Sabah sıcak su içme trendi: Fayda mı, abartı mı?

Metabolizmayı hızlandırdığı, adet sancılarını azalttığı ve detoks etkisi yarattığı öne sürülen sıcak su tüketimi bilimsel olarak ne kadar geçerli? Uzman görüşleri, abartılan iddialara açıklık getiriyor.

Sahurda çay ya da kahve vücudu nasıl etkiler?

Oruçta kan şekeri nasıl dengede tutulur?

SICAK SU İÇMEK GERÇEKTEN FAYDALI MI?

Soğuk bir kış gününde bir fincan kakao ya da bir kupa çay kadar iç ısıtan çok az şey vardır. Son dönemde ise sosyal medyada farklı bir alışkanlık öne çıkıyor: Sabah uyanınca ya da gece yatmadan önce sıcak su içmek. Geleneksel Çin tıbbına dayandırılan bu uygulamanın sindirimi düzenlediği, metabolizmayı hızlandırdığı ve adet sancılarını azalttığı iddia ediliyor. Ancak uzmanlara göre tablo biraz daha sade.

New York Tıp Fakültesi’nde görev yapan diyetisyen ve pediatri yardımcı doçenti Diane Lindsay-Adler’e göre sıcak ya da ılık su içmek gerçekten iyi hissettirebilir ve bu başlı başına değerlidir. Fakat atfedilen mucizevi etkiler çoğu zaman abartılıdır.

BOĞAZ AĞRISI VE SOĞUK ALGINLIĞINDA ETKİSİ

Ilık su, özellikle soğuk algınlığı ya da boğaz ağrısı durumunda tahrişi geçici olarak hafifletebilir. Arizona’da aile hekimi olarak çalışan Natasha Bhuyan, bu etkiyi artırmak için ılık suya bal, limon ve sarımsak eklenebileceğini belirtiyor.

Ayrıca 1978 yılında yapılan bir araştırma, sıcak çorba veya sıcak suyun, soğuk suya kıyasla burun mukusunu daha hızlı temizlemeye yardımcı olabileceğini göstermiştir. Ancak burada önemli bir ayrım var: Rahatlatmak, tedavi etmek anlamına gelmez. Sıcak içecekler virüsleri ya da bakterileri ortadan kaldırmaz; yalnızca belirtileri hafifletebilir.

Eğer ateşiniz üç günden uzun süredir 38,3°C’nin üzerindeyse, bir doktora başvurulması öneriliyor. Bu noktada sıcak içecekler yeterli olmayacaktır.

SİNDİRİM SİSTEMİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ

George Mason University’de beslenme ve gıda çalışmaları alanında görev yapan Allison Miner’a göre, mideye giren her şey sindirim sistemine bir sinyal gönderir. Özellikle sabah saatlerinde içilen sıcak bir içecek, bazı kişilerde bağırsak hareketlerini tetikleyebilir.

Bu nedenle gastroenterologlar, kabızlık yaşayan ya da hastalık döneminde olan kişilere sabah ilk içecek olarak sıcak sıvıları önerebilir. Ancak bu etkinin nörolojik ve kas gevşemesiyle ilişkili olduğu, yani dolaylı bir rahatlama sağladığı belirtiliyor. Herkes için aynı sonucu vermesi beklenmemelidir.

METABOLİZMA VE DETOKS İDDİALARI

Sıcak suyun metabolizmayı hızlandırdığı yönündeki iddialar bilimsel olarak güçlü kanıtlara dayanmıyor. Vücudumuz, içilen sıvının sıcaklığını çok kısa sürede kendi ısısına dengeler. Bu süreçte küçük bir enerji harcaması olsa da bunun kilo kaybı ya da metabolizma üzerinde anlamlı bir etkisi bulunmaz.

Benzer şekilde “detoks” söylemi de gerçeği yansıtmaz. Vücudun toksinlerden arınması karaciğer ve böbreklerin görevidir. Su ister sıcak ister soğuk içilsin, önemli olan yeterli miktarda sıvı almaktır.

ÇOK SICAK İÇECEKLERİN RİSKİ

Uzmanlara göre asıl dikkat edilmesi gereken konu, içeceğin aşırı sıcak olmasıdır. 67°C’nin üzerindeki içecekleri düzenli olarak tüketmek yemek borusunu tahriş edebilir ve uzun vadede yemek borusu kanseri riskini artırabilir. Bu nedenle içeceklerin biraz soğumasını beklemek akıllıca olacaktır.

ASIL ÖNEMLİ OLAN: TOPLAM SIVI TÜKETİMİ

Uzmanların ortak görüşü net: Sağlık açısından belirleyici olan içeceğin sıcaklığı değil, toplam sıvı alımıdır. Pek çok yetişkin özellikle ileri yaştakiler yeterince su içmediği için kronik hafif susuzluk yaşayabiliyor.

Günde dört ila altı bardak su önerisi sıkça dile getirilse de ihtiyaç kişiden kişiye değişir. Ayrıca su yalnızca bardaktan içilmez; domates, salatalık, kavun, portakal ve çorba gibi besinler de önemli miktarda su içerir.

Baş ağrısı, baş dönmesi ve kabızlık gibi belirtiler susuzluğa işaret edebilir. Aşırı sodyum veya yüksek protein tüketimi vücudun daha fazla su harcamasına neden olabilir. Çok düşük karbonhidratlı beslenme de su tutulumunu azaltabilir.

Sıcak su içmek size iyi hissettiriyorsa ve daha fazla su tüketmenizi sağlıyorsa, devam edin. Ancak mucize beklemeyin. İster sıcak ister soğuk olsun, vücudunuz için en değerli alışkanlık gün boyunca yeterli miktarda sıvı almaktır.

Görsel Kaynak: istockphoto