurum, “Yani dünyamız iki büyük gerçekle karşı karşıya. Bir yanda hızla artan enerji talebi, diğer yanda iklim değişikliğiyle hepimizin yapması gereken mücadele zorunluluğu. İnsanlığın, artık daha güvenli ve temiz enerji sistemleri kurması şart. Bugün yaşadığımız kriz de aslında bunun net bir şekilde bize gösteriyor” diye konuştu.

KARAR ALIYORUZ AMA...

COP31’i sadece yeni taahhütlerin konuşulduğu bir platform olarak değil, sözlerin uygulamaya dönüştüğü bir süreç olarak gördüklerine dikkat çeken Kurum, şunları söyledi: “Türkiye’nin COP31 mesajı açık ve net. Dünya artık yalnızca hedefler değil uygulanabilir çözümler görmek istiyor. Maalesef sürekli konuşarak kararlar alıyoruz ama baktığınızda uygulama açığı çok fazla. Yani alınan kararlarla uygulama arasında bir uçurum var. Dolayısıyla karar almanın çok fazla önemli olmadığını, asıl olan alınan kararların uygulamaya geçirilmesi gerektiğini düşünüyorum. O yüzden ‘Uygulama COP’u’ diyoruz. Uygulama COP’u olsun, geleceğin COP’u olsun ve bu kararlar artık radikal bir şekilde sahada uygulansın istiyoruz.”

Kurum, plastik tabak, çatal, bıçak gibi tek kullanımlık ürünlerin kullanımını kısıtlayacak bir düzenleme için yönetmelik hazırlandığını, uygulamanın ağustos, eylül ayı itibarıyla başlayacağını da sözlerine ekledi.

TÜRKİYE’DE OLMASI DÜNYA İÇİN ŞANS

Geçmişte 20 COP toplantısına katıldığını, son 4 toplantıda da stratejik ortaklık yaptıklarını belirten Fatih Birol, Uluslararası Enerji Ajansı’nın COP sürecinde Türkiye’ye desteğinin tam olacağının altını çizdi. “100 devlet başkanının, 200 ülkenin katıldığı zirve ülkemiz için önemli bir fırsat. Ama bu bizim için olduğu kadar dünya için de şans” diyen Birol, “İklim değişikliği dünyada olan biten yüzünden maalesef uluslararası gündemde biraz aşağı doğru gidiyor. İklim değişikliği gündemini layık olduğu yere getirmek lazım. Türkiye gibi bu konunun önemini anlayan, güçlü bir ülkenin de COP31’e başkanlık etmesi dünya için de önemli bir şans” dedi. İlk kez bir COP toplantısında sıfır atık konusunun gündeme geleceğine dikkat çeken Birol, “Atık dönüşümünün iklim sorununa katkısını ölçtük. Eğer dünya çapında bir çalışma olursa yıllık en az 1.5 gigaton emisyon azalır. Bu Japonya ve Almanya’nın tüm emisyonuna eşit. Antalya’da tüm ülkeler sıfır atık mutabakatına varırsa, yıllar boyunca bunu herkes konuşacaktır” ifadelerini kullandı.

Zirve, 9-20 Kasım’da Antalya’daki EXPO alanında ve çevresinde düzenlenecek.

İŞTE 5 ÖNEMLİ GÜNDEM

COP31’de enerji güvenliği ile iklim hedeflerinin birbirini tamamlayan iki temel unsur olarak ele alınacağını belirten Kurum, COP31 gündemindeki 5 önemli enerji başlığını açıkladı:

* Birinci önceliğimiz ‘temiz enerji’ dönüşümü. Dünyada yaklaşık 730 milyon insan maalesef elektriğe ulaşamıyor. Enerji dönüşümü bir taraftan da sağlık ve adalet meselesi.

* İkinci önceliğimiz ‘Sıfır Atık ve metan azaltımı’. Küresel ölçekte her yıl 70 milyon ton emisyonu, atık sektöründen kaynaklanmakta.

* Üçüncü önceliğimiz ‘iklime dirençli şehirler’. 11 ilimizde inşa ettiğimiz 500 bini aşkın konutta iklim dirençli, sıfır atık uyumlu yapılar inşa etmeyi başarmış bir ülkeyiz. Bu tecrübeyi COP31’e taşımalıyız.

* Dördüncü önceliğimiz ‘iklim eylemi uygulama mekanizması. Bugün maalesef küresel hedeflerle planlar arasında derin bir uygulama boşluğu var. Biz bunu kapatmak zorundayız.

* Son önceliğimiz enerji alanında yeşil sanayileşme. Sanayi sektörü büyük ölçüde fosil yakıtlara bağımlı. Ağır sanayi sektörleri, küresel emisyonların da yaklaşık yüzde 40’ını oluşturuyor. Bu durumda sanayinin uzun vadeli net sıfır hedefleriyle uyumlu hale gelmesi de artık bir zorunluluk.