Tarihi yasa böyle geçti

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

TERÖRSÜZ Türkiye sürecinde hazırlanan çerçeve teklif, TBMM’de eşine az rastlanır bir şekilde büyük uzlaşı ile yasalaştı. Toplam 592 milletvekilinin 467’si teklife “kabul” oyu verdi. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş sonucu, “Anayasa oylamalarında bile bu kadar yüksek konsensüs çıkmaz. Bu tarihi bir başarıdır” olarak tanımladı. Teklifin yasalaşması sonrası TBMM renkli görüntülere de sahne oldu. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da yorucu maratonun sonunda, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’yi makamında kabul ederek keyifli bir sohbet gerçekleştirdi. Bahçeli de Kurtulmuş’a sürece katkılarından dolayı özel bir tablo hediye etti.

12 saatlik maratonun sonunda TBMM Genel Kurulu’nda yaşanan renkli anektodlar şunlar oldu:

ALNINDAN ÖPEREK�

İYİ Parti Bursa Milletvekili Selçuk Türkoğlu, Genel Kurul’a hitabı sırasında terör örgütü PKK’nın saldırılarında şehit olan 7 bin 500 kişinin ismini okumaya başladı. Oturumu yöneten TBMM Başkanvekili Celal Adan’ın uyarılarına rağmen Türkoğlu kürsüden inmedi. Adan bu nedenle oturuma ara verdi. İYİ Partili vekiller alkışlarla Türkoğlu’nun yanına giderek destek verdi. İYİ Parti Genel Başkanı Müsavat Dervişoğlu, Türkoğlu’nu alnından öperek kürsüden aldı ve İYİ Partililerle birlikte ayrıldı.

Teklifin oylama sonucu AK Parti, MHP ve DEM Partili milletvekilleri tarafından ayakta alkışlandı. AK Partili ve DEM Partili vekiller kürsü önünde hatıra fotoğrafları çektirdi. Terörsüz Türkiye sürecini 1 Ekim 2024’te DEM Partililerle tokalaşarak başlatan MHP Lideri Devlet Bahçeli, kanunun kabul edilmesinin ardından DEM Parti sıralarına giderek Eş Genel Başkanlar Tuncer Bakırhan ve Tülay Hatimoğulları ile tokalaştı. DEM Partili vekiller de zılgıtlarla kanunun kabul edilmesini kutladı.

MHP Genel Başkanı Bahçeli, DEM Parti Eş Genel Başkanı Tuncer Bakırhan’ın konuşmasını alkışladı.

KULİSLERİ ZİYARET

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, teklifin kabul edilmesinin ardından önce muhalefet ve iktidar kulislerini ziyaret etti. Daha sonra da Başkanlık Divanı’nın arkasında bulunan makamında, MHP Genel Başkanı Bahçeli, AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Ala, AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, MHP ve AK Parti grup başkanvekilleri ve bazı milletvekilleriyle bir süre sohbet etti. Bahçeli, Genel Kurul’dan ayrılırken teklifin yasalaştığının anımsatılması üzerine, “Hayırlı uğurlu olsun” ifadesini kullandı.

BAHÇELİ’DEN TABLO HEDİYESİ

Bahçeli, TBMM Başkanı Kurtulmuş’a, üzerinde TBMM binasının kabartma tasviri ve Meclis ambleminin yer aldığı özel tasarım bir tablo hediye etti. Klasik motiflerle süslenen tabloda “Birliğin Gücü, Milli İradenin Kararı” ile alt bölümündeki plakette, “TBMM Başkanı Sayın Numan Kurtulmuş’a tebrik ve teşekkürlerimi saygılarımla sunarım” ifadeleri ve “10 Ağustos 2026” tarihi yer aldı. Hediyenin, TBMM Başkanı Kurtulmuş’un Meclis çalışmaları konusundaki gayretleri ile “Terörsüz Türkiye” hedefi doğrultusundaki çalışmalarına yönelik takdir ve teşekkürün bir ifadesi olarak Bahçeli tarafından takdim edildiği belirtildi.

