Ne doğalgaz ne elektrik: 20 derecede bile evi hamam gibi yapıyor Sözcü Gazetesi

Kış aylarında artan enerji faturaları ve klasik sobaların evi homojen ısıtamaması sorununa karşı, Kore Yarımadası’nda 10. yüzyılda geliştirilen geleneksel yerden ısıtma sistemi "ondol" dikkat çekti. 

Kış sıcaklıklarının sıfırın altında 21 dereceye kadar gerilediği Kore'de geliştirilen bu sistem, ısıyı tek bir noktada toplamak yerine doğrudan zemin aracılığıyla yaşam alanının tamamına yayma esasına dayanıyor.

Geleneksel Kore mimarisinde tek katlı konutlar, zemindeki nemden korunmak amacıyla yükseltilmiş platformlar üzerine inşa ediliyor. Yapının en alçak noktasında yer alan mutfaktaki ocak, yani agungi, tüm ısıtma ağının merkezini oluşturuyor. Ocakta yakılan odunların sıcak dumanı doğrudan bacaya aktarılmayıp tabanın altındaki özel kanallarda dolaştırılıyor. 

Duman, çamurla sıvanmış taş ve tuğla kütleyi ısıttıktan sonra devrenin sonundaki bacadan tahliye ediliyor. Isınan bu mineral kütle, depoladığı ısıyı zemin ve duvarlar üzerinden yavaş ve dengeli bir şekilde yayıyor. 

İki saatlik bir yakma işlemi odanın tüm gece boyunca sıcak kalmasını sağlarken, depolanan ısının zeminleri günlerce ılık tutabildiği ifade edildi. Tarihçi Laurent Quisefit, dönemin yabancı seyyahlarının bu sistem karşısındaki şaşkınlıklarını aktarırken, Kore misafirperverliğinde konuklara sunulan yoğun ısının tarihi kayıtlara geçtiğini belirtti.

Geleneksel soba ve konvektörlerin aksine bu yöntem havayı kurutmuyor, hava sirkülasyonuna bağlı toz hareketliliğini azaltıyor ve binanın uzak noktalarındaki soğuk alan oluşumunu engelliyor. 

Yaşam alanındaki oturma, yemek yeme ve uyuma alışkanlıkları doğrudan zemin üzerinde gerçekleştiği için ısı transferi en verimli noktadan sağlanıyor. Böylece ısı tek bir odaya hapsolmak yerine yapının geneline homojen biçimde dağılıyor.

Günümüz Güney Kore'sinde konutların büyük çoğunluğunda ondol prensibine dayanan modern yerden ısıtma sistemleri kullanılıyor. Geleneksel duman kanallarının yerini borulardan geçen sıcak su, termostatlar ve elektronik sensörler almış bulunuyor. 

Kiturami Boiler gibi üreticiler aracılığıyla küresel pazara yayılan bu altyapı, modern mimarideki zemin ısıtma sistemlerinin temelini oluşturuyor. Isınmanın hane elektrik tüketiminin yaklaşık yüzde 60'ını oluşturduğu Fransa gibi ülkelerdeki veriler ise, homojen ısı dağılımı sayesinde termostat ayarının konfor kaybı yaşanmadan 1 derece düşürülmesinin faturalarda yüzde 7'ye varan tasarruf sağladığını gösteriyor.