Oltaya zor gelen bu balığın vücudu alkol üretiyor Sözcü Gazetesi

'Havuz balığı' olarak bilinen ve bilimsel Carassius carassius, canlı Kuzey Avrupa ve Asya'nın dondurucu göllerinde yaşayan oldukça ilginç balıklardan biri. Hayatta kalma stratejisiyle Biyoloji dünyasını hayrete çeviren balık, aylarca oksijensiz yaşayabiliyor. Çoğu canlı için saniyeler içinde ölüm demek olan oksijensiz ortamda, bu balık kendi vücudunda alkol üreterek aylarca yaşayabiliyor. 

Kışın dondurucu aylarında göllerin yüzeyi tamamen buzla kaplandığında, suyun altındaki oksijen hızla tükenir. Bu durum karşısında, diğer balık türleri ya göç eder ya da boğularak ölürken, sıradan bir havuz sazanı orada kalmayı tercih ediyor. Peki, bu küçük canlı imkansızı nasıl başarıyor? İşte şaşırtan hayatta kalma hikayesi

Evrimsel biyolog Scott Travers ve ekibinin yaptığı araştırmalara göre, oksijensiz kalan havuz balığının tüm metabolizması değişiyor. Normalde oksijen yokluğunda vücutta biriken ve zehirli olan laktik asit, bu balıklarda özel bir enzim sayesinde etanole (alkole) dönüşüyor.

Solungaçları onun hayatta kalmasını sağlıyor. Çünkü, vücudu için tehlikeli olabilecek bu alkolü solungaçları aracılığıyla suya salarak zehirlenmekten kurtuluyor. Sadece atık yöntemi yeterli olmuyor ayrıca enerji tüketimini normalin yüzde 10'una kadar düşürebiliyor. Böylelikle kalp atış hızı yavaşlıyor, büyümesi duruyor ve hareketi minimuma iniyor.

Yapılan deneyler, düşük sıcaklıklarda bu balıkların dört aydan fazla bir süre boyunca oksijensiz hayatta kalabildiğini kanıtladı. Doğada bu süre balığın yağ rezervlerine ve suyun sıcaklığına göre değişse de havuz sazanı "hipoksiye dayanıklılık" konusunda dünyanın en dirençli omurgalılarından biri kabul ediliyor.