Devlet Bahçeli DEM Partili Sırrı Sakık’la sohbet etti.

MECLİS TATİLE GİRDİ

AK Parti milletvekilleri yasanın geçmesinin ardından kürsüde birlikte fotoğraf çektirdi. TBMM Genel Kurulu yasayı kabul ettikten sonra, 28. Dönem 4. Yasama Yılı'nı tamamlayarak, 1 Ekim gününe kadar tatile girdi.

PUSULANIN RENKLERİ

AK Parti’de 8 milletvekili oylamaya katılmadı.  Yeni Parti’den 54 ret çıktı.  MHP’de Yönter oylamada yoktu.  DEM Parti’den 55 kabul geldi.  İYİ Partili tüm vekiller reddetti.

TERÖRSÜZ Türkiye sürecindeki tarihi yasa teklifinin “açık oylama” usulüyle gerçekleşmesi, oylamaların rengini de ortaya koydu. 563 milletvekilinin katıldığı oylamada, 467 “kabul”, 87 “ret”, yedi “çekimser” ve iki “mükerrer” oy kullanıldı. 31 milletvekili de oylamalara katılmamayı tercih etti. TBMM Genel Kurulu’nda önceki gün 12 saat süren görüşmelerin ardından gerçekleşen teklifin oylamasında şu tablo ortaya çıktı:

İKTİDARDA SEKİZ İSİM KATILMADI

- TBMM Genel Kurulu’nda teklifin yasalaşmasında 15 parti oy kullandı. Kurumsal olarak İYİ Parti ile Demokrat Parti tek ret oyu veren parti oldu.� 

- AK Parti’de toplam 277 milletvekili oy kullandı. Bunların 268’i kabul oyu olarak gerçekleşti. Dokuz milletvekili de oylamaya katılmadı. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, “tarafsızlık” ilkesi gereği oy kullanmadı. Tuğrul Türkeş, Kürşad Zorlu, İsmail Emrah Karayel, Ahmet Ersagun Yücel, Sami Çakır, Tahir Akyürek, Bülent Tüfenkçi ve Lütfi Bayraktar İktidar partisinde oylamaya katılmayan isimler oldu.

YENİ PARTİ’DEN 54 HAYIR

- Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel, oyunun rengini, “Ben ve yönetici arkadaşlarım tarihsel bir sorumluluğu üstlenerek bu yasaya evet diyeceğiz. Milletvekillerimiz de seçildikleri ilde millet ne diyorsa ona göre oy kullanacaklardır. Onları milletin vekili olma sorumluluğuyla baş başa bırakıyorum” sözleriyle aktarmıştı. Yeni Parti’de 54 milletvekili Çerçeve Yasa’ya, “Hayır” oyu kullandı. 35 Yeni Parti milletvekili “Evet” dedi. İki Yeni Partili isim de oylamaya katılmadı. Özel’in dokuz kişilik MYK’sında bulunan üç yönetici, Ensar Aytekin, Gizem Özcan ve  Nurhayat Altaca “ret” oyu verdi.

- DEM Parti’de 55 milletvekili kabul oyu verdi. DEM Partili Çiçek Otlu’nun ise tedavi süreci devam ettiği için oylamalara katılamadığı öğrenildi.

MHP’DE YÖNTER OYLAMAYA KATILMADI

-MHP’de ise 44 milletvekili kabul oyu verdi, iki milletvekili de oylamaya katılmadı. TBMM Başkanvekili Celal Adan, oturumu yönetmesi ve tarafsızlık ilkesi gereği oy kullanmaya katılmadı. MHP’de oylamaya katılmayan bir diğer isim ise İstanbul Milletvekili İzzet Ulvi Yönter oldu. Yönter, geçtiğimiz aylarda partideki Genel Başkan Yardımcılığı görevinden de ayrılmıştı. 

-CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu Terörsüz Türkiye yasasına evet diyeceğini ilk açıklayan isimlerden olmuştu. CHP’de de 29 kabul, iki ret oyu kullanıldı. 14 milletvekili ise oylamaya katılmadı.

