Trump ın Grönland anlaşması ortaya çıktı! Kişi başı 1 milyon dolar: Sonsuza dek sürecek

Grönland konusunda yaşanan gerilime ilişkin açıklama yapan ABD Başkanı Donald Trump, Davos'ta geri adım attı. Çarşamba gecesi NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile yaptığı görüşmenin ardından Trump, Grönland ve tüm Arktik bölgesinin geleceğine dair bir anlaşmaya vardıklarını bildirdi.

Trump, "uzun vadeli" olacağını söylediği anlaşmayı duyurmasının hemen ardından, İngiltere ve diğer Avrupa ülkelerine yönelik yüzde 10'luk ek vergi tehdidinden vazgeçti. Avrupalı ülkeler, Trump'ın Grönland'ı ilhak etme planını desteklemeyi reddetti. Piyasalar, ticaret savaşı tehdidinin azalması üzerine hızla toparlandı.

Danimarka, ABD ile henüz bir anlaşmaya varılmadığını belirtti. ABD'nin, NATO ile anlaşma kapsamında Grönland'ı "ilhak etmeme" karşılığında adadaki yeraltı kaynaklarına geniş erişim hakları alacağı ve adaya ABD toprağı sayılacak yeni askeri üsler kuracağı öne sürüldü.

'ZAMAN SINIRI YOK'

Davos'ta NATO ile Grönland konusunda bir anlaşmaya vardığını belirten Trump, mutabakatı "çok uzun vadeli bir anlaşma" olarak niteledi. Trump, anlaşmanın süresi sorulduğunda, "Sonsuz. Zaman sınırı yok. Bu sonsuza dek sürecek bir anlaşma" yanıtını verdi.

Çarşamba gecesi yaptığı konuşmada Trump, anlaşmanın şartlarını detaylandırmaktan kaçındı ancak mutabakatın "süresiz" olduğu konusunda ısrarcı bir tutum sergiledi. ABD Başkanı, Rusya'ya karşı koruma sağlamak amacıyla Grönland'a füze yerleştirmeyi öngören "Altın Kubbe" projesi müzakerelerinin de devam ettiğini vurguladı.

The Telegraph'ın ismi açıklanmayan kaynaklara dayandırdığı haberine göre, önerilen anlaşma Grönland'ın doğrudan satın alınmasını içermiyor. Davos'ta kararlaştırılan anlaşma çerçevesinde, ABD'nin Grönland'ın belirli bölgelerindeki askeri üsler üzerinde egemen kontrol hakkı olacak. Bu üsler, ABD toprağı statüsü kazanacak.

GRÖNLANDLILARA KİŞİ BAŞI 1 MİLYON DOLAR TEKLİFİ

Daily Mail'ın haberinde, ABD yönetiminin Grönland halkına "çok cazip bir teklif" sunmayı planladığı bildirildi. Buna göre, adanın yaklaşık 57 bin kişilik nüfusuna, ABD'ye katılmak için oy vermeleri halinde kişi başı 1 milyon dolar teklif edilebilir.

Üst düzey yetkililerin bu öneriyi, İngiliz toprağı kabul edilen Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ndeki (GKRY) askeri üslere benzettiği bildirildi.

Bu gelişme, NATO askeri yetkililerinin daha önce üzerinde çalıştığı planla paralellik gösteriyor. Yetkililer, Danimarka'nın Grönland topraklarının "küçük bölgelerini" ABD'ye devretmesi ve ABD'nin bu bölgelerde askeri üsler kurması yönünde bir düzenlemeyi görüşüyordu.

