Onbinlerce mahkumun beklediği tasarıda ilk adım tamam

TBMM Adalet Komisyonunda görüşülen ve kamuoyunda 11. Yargı Paketi olarak bilinen “Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”nin ilk 15 maddesi kabul edildi. Düzenleme, 31 Temmuz 2023 ve öncesinde işlenen suçlar için hükümlülerin açık cezaevine geçiş ve denetimli serbestlik süresini 3 yıl erkene çekiyor. Bu düzenlemeyle yaklaşık 55 bin hükümlünün tahliyesi gündeme geldi.

İCRA VE İFLAS KANUNU’NDA YENİ DÜZENLEMELER

Teklif kapsamında İcra ve İflas Kanununda önemli değişiklikler yapılıyor. Nispi harç ve teminat yükümlülüğünü yerine getirmeyenlerin ihalenin feshini talep etmesi durumunda mahkeme, bu talebi dosya üzerinden ve kesin olarak reddedecek. Eksik teminat veya harç yatırılması halinde ise iki haftalık kesin süre tanınacak ve süre sonunda eksiklik giderilmezse talep yine dosya üzerinden reddedilecek.

Anayasa Mahkemesi kararına uyum amacıyla, alışılmış hediyeler hariç olmak üzere, aciz belgesi düzenlenmeden önceki 1 yıl içinde yapılan bağışlamalar iptale tabi olacak. Alt ve üst soy, eşi, kayın hısımları ve ortak konutta yaşayan kişiler arasında gerçek değere uygunluğu ispatlanamayan tasarruflar bağış sayılacak.

Borçlunun düşük bedelle yaptığı bazı sözleşmeler de bağış sayılacak ve bu tür tasarruflara ilişkin iptal davasında sözleşmenin yapıldığı tarihteki değer esas alınacak.

AVUKATLAR İÇİN YENİ DİSİPLİN SİSTEMİ

Avukatlık Kanunu’nda yapılan düzenlemeye göre, avukatlara disiplin cezaları "uyarma", "kınama", "para cezası", "işten çıkarma" ve "meslekten çıkarma" olarak yeniden tanımlandı. Disiplin cezası kesinleşen avukatın, 5 yıl içinde yeni bir disiplin suçu işlemesi halinde daha ağır ceza uygulanacak.

İlk kez disiplin cezası alan bir avukata, verilecek ceza bir derece hafifletilebilecek. Ancak bu sadece ilk ceza için ve 5 yıl içinde yeni bir fiil işlenmemesi koşuluyla geçerli olacak. Ayrıca disiplin cezası sicilden 5 yıl sonra silinebilecek, ancak tekerrürle verilen işten çıkarma cezaları bu kapsam dışında tutulacak.

Baro Disiplin Kurulu, ceza verme süresi konusunda mahkeme kararının kendisine bildirilmesini takip eden 1 yıl içinde işlem yapacak. Disiplin cezasına karşı dava açılması halinde zaman aşımı süresi kesilecek ve mahkeme kararı doğrultusunda 2 yıl içinde yeni karar alınması gerekecek.

KAMU İHALE KANUNU’NDA DEĞİŞİKLİKLER

Kamu İhale Kanunu’nda yapılan düzenlemeyle, itirazen şikayet başvuru bedelinin haklılık oranına göre başvuru sahibine iade edilmesine karar verilebilecek. Ancak başvurunun reddi veya ihalenin iptali gibi durumlarda bedel iade edilmeyecek. İade edilen bedeller için faiz işletilmeyecek.

İhaleye ilişkin sözleşmelerin feshi gibi durumlarda tahsil edilen bedellerin iadesine dair usuller de belirleniyor. Bu kapsamda yüklenicilerin belirli süreler içinde başvurması, idarenin de gerekli belgeleri Kurum’a iletmesi şartı aranacak. Bu hüküm 26 Aralık 2025’te yürürlüğe girecek.

“DOLANDIRICILIK” SUÇLARI ASLİYE CEZA MAHKEMESİNDE GÖRÜLECEK

Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin görev alanları yeniden düzenlendi. Türk Ceza Kanunu’nda tanımlanan “dolandırıcılık” suçlarına ilişkin davalar artık asliye ceza mahkemelerinde görülecek. Bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce ağır ceza mahkemelerinde görülmekte olan davalarda görev değişikliği yapılmayacak, bu dosyalara mevcut mahkemelerce bakılmaya devam edilecek.

TCK’DE “AKIL HASTALIĞI” HÜKMÜNDE DEĞİŞİKLİK

TCK’nin “Akıl hastalığı” başlıklı maddesi yeniden düzenleniyor. Cezai sorumluluğu kısmen bulunan kişiler hakkında hem ceza verilecek hem de güvenlik tedbiri uygulanacak. Tedavi amacıyla sağlık kurumunda geçirilecek sürenin alt sınırı, ağırlaştırılmış müebbet ve müebbet hapis cezaları için 1 yıl, 10 yıldan fazla hapis gerektiren suçlarda ise 6 ay olarak belirlendi.

KOMİSYON GÖRÜŞMELERİ DEVAM EDECEK

Kabul edilen 15 maddenin ardından, Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, görüşmelere saat 18.00’de devam edileceğini duyurdu.