Pınar Akdoğan: Ağır suçlarda yaş indirimi kaldırılmalı

TBMM Suça Sürüklenen Çocuklara İlişkin Araştırma Komisyonu'nda, Ankara Cumhuriyet Başsavcı Vekili Pınar Akdoğan, Cumhuriyet Savcısı Mahmut Nedim Başarangil ve İstanbul Medipol Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mahmut Koca sunum yaptı.

Komisyon, AK Parti İstanbul Milletvekili Müşerref Pervin Tuba Durgut başkanlığında toplandı.

"Çocuklar şiddeti sosyal medyadan öğreniyor"

İstanbul Medipol Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mahmut Koca, toplantıda yaptığı sunumda, çocukların suça sürüklenmesinin nedenlerine yönelik görüşlerini paylaştı.

Kimsenin suçlu doğmadığını belirten Koca, "Aile, çevre, okul gibi faktörler çocuğu suça itiyor. Son zamanlarda bunların en önemli sebeplerinden birinin de sosyal medya olduğunu gözlemliyoruz. Sosyal medyanın çocuklar tarafından kolay ulaşılabilir olması ve bu çocukların burada sunulan şiddeti öğrendiklerini görüyoruz" dedi.

Ailenin çocuk suçluluğunu üretmede en önemli faktör olduğuna dikkati çeken Koca, "Ailenin yokluğu, parçalanmışlığı, ekonomik olarak yoksunluğu veya ailedeki şiddetin, şiddet sarmalının çocuğa bir kötü örneklik teşkil ettiğine yönelik tespitler ön plana çıkıyor" diye konuştu.

Prof. Dr. Koca, ceza hukukunun sosyal problemlerin çözümünün ana aracı olmadığına değinerek, "Çocuklarımızın suça bulaşmasını önlemek için sosyal politikalar geliştirmemiz gerekiyor. Bu çocuğu mümkün olduğunca ıslah ve rehabilite edici, toplum normlarına saygının bir değer olduğunu, yasaya uymanın önemli bir erdem olduğunu öğretmek gerekiyor" değerlendirmesinde bulundu.

"Çocuk suç işlediğinde normal hayatın yoksunluğunu hissetmeli"

Eğitim odaklı infaz sisteminin her suçluya uygulanmaması, bazı istisnaların bulunması gerektiğini savunan Koca, "Eğer bir ülkede infaz kurumlarından çıkanların yarısı tekrar suç işleyerek başa dönüyorsa burada ciddi sorunumuz var demektir ve buna eğilmemiz gerekiyor. Birinci önceliğimizin infaz kurumlarındaki sorunlar olduğunu, ora halledilmeden hukuk sistemimizin bu tarafının düzelemeyeceği kanaatindeyim" diye konuştu.

Koca, mevcut kanunun 15-18 yaş arasındaki çocuklara ceza verirken, aynı yaş grubu için "mutlak indirim" de öngördüğünü belirterek, sözlerini şöyle sürdürdü:

"Bunun yerine bir yasa değişikliği yaparak, şiddet suçlarıyla alakalı olarak, öldürme, yaralama, gasp gibi suçların 15-18 yaş aralığındaki çocuklar tarafından işlenmesi durumunda hakim bu çocuğun yaşını, fiziksel durumunu, akli gelişmişlik düzeyini göz önünde bulundurarak bu çocuğun cezasında indirim yapmayabilir. Bu takdir yetkisinin hakime verilmesi gerektiği kanaatindeyim. Çocuk suç işlediğinde normal hayatın yoksunluğunu hissetmeli. Suç işleyen çocuk mutlaka yaşına, idrak yeteneğine, işlediği fiilin ağırlığına uygun ve orantılı bir tepkiyle karşılaşmalı."

[Fotoğraf: AA]

"Bazı aileler ve çetelerin elinde çocuklar adeta suç çiftliklerinde yetişiyorlar"

Ankara Cumhuriyet Başsavcı Vekili Pınar Akdoğan, 15-18 yaş aralığındaki çocuklar için kasten öldürme, nitelikli cinsel istismar, yağma ve terör suçları bakımından ceza sorumluluğunun tam kabul edilmesinin bir zorunluluk olduğunu söyledi.

Bu kapsamda yaş küçüklüğüne bağlı indirim uygulamanın, çocukları korumak anlamında gelmediğini belirten Akdoğan, mağdurun da gözetilmesinin zorunluluk olması gerektiğine dikkati çekti.

