Türkiye petrol ve doğal gazı artık böyle arayacak! ABD de enerji devrimi yaratmıştı Sözcü Gazetesi

2026 yılında Türkiye’de ilk kez yatay sondaj teknolojisi kullanılacak ve Diyarbakır’da bulunduğu belirtilen 6 milyar varillik kaya petrolü ve doğal gaz kaynağının üretime kazandırılması hedefleniyor. 

Son 20 yılda petrol ve doğal gaz aramacılığında yaşanan en büyük dönüşümlerden biri, ankonvansiyonel hidrokarbonlar için geliştirilen yatay sondaj ve hidrolik çatlatma (fracking) teknolojilerinin yaygınlaşması oldu. Türkiye de 2026 itibarıyla bu teknolojiyi ilk kez sahada uygulamaya hazırlanıyor.

Geleneksel dikey sondajdan farklı olarak yatay sondajda, kuyu yerin yaklaşık 3–4 kilometre altına indikten sonra kayaçlar içerisinde yatay yönde kilometrelerce ilerliyor. Bu sayede rezervuarla temas alanı artırılarak üretim verimliliği yükseltiliyor.

Dikey sondajda petrol ve gaz, kayaçların doğal çatlakları ve gözenekleri sayesinde kuyuya akarken; kaya petrolü ve kaya gazı, geçirgenliği son derece düşük kayaçların içine hapsolmuş durumda bulunuyor. 

Yatay sondaj, bu tür kaynaklara erişim için geliştirilen ileri bir teknoloji olarak öne çıkıyor.

Türkiye’de ankonvansiyonel hidrokarbon potansiyeline sahip iki ana havza bulunuyor. Bu havzalarda bugüne kadar, teknolojik ve ekonomik nedenlerle kapsamlı üretim çalışması yapılamamıştı. İlk yatay sondaj uygulaması 2026 yılında Diyarbakır Havzası’nda gerçekleştirilecek. Ardından Trakya Havzası’nda benzer çalışmalara geçilmesi planlanıyor.

Yatay sondaj teknolojisinin dünyadaki en çarpıcı örneği ise Amerika Birleşik Devletleri. ABD, bu teknolojiyi ekonomik ve yaygın hale getirerek “kaya gazı devrimi” yaşadı ve dünyanın en büyük petrol ve doğal gaz üreticisi konumuna yükseldi.

Bugün ABD’de petrol üretiminin yaklaşık yüzde 94’ü, doğal gaz üretiminin ise yüzde 92’si yatay sondajlı kuyulardan sağlanıyor.