Tehditler masada müzakereye devam

ABD ile İran arasında yaklaşık iki aydır tırmanan gerilimde sıcak çatışmayı önlemek amacıyla diplomasi masası dün bir kez daha İsviçre’nin Cenevre kentinde kuruldu. ABD Başkanı Donald Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve damadı Jared Kushner ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi dün dolaylı olarak 6 saat görüştü. Masanın bir yanında “yaratıcı çözümler” konuşulurken, Washington’da olası askeri müdahale senaryolarının da detaylandırıldığı belirtiliyor. Analistler ve Beyaz Saray’a yakın kaynaklar, görüşmelerde somut ilerleme sağlanamaması halinde askeri seçeneğin ciddi biçimde gündeme gelebileceğini kaydediyor.

‘EN CİDDİ GÖRÜŞMEYDİ’

Dün görüşmeler Umman arabuluculuğunda Cenevre’de, Umman Büyükelçisi’nin konutunda gerçekleştirildi. Umman Dışişleri Bakanı Bedir Elbusaidi, ilk tur sonrası verilen arada X hesabından yaptığı açıklamada, görüşmelerin “yapıcı bir ruhla” sürdüğünü ve tarafların “yeni ve yaratıcı çözümlere karşı emsalsiz bir açıklık” sergilediğini ifade etti. Görüşmelerin tamamlanmasının ardından ABD tarafı sessiz kalırken, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, “Şuana kadarki en ciddi ve en uzun görüşmeydi. Öğleden önce 4 öğleden sonra 2 saat sürdü. Görüşmelerde hem nükleer program hem de yaptırımlar konusunda ciddi gelişmeler sağlandı. Dördüncü tur görüşmeler bir haftadan kısa bir süre içerisinde gerçekleşecek” açıklamasında bulundu. Arakçi yeni görüşmelerin pazartesi günü başlayacağını teyit ederken, İran devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, “Bazı konularda, anlaşmaya çok yaklaşıldı. Elbette, doğal olarak hala görüş ayrılıkları mevcut ancak her iki taraf da müzakere yoluyla bir çözüme ulaşmak konusunda geçmişe kıyasla daha ciddi bir yaklaşım sergiliyor” dedi. Umman Dışişleri Bakanı Elbusaidi de, tarafların haftaya teknik detaylar için bir araya geleceğini bildirdi.

Diplomatik temaslar sürerken Washington’da askeri seçenekler de masada. ABD’li yetkililer, sınırlı ve hedefli bir ilk darbenin İran’ı anlaşmaya zorlamak için kullanılabileceğini ifade ediyor.

SEÇMENİ İKNA FORMÜLÜ

Alternatif olarak daha geniş çaplı, uzun süreli bir bombardıman ve İran liderliğini hedef alan bir senaryo da tartışılıyor. Washington’daki tartışmalarda dikkat çeken bir diğer başlık ise İsrail faktörü. Politico’nun haberine göre bazı Beyaz Saray yetkilileri, en uygun senaryonun İsrail’in İran’a ilk saldırıyı gerçekleştirmesi olduğunu savunuyor. Haberde bir kaynağın, “Eğer önce İsrailliler saldırır ve İranlılar bize karşı misillemede bulunursa, harekete geçebilmek için daha fazla siyasi sebebimiz olur” ifadelerine yer verildi. Buna göre İran’ın misillemesi ABD kamuoyunda destek oluşturabilir ve Washington’un askeri müdahalesini meşrulaştırabilir. En olası senaryo olarak ise ABD-İsrail ortak operasyonu gösteriliyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun da İran’ın nükleer ve balistik füze altyapısının hedef alınması için Washington’a baskı yaptığı belirtiliyor.

HAFTAYA VİYANA’DA DÖRDÜNCÜ TUR BAŞLIYOR

ABD ve İran arasındaki üçüncü tur görüşmeler dün Cenevre’de tamamlandı. Arakçi “Şuana kadarki en ciddi ve en uzun görüşmeydi. Pazartesi Viyana’da dördüncü tur başlayacak” dedi. Diğer yandan Politico haber sitesine göre Beyaz Saray’da bazı isimler, “Önce İsrail vursun” formülünün ABD’li seçmeni savaşa ikna edebileceğini düşünüyor.