Tel Aviv de üçlü ittifak alarmı: Cumhurbaşkanı Erdoğan ın Riyad hamlesi İsrail manşetlerinde Dünya Haberleri

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği kritik ziyaret, Orta Doğu denklemini yeniden şekillendirirken, Tel Aviv’de "alarm zilleri"nin çalmasına neden oldu. Ankara ile Riyad arasında savunmadan enerjiye uzanan geniş çaplı iş birliği, İsrail kamuoyunda Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır’ı kapsayan yeni bir "stratejik eksen" mi kuruluyor sorusunu gündeme getirdi. İsrail medyasında "geniş çaplı diplomatik hamle" olarak nitelendirilen bu temaslar, bölgedeki normalleşme süreçlerini ve güç dengelerini kökten etkileyecek bir dönüm noktası olarak görülüyor.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği kritik ziyaret, Tel Aviv koridorlarında geniş yankı uyandırdı. Ankara ile Riyad arasında ekonomi ve enerji başta olmak üzere birçok alanda stratejik bağların güçlendiği bu dönemde, İsrail kamuoyu Türkiye’nin bölgedeki artan nüfuzunu "yeni bir üçlü ittifakın doğuşu" olarak nitelendiriyor. Ziyaret kapsamında imzalanan 2 milyar dolarlık güneş enerjisi anlaşması ve 31 maddelik ortak bildiri, sadece ekonomik bir iş birliği olarak değil, bölgesel dengeleri temelinden sarsabilecek bir diplomatik hamle olarak görülüyor.

TÜRKİYE ETKİSİNİ BÜYÜTÜYOR

İsrail’in önde gelen medya kuruluşlarından Maariv, ziyareti mercek altına aldığı analizinde, Türkiye’nin Mısır ve Suudi Arabistan ile kurabileceği muhtemel iş birliğine dikkat çekti. Gazete, “Orta Doğu Zirvesi: Türkiye güney arenada etkisini genişletiyor” başlığıyla verdiği haberde şu ifadelere yer verdi:

“Erdoğan’ın Suudi Arabistan’a gerçekleştirdiği ziyaret kritik bir döneme denk geliyor. Kahire’de devam etmesi beklenen bu ziyaretle Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır’ı kapsayan üçlü bir güvenlik ekseni kurulabilir. Liderlerin gündeminde güvenlik sorunları karşısında bölgesel koordinasyon yer alacaktır.”

GENİŞ ÇAPLI DİPLOMATİK HAMLE

Ankara’nın son dönemde yürüttüğü çok yönlü diplomasi trafiği, İsrail kulislerinde "hazırlıklı olunması gereken bir senaryo" olarak değerlendiriliyor. Makorrishon gazetesi, Erdoğan’ın ziyaret zamanlamasının önemine vurgu yaparak, Türkiye’nin Washington ve Tahran arasındaki muhtemel arabuluculuk rolüne de işaret etti. Gazetenin analizinde şu değerlendirmeler yer aldı:

“Erdoğan’dan geniş çaplı diplomatik hamle. İki yıldan sonra Erdoğan, Suudi Arabistan’a geldi. İki ülke arasındaki bu yakınlaşma, Gazze ve Suriye etrafındaki iş birliğini ve Türkiye’nin olası bir anlaşma öncesinde Washington ile Tahran arasında arabuluculuk yapma girişimini de kapsıyor. Suudi Arabistan ile Pakistan arasında kurulacak karşılıklı savunma ittifakına Ankara katılmayacağını söylemişti. Fakat Erdoğan’ın buradan Kahire’ye geçmesi ‘yeni bir üçlü ittifak mı doğuyor?’ sorusunu gündeme getirdi. İsrail tüm bu ihtimallere karşı öngörülüleri yapmalı ve hazırlıklı olmalıdır.”

Aynı haberde, Orta Doğu’da tansiyonun yükseldiği bir dönemde Erdoğan’ın "en önde gelen arabulucu" sıfatıyla taraflar arasında köprü kurmaya çalıştığına özellikle değinildi.

TEL AVİV'E YENİ ARAYIŞ ÇAĞRISI

Times of Israel ise iki ülke arasındaki ısınan ilişkileri "altın iş birliği" olarak tanımlarken, bu durumun İsrail için stratejik bir uyarı niteliği taşıdığını yazdı. Gazete, Türkiye ve Suudi Arabistan’ın serbest ticaret anlaşması ve enerji alanındaki mutabakatlarının bölgedeki rekabeti kızıştıracağını belirterek şu analizi paylaştı:

“Ankara, Riyad ile serbest ticaret anlaşması müzakerelerini sonuçlandırmak istiyor; taraflar petrol, petrol ürünleri, petrokimya ve yenilenebilir enerji alanlarında iş birliğini artırma konusunda anlaştı. Türkiye ve Suudi Arabistan arasındaki ilişkiler son yıllarda istikrarlı bir şekilde toparlandı ve iki ülke çeşitli diplomatik konularda altın iş birlikleri yapıyor. Türkiye ile Suudi Arabistan arasındaki herhangi bir yakınlaşma başta İsrail olmak üzere bölgedeki diğer rakiplere bir uyarıdır. Bu iş birlikleri karşısında Tel Aviv dengede kalmak için müttefikleriyle yeni arayışlara çıkmalıdır.”

NETANYAHU RAHATSIZ

Ziyaretin ardından yayımlanan ve her iki tarafın ekonomik bağların gücünden övgüyle bahsettiği 31 maddelik ortak bildiri, bölgedeki normalleşme süreçlerini de etkiliyor. Netanyahu’nun, Suudi Arabistan’ın Türkiye ve Katar ile yakınlaşmasından duyduğu rahatsızlığı ima ederek, bu durumun İsrail ile Suudi Arabistan arasındaki normalleşme görüşmelerine yeni bir engel teşkil ettiğini belirtiyor.