Toprağın altında 1800 yıllık Mısır büyüsü çıktı Sözcü Gazetesi

Arkeoloji dünyası, Hollanda'dan gelen olağanüstü bir keşifle çalkalanıyor. Roma İmparatorluğu döneminde Aşağı Germania eyaletinin sınırları içinde yer alan Heerlen (Coriovallum) bölgesindeki bir kazı alanında, yaklaşık 1800 yıllık gizemli bir tablet gün yüzüne çıkarıldı. Sıradan bir tarihi eser gibi görünen bu küçük metal parçası, bilim insanları tarafından incelendiğinde arkasından tüyler ürpertici bir antik ritüel çıktı. Çözümlenen metinlerin, düşmanlara zarar vermek, onları "bağlamak" ve lanetlemek için yeraltı tanrıları ile iblisleri göreve çağıran büyüsel sözler içerdiği tespit edildi.

Antik Roma dünyasında bu tür lanet tabletleri genellikle kurşundan yapılırdı. Ağır, soğuk ve işlenmesi kolay olan kurşunun, aynı zamanda büyü yapılan kişiyi "bağlama" gücüne sahip olduğuna inanılıyordu. Genellikle mahkemedeki rakipleri, spordaki rakipleri ya da aşk hayatındaki düşmanları alt etmek için hazırlanan bu tılsımlı metaller, daha sonra toprağa gömülürdü. Ancak Heerlen'deki Belediye Binası meydanının altındaki bir çukurda bulunan bu tableti benzerlerinden ayıran çok çarpıcı bir özellik var: Kuzey Avrupa'da bulunan diğer tüm tabletler Latince yazılmışken, bu eserde Mısır tarzında şekillendirilmiş eski Yunanca metinler yer alıyor.

Heidelberg Üniversitesi Papirüs Bilimi Enstitüsü’ndeki araştırmacılar, zamanla aşınan yazıları okuyabilmek için özel bir bilgisayar destekli fotoğraf tekniği kullandılar. Farklı açılardan verilen ışıklarla çekilen onlarca fotoğraf dijital ortamda birleştirilince, metalin üzerindeki en küçük oyuklar bile görünür hale geldi. Yapılan incelemede tablette, köle oldukları anlaşılan iki erkek ve iki kadının isimlerinin açıkça zikredildiği görüldü. Papirüs uzmanı Rodney Ast’a göre bu büyü, ya bu dört köleyi cezalandırmak ya da bu kölelerin bir araya gelerek ortak bir düşmanlarını lanetlemek amacıyla gizlice hazırlandı.

Araştırmadaki en heyecan verici detaylardan biri de kölelerin isimlerindeki dil ayrımı oldu. Erkeklerin isimleri Latinceyken, kadınların isimleri Yunanca olarak kaydedilmişti. Araştırmacı Julia Lougovaya, gruptaki kadınlardan birinin bu büyü bilgisini bizzat Roma Mısır’ından Kuzey Avrupa’ya taşımış olabileceğini belirtiyor. Antik Roma'da şifa ve korunma amaçlı büyüler toplumda kabul görse de, başkalarına zarar vermeyi amaçlayan bu tarz "kara büyüler" yasa dışı kabul ediliyordu ve gizlice yürütülüyordu. Uzmanlar, bu keşfin Milattan Sonraki ilk yüzyıllarda Mısır, Yakın Doğu ve Yahudi geleneklerinin birleşerek koskoca Roma İmparatorluğu'nun en uç sınırlarına kadar nasıl yayıldığını gösteren muazzam bir kanıt olduğunu vurguluyor.