Prof. Dr. Yazıcı: Her yıl 700 bin yeni tanıya rağmen, prostat kanserinden ölümlerde artış yok

NKÜ Üroloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Cenk Murat Yazıcı, erkeklerde görülen en ölümcül kanser türlerinden prostat kanserinde, erken teşhisin önemine vurgu yaptı. Hastalığın geç tespit edilmesiyle birlikte başka organlara yayılması durumunda hayatta kalma oranının azaldığını dile getiren Yazıcı, Prostat Spesifit Antijen (PSA) testi ve rektal muayenenin de önemine dikkat çekti. Prof. Dr. Yazıcı, "İlk önce prostat kanserinin ne kadar önemli olduğunu anlamamız lazım. Prostat kanseri, erkeklerde en sık gözüken kanser. Genel anlamda baktığımızda, tüm erkeklerde görülen kanserlerin yüzde 30'unu prostat kanseri oluşturuyor. Diğer kanserleri işin içerisine koyarsanız dünyada en sık görülen ikinci kanser. Maalesef ülkemizde ölüm neden olabilecek dördüncü sırada bir kanser. Yani öyle bir hastalıkla karşı karşıyayız ki hem sık gözüküyor hem de öldürücü etkiye sahip olabiliyor. Burada en önemli şeylerden bir tanesi, hastaların bize hangi aşamada geldiği. Bir hastalıkta, özellikle bir kanserden ölümün en önemli nedeni maalesef bizim bu hastaları biraz geç tespit etmemiz. Eğer hastalar bize geç gelirse ve maalesef biz bu hastaların metastatik dediğimiz artık vücudun başka yerlerine sıçramış şekilde yakalarsak, bu dakikadan sonra işimiz biraz zorlaşmaya başlıyor. Ama eğer biz bu hastalığı erken dönemde yakalayabilirsek, yani hastalık henüz prostatın içerisindeyken bir şekilde hastalığı yakalayabilirsek, farklı tedavi yöntemleriyle hastamızı bu hastalıktan kurtarabilme ve hayatını tekrardan ona geri verebilme imkanımız oluyor" dedi.

'PSA TESTİ VE PARMAKLA REKTAL MUAYENE ÖNEMLİ'

Prof. Dr. Yazıcı, "Bu yüzden, özellikle 50 yaş üzeri erkek hastaların, düzenli olarak üroloji muayenesine gitmesi ve bizim için çok basit bir test olan Prostat Spesifit Antijen dediğimiz PSA testi yaptırması, hastalarımız çok sevmiyor ama parmakla prostat muayenesi bizim için çok önemli bir değişken. Hastalarımızdan aldığımız tepkiler genelde şöyle oluyor; 'yıl 2025 olmuş, hocam halen başka bir yöntem yok mu?' Fakat maalesef şöyle bir gerçek var; PSA değeri normal olmasına rağmen bizim parmakla rektal muayeneyle tanıdığımız prostat kanserleri var. O yüzden biz hala 2025 yılında bu muayeneyi yapmaya devam ediyoruz" diye konuştu.

'VAKA SAYISINDA ARTIŞ VAR'

Türkiye ve dünyada prostat kanserinin görülme sıklığına değinen Prof. Dr. Yazıcı, "Sayılara bakarsanız aslında çok yüksek değerler var. 2022 yılında Dünya Sağlık Örgütü'nün ülkemizin de içerisinde bulunduğu insidans çalışması var, bu çalışmada şunu söylüyor; her yıl 1,4 milyon yeni vakayla karşılaşıyoruz. Bu Türkiye'de her yıl 700 bin yeni vaka demek. Bu 700 bin yeni vakanın yaklaşık 10'da 2'sini, yani 140 bin civarını da bu hastalığa maalesef kaybediyoruz. Bu yüzden hastalarımızın bizle yakın teması çok önemli. Son dönemlerde bu kanser vakaları arttı, istatistikler de bunu gösteriyor. Yaklaşık 14 yıl önceki verilere baktığımız 100 binde 20 vaka sayısı varken, 2025 tarihindeki vaka sayısı 100 binde 40'a ulaşmıştır. Yani nereden bakarsanız 2 katı daha fazla prostat kanseri tanıyoruz. Şu bir gerçek ki; halen daha fazla artan prostat kanseri vakasıyla karşı kalabiliyoruz" ifadelerini kullandı.

'ÖLÜM VAKALARINDA ARTIŞ YOK'

Vaka sayılarının artmasına rağmen, ölüm oranlarının artmadığını dile getiren Prof. Dr. Yazıcı, "Kötü olmayan tarafı şu; ölüm vakalarımızda bir artış yok. Yaklaşık 100 binde 7, 100 binde 8 aralığında gidip geliyor. Bu da şu demek; biz daha fazla hasta tanıyoruz ama bu hastalıktan dolayı çok fazla hasta kaybetmemeye çalışıyoruz. Bunu da başarıyoruz gibi gözüküyor. Burada olayın bir hekim tarafı, bir de hasta tarafı var. Eğer ben bir prostat kanseri hastasıysam, tanının konulmasını ve bir şekilde tedavimin yapılmasını beklerim. O yüzden bizim de ana görevimiz; klinik anlamda olsun olmasın, bu hastalıkları tanıyıp hastalıklara doğru tedaviyi verip, doğru yönlendirmeyi yapmak" dedi.

'KANSERİN ERKEN TANI SONRASI NORMAL HASTALIKTAN FARKLI OLMAYABİLİR'

Kanserin, erken tanı konulması durumunda korkulacak bir hastalık olmadığını belirten Prof. Dr. Yazıcı, "Halk arasında kanser kelimesi duyulduğunda, çok kötü bir şeymiş gibi algılanıyor fakat kanseri zamanında tanırsanız o kanserin basit bir hastalıktan farkı olmayabilir çünkü hastalıktan kurtarabilirsiniz hastanızı. Hastanın özellikle sizden talep ettiği şey tedaviyse eğer öyle prostat kanseri hastaları var ki; bizim çok erken tanıdığımız, hiçbir tedavi vermediğimiz, düzenli takiplere aldığımız ve bunun da adına 'aktif izlem' dediğimiz hastaların herhangi bir cerrahiye, herhangi bir ışın tedavisine gitmediği bir tedavi protokolü bile var. O yüzden aslına bakarsanız tedavilerin hepsi bizde var. Bilimsel anlamda da uygulama anlamında da dünyayla yarışır bir pozisyondayız, hatta çok daha iyi pozisyonda olduğumuzu söyleyebiliriz. Burada tek eksiğimiz var; hastalarımızın bize zamanında ulaşması lazım. Hastalarımız bize zamanında ulaşır da biz bu hastalığı erken zamanda tanırsak, gösterdiğimiz oranları değiştirebilme imkanına sahibiz" dedi.