Ankara Cumhuriyet Başsavcı Vekili Akdoğan, şöyle konuştu:

"Cinayet işleyen çocuklar sosyal medyada gülerek poz veriyor. Bir başka çocuğun kulağını kesip paylaşıyor. Suçu eğlenceli ve prestijli bir alan olarak, içselleştirerek gösteriyorlar. Bu da diğerlerine örnek teşkil ediyor. Bizim bunlara engel olmamız gerekiyor. Amacımız çocukları topluma kazandırmak ama pamuklara sarıp koruyarak değil. 15-18 yaş aralığındaki çocuklarda TCK 31. Madde'de düzenlenen yaş küçüklüğüne bağlı indirimlerin uygulanmamasını önemle isteriz. Nitelikli suçlarda indirim oranlarının yaşa bağlı olarak uygulanmaması gerekmekte. Çocuklarımız da artık bunun bilincine varmalı. 3-4 çocuk sürekli kamu malına zarar veriyor. Bu çocuklar bunu 6'ncı kez tekerrür haline getirmişler ve bunu bir oyun gibi algılıyorlar. Çocukta bu algı oluşmuyor bile. Çünkü biz yasa gereği çocuklara tekerrürü uygulayamıyoruz. Yaptığının suç olduğunu algılayamıyor çocuk. 15-18 yaş aralığındaki çocuklarımız için tekerrür hükümlerinin düzenlenmesinde fayda var. Çünkü çocuklarımızdaki suç algısı bu şekilde oluşmuyor. Oluşması mümkün değil. Çocuk bu suçu 6, 7 defa işleyebiliyor. Sonra ne oluyor? Bazı aileler ve çetelerin elinde bu çocuklar adeta suç çiftliklerinde yetişiyorlar. O çocukların gözünde o bir kariyer basamağı gibi algılanıyor. Bazı çocuklarımız da var ki kimsesiz çocuklarımız cinayet işlemek, gasp, uyuşturucu ticareti, hırsızlık, bunlar birçok çetenin eline düştüğünde çete içinde bir terfi, gurur nişanesi gibi görünüyor."

"Çocuklar suç işlemeye çok fazla meyilliler"

Cumhuriyet Savcısı Mahmut Nedim Başarangil, çocuklarda suç oranlarının çok fazla arttığını, çocukların suç işlemeye meylinin fazla olduğunu belirtti.

Başarangil, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Çocuklarda artık cezaevine girme akranlar arasında bir rütbe alma, bir üst seviyeye geçme gibi algılanıyor. Maalesef çocuklar bunu bir övünç kaynağı olarak değerlendiriyor. Cezaevinde geçirdikleri süreler onlar için mağduriyetten çok övünç kaynağına dönüşebiliyor. Bu anlamda bir sıkıntımız var. Bu durumda tutuklama sürelerinin artırılmasından ziyade cezaevinde daha uzun süre kalmaları konusunda yasal düzenlemeler yapılabilir. Ayrıca çocukların yaş gruplarına göre çizgi filmlerden başlayan, daha sonra da dizi, sinemalardan şiddete özendirilme konusunda maalesef çok fazla onları uyaran, etkileyen etkenler var. Bunların azaltılması için gerekli yasal düzenlemelerin faydalı olacağı kanaatindeyim. Çocukların okula gitmeleri ve eğitime devamlılıklarının sağlanması veya kişisel gelişime yönelik aktivitelere yönlendirilmesinin suça yönelmelerini azaltacağı kanaatindeyim. Genel olarak suça sürüklenen çocuklarda ilk defa suç işleyen çocukla birkaç kez suç işlemiş ve daha sonraki aşama olarak da suç işlemeyi alışkanlık haline getiren çocukların ayrıştırılması gerektiği kanaatindeyim. Çocuklarımıza belli oranlarda indirimler uygulayacağız ama ben mevcudun tekrar suç işleyen çocuklar yönünden azaltılması ve belli bir sayıdan daha fazla suç işleyenler için tamamen indirim oranının uygulanmaması kanaatindeyim."

Milletvekillerinin sorularını yanıtlayan Başsavcı Vekili Akdoğan, "Her suçlu cezasını çekebilmeli. Ama şimdiki infaz sistemimizle bunu uygulayabilmek mümkün değil. Her suçun bir mağduru var. O mağduru da düşünmek zorundasın. Mağdurun vicdanını tatmin etmek zorundasın. Hiçbir suçluyu pamuklara sarıp sarmamalıyız. Çünkü sistemimiz etkin ve yetkin olduğu takdirde biz bunları ıslah edebiliriz. Islah hukukunu geliştirmek zorundayız" dedi.

Başsavcı Vekili Akdoğan, savcılıklarda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının bir biriminin bulunması gerektiğini belirterek, şunları söyledi:

"O çocuklarımız oraya geldiğinde bizim de içimiz parçalanıyor. Biz demiyoruz ki 'çocuğu idam sehpasında asalım'. Biz yasayı uyguluyoruz. Yasayı uygularken de yasa koyucu ne yaptıysa onu söylüyoruz. Hakimimiz üst sınırdan ceza vermeye korkuyor. O zaman bunu düzenleyelim, hakimlerimiz üst sınırdan ceza vermekten korkmasın. İnfazın bu kadar etkisiz olduğu bir sistemde siz mağdurun kalbindeki o yarayı, acıyı çözemezsiniz. Bu da çok önemli."