Otizm teşhisinde cinsiyet eşitsizliği: Erkek çocukları kolay tanı alıyor, kız çocukları fark edilemiyor

T24 Dış Haberler

Yapılan geniş kapsamlı araştırma, kadınlar ve erkeklerin otizmli olma olasılığı aynı olsa da, çocukluk çağında teşhislerde erkeklerin teşhis oranının kız çocuklarından dört kat daha yüksek olduğunu ortaya koydu.

The Guardian’ın aktardığı habere göre, İsveç’teki Karolinska Enstitüsü liderliğinde yürütülen araştırma, 1985 ile 2020 yılları arasında İsveç’te doğan kişilerin otizm tanı oranlarını inceledi. Takip edilen 2,7 milyon kişinin yüzde 2,8’ine, iki ile 37 yaşları arasında otizm tanısı konuldu.

Araştırmada, 20 yaşına gelindiğinde erkekler ve kadınlar arasındaki tanı oranlarının neredeyse eşitlendiği tespit edildi. Bu bulgu, otizmin erkeklerde daha yaygın olduğu yönündeki önceki varsayımlara meydan okuyor.

Çalışmanın başyazarı Dr. Caroline Fyfe, “Bulgularımız, kadınlar ve kız çocuklarının eksik ya da geç tanı alması nedeniyle, otizmin cinsiyetler arasındaki görülme farkının daha önce düşünüldüğünden çok daha düşük olduğunu gösteriyor” dedi.

Araştırma, çocukluk çağında erkek çocuklara kızlara kıyasla ortalama yaklaşık üç yıl daha erken tanı konulduğunu ortaya koydu. Buna göre tanı konulma yaşı ortalaması kızlar için 15,9 iken erkekler için 13,1 oldu. Genel olarak erkek çocukların, 10 yaşın altında otizm tanısı alma olasılığı kızlara kıyasla üç ila dört kat daha yüksek. Ancak ergenlik döneminde tanı oranlarının hızla artmasıyla birlikte, kızların 20 yaşına gelindiğinde bu farkı “kapattığı” görüldü.

Araştırmanın yazarları, “Bu gözlemler, kadınların neden erkeklere kıyasla daha geç tanı aldığının araştırılması gerektiğine işaret ediyor”  sonucuna vardı.

BMJ’de yayımlanan çalışma, son otuz yılda 10 yaş altındaki çocuklar için tanı oranlarındaki cinsiyet farkının büyük ölçüde sabit kaldığını, buna karşılık diğer tüm yaş gruplarında bu farkın hızla azaldığını da ortaya koydu.

Ulusal Otizm Derneği’nin kanıt ve araştırmalardan sorumlu direktörü Dr. Judith Brown, “Cinsiyet, otizm tanısı alınmasının ve doğru desteğe erişimin önünde asla bir engel olmamalı. Tarihsel olarak otistik bireylerin çoğunlukla erkekler ve erkek çocuklar olduğu yönünde yanlış bir varsayım vardı. Ancak bugün, kadınlar ve kız çocuklarının, geleneksel olarak otizmin işaretleri olarak görülen özellikleri daha fazla ‘maskeleme’ eğiliminde olduğunu biliyoruz. Bu da karşılaştıkları zorlukların tespit edilmesini güçleştiriyor" dedi. 

Brown, “Yanlış tanı alan otizmli kadınlar, destek eksikliği ve maskelemenin yarattığı tükenmişlik nedeniyle kaygı ve depresyon gibi eşlik eden ruh sağlığı sorunları geliştirebilir. Bu nedenle otizmli kadınlar ve kız çocuklarının deneyimlerinin göz ardı edilmemesi ve artık geçerliliğini yitirmiş kalıp yargılar ile yanlış varsayımların nihayet bir kenara bırakılması hayati önem taşıyor" diye devam etti.