Savaşa da diplomasiye de hazırız Ortadoğu Haberleri

İran yönetimi ateşkesi korumaya çalıştıklarını ancak hem diplomasiye hem de savaşa hazır olduklarını açıkladı. Tahran, nükleer müzakereler için beş şart öne sürerken, ABD’nin bu talepleri reddettiği iddia edildi. ABD Başkanı Trump ise 'İran’ın nükleer programını 20 yıllığına dondurmasının kabul edilebilir olacağını' söylerken, İsrail ile koordineli yeni saldırı seçeneklerinin masada olduğu öne sürüldü.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran yönetiminin diplomasiye fırsat tanımak amacıyla ateşkesi korumaya çalıştığını açıklarken, İran’ın hem müzakereye hem de yeniden savaşa hazır olduğunu söyledi. İranlı Bakan, müzakerelerin ancak karşı tarafın ciddi olması halinde anlam taşıyacağını belirterek, “Diplomasiye de yeniden savaşa dönmeye de hazırız” ifadelerini kullandı. ABD’ye yönelik güvensizliğin sürdüğünü vurgulayan Arakçi, “Amerikalılara güvenimiz yok” dedi. İranlı Bakan, mevcut müzakere sürecinin de bu güven eksikliği nedeniyle tıkandığını savundu.Hürmüz Boğazı’ndaki gelişmelere de değinen Arakçi, “Durum çok karmaşık ancak yardımcı olmaya çalışıyoruz. Bizimle savaşta olmayan tüm ülkelerin gemileri boğazdan geçebilir” açıklamasını yaptı. Arakçi ayrıca Çin’in krizin çözümüne sağlayacağı katkıları memnuniyetle karşılayacaklarını belirtirken, Pakistan’ın yürüttüğü arabuluculuk girişimlerinin ise “başarısız olmadığını ancak zorlandığını” ifade etti.

Tahran’a iletilen ABD cevabı

İran basınına göre, Tahran yönetiminin Pakistan aracılığıyla Washington’a sunduğu 14 maddelik teklif ABD tarafından yanıtlandı. Ancak ABD’nin İran’ın taleplerini büyük ölçüde reddettiği ve özellikle nükleer konuda “baskıcı tutumunu” sürdürdüğü öne sürüldü. Tehran Times gazetesinin haberine göre İran’ın önerisi iki aşamalı bir müzakere planı içeriyordu. İlk aşamada savaşın tüm cephelerde sona ermesi hedeflenirken, ikinci aşamada ise İran’ın şartlarının kabul edilmesi halinde nükleer dosya konusunda görüşmelere geçilmesi planlanıyordu.

Nükleer Müzakere için Beş Şart

İranlı kaynaklara göre Tahran yönetimi, nükleer müzakerelere dönülmesi için beş temel şart ileri sürdü. Buna göre İran; savaşın tüm cephelerde sona ermesini, yaptırımların kaldırılmasını, dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasını, savaş zararlarının tazmin edilmesini ve Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik hakkının tanınmasını talep etti. Washington’ın ise bu şartların tamamını reddettiği ve İran’ın nükleer faaliyetlerine yönelik sert tutumunu koruduğu belirtildi.

İsrail Saldırı Hazırlığında

ABD basınında yer alan iddialara göre Trump’ın Çin ziyaretinin ardından İran’a yönelik yeni bir saldırı seçeneğini değerlendirdiği öne sürüldü. İsrail kaynakları, olası operasyonların İsrail ordusuyla koordineli biçimde gerçekleştirileceğini ve ordunun yüksek alarm seviyesine geçirildiğini iddia etti. İsrail devlet televizyonu KAN’ın haberine göre, İsrailli askeri yetkililer geçen hafta ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı ile yaptıkları görüşmelerde İran’a yönelik saldırıların yeniden başlatılmasını istedi.

Trump'tan 20 yıl çıkışı

Trump, Çin dönüşü uçakta gazetecilere yaptığı açıklamada İran’ın nükleer faaliyetleri konusunda dikkat çeken mesajlar verdi. ABD Başkanı, "İran’ın nükleer programını 20 yıllığına dondurması benim için uygun olabilir ancak bunun gerçek bir bağlılıkla yapılması gerekir" dedi. Tahran'ın daha önce nükleer programında "5 yıllık dondurma" teklifi getirdiği biliniyordu. İran’ın asla nükleer silaha sahip olamayacağını savunan Trump, ABD ve İsrail operasyonlarının İran’ın füze üretim kapasitesinin büyük bölümünü yok ettiğini ileri sürdü. Trump, “Füze üretim tesislerinin yüzde 80’ini imha ettik” ifadelerini kullandı.