İYİ PARTİ TAKIM OLARAK REDDETTİ

-Teklife ret oyu vereceğini açıklayan tek parti olan İYİ Parti’de ise 29 ret oyu kullandı.

- Yeni Yol Partisi’nde de 16 kabul, üç çekimser oy kullanıldı.

- TBMM’deki oylamada en çok “ret” oyu İzmirli vekillerden geldi. İzmir’den 10, İstanbul’dan 8, Bursa’dan 5, Muğla’dan 4 ve Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Kocaeli ve Manisa’dan ise 3’er ret oyu çıktı.

- Meclis’te yer alan 10 bağımsız milletvekilinin yedisi kabul, biri ret oyu kullanırken, ikisi de görüşmelerde yer almamayı tercih etti.               

PYD/YPG DE KAPSAMDA… YASANIN MERAK EDİLENLERİ

TBMM Adalet Komisyonu Başkanı Cüneyt Yüksel, çerçeve yasa teklifinin TBMM Genel Kurulu’nda görüşmeleri sırasında milletvekillerinin eleştiri ve sorularını yanıtladı. Yüksel, yasanın genel veya özel af niteliğinde olmadığını  vurgularken, PYD/YPG terör örgütünün de yasa kapsamı içerisinde olduğunu ekledi.

 Başkan Yüksel, merak edilen ayrıntıları şöyle açıkladı:

- “(Toplumsal bütünleşmeden bir kesim yararlanıyor) PKK/KCK mensupları ile diğer terör örgütlerinin mensupları aynı hukuki ve fiilî durumda değildir çünkü diğer terör örgütleri bakımından aynı şartlara bağlı, somut ve doğrulanabilir bir tasfiye süreci bulunmamakta.

KASTEN ÖLDÜRME KAPSAM DIŞI

- (Bu düzenleme hangi suçlara uygulanacak, hangi esaslara göre belirlendi?) Düzenleme yalnızca PKK/KCK terör örgütü ve bununla bağlantılı her türlü oluşum hakkında uygulanacak. PKK/KCK terör örgütünü kurma veya yönetme, örgüte üye olmak, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme, örgütün propagandasını yapma suçları ile örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçları ve örgüt lehine işlenen terörizmin finansmanı suçlarını kapsayacak. Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçları kapsam dışında bırakıldı. 

Öncelikle PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiilî varlığına son verilmesi, kontrol altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi gerekiyor ve bu tespitin de MGK tarafından teyit edilmesi ve Kurul kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasını zorunlu kılıyor. Bu şartlar gerçekleşmediği takdirde, soruşturma, kovuşturma ve mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi dâhil olmak üzere kanunda öngörülen işlemler uygulanamayacak.

Haber Bültenleri ve E-Posta Tercihleri

Türkiye ve dünyadaki en güncel gelişmelerden haberdar olmak için, bültenlerin gönderileceği e-posta adresini girin.

Ad

Soyadı

E-Posta Adresi

Gün Başlıyor

Gün Sonu

ETK Kuralları ve Bilgilendirme Metnikapsamında onay veriyorum.

Abone Ol

- (Erteleme süresi içinde yeni bir terör suçu işlenirse ne olacaktır?) Belirleyici olan terör suçunun erteleme süresi içinde işlenmiş olması. Yani yeni suça ilişkin mahkûmiyet hükmünün erteleme süresi sona erdikten sonra kesinleşmesi mümkündür. Suç tarihi erteleme süresi içinde kaldığı takdirde hükmün daha sonra kesinleşmesi erteleme kararının kaldırılmasına engel olmayacaktır.

- (PYD/YPG yasa kapsamına giriyor mu?) PKK/KCK terör örgütüyle bağlantılı tüm oluşumlar denildiği için PYD/YPG terör örgütünün de bu kapsam içerisinde olduğu açıktır, bu konuyu da yine güvenlik birimlerimiz belirleyecektir.”

Fotoğraflar: Mert Gökhan KOÇ