Trump İran savaşının gölgesinde Pekin e doğru yola çıkacak Sözcü Gazetesi

ABD Başkanı Donald Trump ikinci döneminin son Pekin zirvesi için Çarşamba günü Çin'e gitmek üzere yola çıkacak.

ABD Başkanı'nın gündeminde ise en önemli konu, İran'daki savaş. Trump, Çin'in İran'a olan tüm desteğini çekmesini istiyor.

Bir Beyaz Saray yetkilisi "Başkan'ın baskı uygulamasını bekliyorum" diyerek görüşmelerin sert geçeceğinin sinyalini verdi.

Trump'ın Şi Cinping ile yapacağı görüşmelerde Pekin'in İran ve Rusya'ya verdiği desteği yeniden gündeme getirmesi bekleniyor.

Bu kapsamda özellikle İran ve Çin arasındaki askeri olarak kullanılabilen elektronikler gibi çift amaçlı ürünler ve potansiyel silah ihracatı konuları masada olacak.

Yetkili bu konuda diyaloğun süreceğini belirterek "Son birkaç gün içinde ABD tarafından uygulanan yaptırımların bu konuşmanın bir parçası olacağından eminim" diye konuştu.

ABD yönetimi ise sadece diplomasi yoluyla değil, ticari mücadele ile de Çin'e baskı yapıyor.

ABD Ticaret Bakanlığı Geçtiğimiz Cuma günü İran'a askeri hizmet sağlayan üç Çinli uydu şirketine ve hava savunma sistemleri ithalatına yardım eden bir ticaret firmasına yeni yaptırımlar uyguladı.

Trump İran konusunda Çin'e baskı yapmaya hazırlanırken Xi de Trump'ı Tayvan konusunda zorlamaya hazırlanıyor.

Zirve öncesinde Çinli yetkililer ABD'yi Tayvan politikasındaki söylemini değiştirmeye çağırdı. Pekin yönetimi Trump'ın Tayvan'ın bağımsızlığına sadece mesafeli durmasını değil aynı zamanda buna karşı olduğunu söylemesini istiyor.

Durumu yorumlayan bir ABD'li yetkili "Gelecekte ABD'nin Tayvan politikasında herhangi bir değişiklik görmeyi beklemiyoruz" diyerek Trump'ın görüşünü değiştirmeyeceğinin mesajını verdi.

Trump yönetimi Aralık ayında Tayvan için 11,1 milyar dolarlık rekor bir silah satış paketini onaylamıştı. Bunun yanında Tayvan ve ABD gemileri Doğu Çin Denizi'nde tatbikatlar da yapıyor.

Gelgelelim bu durum, Çin'in de İran konusunda geri adım atarak yardımlarını kesmesini ihtimalini bir hayli azaltıyor. Çin, İran'a mühimmat ve istihbarat desteği sağlıyor.

Zirve atmosferini bozmamak adına bildirimi ertelenen 14 milyar dolarlık yeni bir paket üzerindeki çalışmalar da devam ediyor.

Öte yandan Tayvan parlamentosunun savunma bütçesini kısıtlı onaylaması Washington'da hoşnutsuzluk yarattı.

Yetkili bu sonucun hayal kırıklığı yarattığını belirterek orijinal paketin tamamının finanse edilmesini istediklerini vurguladı.

Beyaz Saray Sözcü Yardımcısı Anna Kelly liderlerin havacılık ve tarım ile enerji alanlarındaki ticari anlaşmaları ele alacağını bildirdi.

Taraflar özellikle Boeing uçakları ve soya fasulyesi alımları üzerinde duruyor. Kelly gıda ve sivil ürünlerin ticaretini yönetmek için bir Ticaret Heyeti ve ikili yatırımları tartışmak üzere bir Yatırım Heyeti kurulması üzerinde çalıştıklarını aktardı.

Ancak üst düzey bir yetkili büyük yatırım beklentilerini şu an için düşük tutarak "Ortada devasa bir yatırım için sunulmuş bir teklif yok" değerlendirmesini yaptı.

Ticaret heyetinin kurulması için her iki tarafın da önce bir operasyonel çerçeve oluşturması gerekiyor.

Bu stratejik alımların gezi sırasında mı yoksa kısa bir süre sonra mı netleşeceği ise henüz belirsizliğini koruyor.

Liderlerin masasındaki bir diğer kritik başlık ise yapay zeka teknolojileri olacak. Özellikle Anthropic’in Mythos gibi modellerinin kabiliyetlerine ilişkin endişeler sürerken taraflar arasında kalıcı bir iletişim kanalı kurulması hedefleniyor.

Yetkililer bu kanalın yapısının henüz belirlenmediğini ancak liderler buluşmasını bir diyalog başlatmak için fırsat olarak gördüklerini ifade etti.

Trump ve Şi altı ay önce Güney Kore'de ulaşılan bir yıllık ticaret savaşı ateşkesinin ardından ilk kez bir araya geliyor.

Bu ateşkesin Pekin'de uzatılıp uzatılmayacağı konusu ise henüz netleşmedi. ABD'li yetkili olası bir uzatmanın uygun zamanda duyurulacağından emin olduğunu söylerken bu görüşme iki küresel güç arasındaki ekonomik ve teknolojik rekabetin yeni rotasını belirleyecek.