Panama Kanalı ndaki trafik yeniden kısıtlanacak

Küresel deniz ticaretinin yüzde 5'ini ve ABD konteyner trafiğinin yaklaşık yüzde 40'ını yöneten kanal; özellikle Çin, Asya ve ABD arasındaki ticaret yapan şirketler için maliyeti ve transit sürelerini azalttığı için tercih ediliyor.

Panama parlamentosuna sunulan taslak plana göre, ekim ayından itibaren günlük ortalama 29,5 geminin geçişine izin verilecek; bu rakam ağustos ayındaki 36'dan yüzde 18 oranında bir düşüşü temsil ediyor.

Eylül ayında yetkililer, kuraklık nedeniyle günlük geçişleri 36'dan 32'ye düşürmüştü.

ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaş ile Hürmüz Boğazı'ndaki aksama, lojistiği karmaşık hale getirdi ve kanalı kullanan nakliye şirketleri için maliyetleri artırdı.

Ağustos ayında gemilerin kanala girmek için 10 gün beklediği (mayıs ayından bu yana en uzun süre) bildirilirken, bir konteyner gemisinin sırayı atlamak için yaklaşık 4 milyon dolar (3 milyon sterlin) ödediği belirtildi.

Denizcilik şirketleri genellikle kanaldan geçiş slotu rezervasyonu yapmak için sabit bir ücret öder ancak günlük bir açık artırma, gemi sahiplerinin sırayı atlamak için teklif vermesine olanak tanır. Teklif fiyatları genellikle yüksek talep dönemlerinde yükselir.

El Nino'nun bu yılın ilerleyen zamanlarında zirve yapması beklenirken, kanaldaki nakliye kısıtlamaları daha da kötüleşebilir. Dünya genelinde rüzgarlarda, hava basıncında ve yağış düzenlerinde değişiklikler getiren doğal hava örüntüsünün son kırk yılın en güçlüsü olacağı tahmin ediliyor.

Karayip Denizi'ni Pasifik Okyanusu'na bağlayan 82 kilometre uzunluğundaki kanal, havuz sistemini işletmek için Gatun Gölü'ne dökülen nehirlerin tatlı suyuna güveniyor. Eylül ayında yetkililer, su toplama havzasının tahmin edilenden daha az yağış aldığını söyledi.

Kanalın havuzları birer asansör gibi çalışarak gemileri deniz seviyesinden 26 metre (85 fit) yukarıya, Gatun Gölü'ne ve ardından diğer tarafta tekrar deniz seviyesine indirmek için suyla doluyor.

Göl seviyeleri en büyük gemilerin geçmesi için artık güvenli değilse, Panama Kanalı Otoritesi güvenlik ve suyu korumak için kısıtlamalar getiriyor.

2023 yılında kanalı besleyen göllerdeki su seviyesi o kadar düşmüştü ki yetkililer günlük geçişleri 38'den 22'ye düşürmüştü. Bu kısıtlamalar gemi darboğazına yol açmış ve şirketleri alternatif rotalar bulmaya yönlendirmişti.

El Nino, Orta Amerika'yı ve Güney Amerika'nın kuzey kısımlarını şiddetli bir şekilde etkiledi; burada dokuz ülke bu yıl haziran-ağustos dönemini tarihlerindeki en sıcak dönem olarak geçirdi.

Avrupa Copernicus programından elde edilen meteorolojik verilerin Agence France-Presse tarafından yapılan analizine göre, tüm kıtalarda elli iki ülke bu döneme ilişkin mevsimsel sıcaklık rekorlarını kırdı.

Aşırı sıcaklar, Avrupa'daki benzeri görülmemiş sıcak hava dalgalarından Sudan'daki yıkıcı kuraklığa ve Endonezya'daki zehirli dumanlara kadar birçok biçimde kendini gösterdi.

Kayıtlardaki en sıcak kuzey yaz aylarını yaşayan insanların üçte birinden fazlası Afrika'da, özellikle Sahel bölgesinde ve güneyinde yer alıyordu.

Batıda Moritanya ve Sierra Leone'den doğuda Eritre ve Etiyopya'ya kadar on sekiz Afrika ülkesi, haziran-ağustos dönemi için mevsimsel rekorlarını kırdı.