Önce tehdit sonra müzakere Dünya Haberleri

ABD-İran nükleer görüşmeleri dün tam bir muammaya dönüştü. İstanbul’da bölge ülkelerinin de katılacağı bir toplantıyı reddeden İran, Umman’da ikili formatta müzakere istemişti. ABD tarafı önce bu talebi kabul etmeyeceğini açıkladı. Başkan Trump ise İran dini lideri Ali Hamaney’i tehdit ederek “Çok endişelenmesi gerek” dedi. İlerleyen dakikalarda müzakerelerin yarın Maskat’ta yapılacağı bildirildi.

ABD-İran müzakerelerinde dün baş döndüren bir diplomasi trafiği yaşandı. Washington ve Tahran, yarın Umman'ın başketi Maskat'ta masaya oturacak. Türkiye'nin bölge ülkelerinin de katılımıyla İstanbul'da kurmak istediği müzakere masasını reddeden İran, Umman'da 'ikili format'ta görüşme istedi. Dün Axios'a konuşan üst düzey kaynaklar, Amerikan yönetiminin bu teklifi geri çevirdiğini bildirdi. ABD'li yetkili, "Kendilerine (İran) 'ya bu şartlarla ya da hiç' dedik, onlar da 'o zaman hiç' yanıtını verdi" dedi. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio da "Görüşmenin Türkiye’de olması planlanmıştı ve bu süreçte yer almak isteyen birçok ortak tarafından organize edilmişti. Dün İran tarafından buna razı olmadıklarını ifade eden çelişkili haberler gördüm" dedi.

HAMANEY ENDİŞELENMELİ

ABD Başkanı Donald Trump ise müzakerelerin nerede yapılacağı konusunda ortaya çıkan belirsizliğe ilişkin soruları yanıtlarken "Onun (Hamaney'in) çok endişelenmesi gerek. Evet, endişe-lenmesi gerek. Bildiğiniz gibi onlar bizimle müzakere ediyorlar" dedi. İranlı protestocularla ilgili bir soruya ise ABD Başkanı Trump, "Göstericilerin arkasındayız" cevabını verdi. İlerleyen dakikalarda ise hem Tahran hem de Washington'dan Maskat'ta müzakereler için anlaşıldığı haberi geldi. Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada İran'la müzakerelerin 6 Şubat Cuma günü Umman'ın başkenti Muskat'ta yapılacağını açıkladı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi görüşmelerin Cuma günü saat 10.00'da yapılmasının planlandığını bildirdi.

Reformistlerden ‘Oyun bitti’ çıkışı

İran’da protestolar, ABD ile askeri gerilimi artırmasının yanı sıra iç ihtilafları da yeniden canlandırdı. Ülkede 1979 yılındaki devrimden beri hakim olan rejimde reforma gidilmesini savunan eski cumhurbaşkanları ve üst düzey yetkililer, başta dini lider Ali Hamaney olmak üzere yönetimden gerekli reformların yapılmasını talep etti. 2009'daki protestolara (Yeşil Hareket) öncülük eden eski muhalif lider Mir Huseyn Musevi, “Artık yeter. Oyun bitti. Silahlarınızı indirin ve halkı dinleyin” ifadelerini kullandığı bir açıklama yayınladı. Musevi’nin açıklamasına 400 reformist aktivist de destek verdi. Eski Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani de rejime çağrı yaparak, “Artık göstermelik reformlar değil gerçek reformlar yapılmalı” dedi. Eski Cumhurbaşkanı Muhammed Hatemi de, “Cumhuriyetçiliği ve adaleti tüm boyutlarıyla kucaklayan ve adaleti sağlayan bir İslamcılığa dönüş” çağrısı yaptı.