ABD İÇİN ASKERİ ÜSLER VE EKONOMİK FIRSATLAR

New York Times (NYT), taslak anlaşmanın, ABD'ye Grönland'da askeri operasyonlar, istihbarat faaliyetleri ve eğitim çalışmaları yürütme imkanı sağlayacağını belirtti. Aynı zamanda anlaşma, hayata geçirilmesi halinde, nadir toprak elementleri madenciliği de dahil olmak üzere bazı ekonomik faaliyetleri kolaylaştıracak.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise, Trump ile yaptığı görüşmede Danimarka'nın Grönland üzerindeki egemenliği gibi önemli bir konuyu ele almadıklarını ifade etti. Rutte, görüşmenin "çok verimli" geçtiğini söyledi.

DANİMARKA'NIN TEPKİSİ VE AVRUPA'NIN HAZIRLIĞI

Şu ana kadar ABD ile doğrudan müzakerelerde yer almayan Danimarka, herhangi bir anlaşmaya onay vermeyi şimdilik reddetti. Öte yandan, Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen, çarşamba günü Trump'ın gümrük vergisi tehdidini geri çekme kararını memnuniyetle karşıladığını belirtti.

Rasmussen, sosyal medya hesabından paylaştığı mesajda çarşamba gününün başladığından daha iyi bittiğini belirterek, şunları dile getirdi:

"ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland'ı zorla ele geçirme planından vazgeçmesini ve bununla ilişkili ticaret savaşını durdurmasını memnuniyetle karşılıyoruz. Şimdi oturalım ve Danimarka Krallığı’nın kırmızı çizgilerine saygı duyarken, Amerika'nın Arktik bölgesindeki güvenlik endişelerini nasıl giderebileceğimizi bulalım."

Danimarka Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen

Avrupa Birliği liderleri ise ihtiyatlı davranıyor. Trump'ın Kuzey Kutbu adasıyla ilgili açıklamalarına karşı koordineli bir yanıt oluşturmak amacıyla düzenlenmesi kararlaştırılan acil zirve iptal edilmedi.

Avrupalı liderler, perşembe günü bir araya gelerek Trump'ın Danimarka le anlaşamaması halinde Grönland'ı ilhak planına dönmesi olasılığını değerlendirecek.

PİYASALAR TOPARLANIRKEN ASKERİ PLANLAR ASKIYA ALINDI

Trump'ın ticaret savaşı tehdidinden vazgeçmesi, Wall Street borsasında etkisini anında gösterdi. Hisse senetleri keskin bir yükseliş kaydederek haftanın başlarındaki sert düşüşlerden büyük ölçüde toparlandı.

NATO'nun Avrupa'daki genelkurmay başkanları, siyasi gerilimlerin yatışmasını beklemek amacıyla Grönland'a yönelik olası askeri misyon planlarını askıya aldı. Askeri yetkililer, bazı müttefiklerin bölgeye acil konuşlandırma yapılmasını savunmasına rağmen, böyle bir hareketin gerilimi tırmandırabileceği sonucuna vardı.

DAVOS'TAKİ SERT ÜSLUPTAN UZLAŞIYA

Trump'ın uzlaşı açıklaması, İsviçre'nin Davos kentindeki Dünya Ekonomik Forumu'nda yaptığı sert tonlu konuşmayla tezat oluşturdu. İki saatlik konuşmasında Trump, Danimarka'dan Grönland'ı satın alma hakkı için acil müzakereler başlatılmasını talep etmişti.

ABD Başkanı, "büyük, güzel buz parçasını" elde etmek için "acil müzakereler başlatmayı" hedeflediğini söylemişti. Danimarka'nın hayır demesi durumunda Washington'un bunu "unutmayacağını" ekleyen Trump, Danimarka'yı ABD'nin sunduğu korumaya karşı "nankörlükle" suçlamıştı.

Trump, Davos'ta bir araya gelen dünya liderlerine, "Biz olmasaydık, şu anda hepiniz Almanca ve belki biraz da Japonca konuşuyor olurdunuz" ifadelerini kullanmıştı.

Bu açıklamaların üzerinden sadece birkaç saat geçtikten sonra Trump, NATO ile uzlaşı sağladığını duyurdu.