Müzik yorumcularının %74 ü yapay zekâdan endişe duyuyor

MÜYORBİR (Müzik Yorumcuları Meslek Birliği), yaklaşık 600 müzik yorumcusu üyesinin katkısıyla gerçekleştirdiği 'Müzik Sektöründe Yapay Zekâ Etkisi Araştırması' ile yapay zekâ teknolojilerinin müzik sektörü üzerindeki etkisini, yorumcu sanatçıların karşılaştığı riskleri ve telif haklarını korumalarına yönelik beklentileri ortaya koydu.

.png

Araştırma sonuçları, müzik sektöründe yapay zekâya karşı bir dirençten ziyade; hak temelli, şeffaf ve adil bir dönüşüm beklentisinin öne çıktığını gösteriyor. Yorumcu sanatçılar teknolojinin gelişimine karşı değil; emeğin korunmadığı, hakların belirsizleştiği bir yapıya karşı duruyor. Bu nedenle yapay zekâ çağında sektörün sürdürülebilirliği açısından en kritik başlık, telif haklarının yeniden tanımlanması ve güçlendirilmesi olarak öne çıkıyor.

MÜZİK YORUMCULARININ %32,7’Sİ YAPAY ZEKÂYI AKTİF KULLANIYOR

Araştırmaya katılanların %32,7'si yapay zekâ araçlarını aktif olarak kullandığını belirtirken, katılımcıların %54,7'sini oluşturan önemli bir kesim henüz bu teknolojilerle doğrudan temas kurmuş değil. Bu tablo, sektörde yapay zekâya yönelik hızlı bir adaptasyon süreci başladığını ancak aynı zamanda bilgi ve kullanım açısından önemli bir gelişim alanı bulunduğunu ortaya koyuyor.

ENDİŞE SEVİYESİ %74; İZİNSİZ KULLANIM YAŞAYANLARDA %90’A ÇIKIYOR

Araştırmada yapay zekâya ilişkin ortalama endişe düzeyi %74 seviyesinde gerçekleşiyor. Daha çarpıcı olan ise izinsiz kullanım deneyimi yaşayan katılımcılarda bu oranın %90’a yükselmesi. Bu fark; yapay zekâ kaynaklı risklerin artık teorik bir tartışma değil, sektörün doğrudan deneyimlediği somut bir sorun olduğunu gösteriyor.

GENÇ KUŞAK HEM EN ÇOK KULLANAN HEM DE EN YÜKSEK KAYGIYI TAŞIYAN GRUP

Araştırma, 18–35 yaş grubunun yapay zekâyı en aktif kullanan kesim olduğunu ortaya koyarken, aynı zamanda bu grubun en yüksek kaygı seviyesine sahip olduğunu da gösteriyor. Bu durum; sektörün geleceğini şekillendirecek genç yorumcuların yapay zekâ ile en yoğun teması kuran grup olduğunu, ancak aynı zamanda bu dönüşümün risklerini en derinden hisseden kesim olduğunu ortaya koyuyor.

YORUMCULARIN %65,2’Sİ SIKI REGÜLASYON İSTİYOR

Araştırmaya katılan müzik yorumcularının %65,2’si yapay zekâ uygulamalarına yönelik sıkı bir yasal düzenleme talep ediyor. Bu tablo, sektörün yapay zekâya karşı olmadığını; ancak hakları koruyan, denetimli ve adil bir çerçeve içinde gelişmesini istediğini açıkça ortaya koyuyor.

TOPLU LİSANS MODELİNE DESTEK %54,7

Katılımcıların %54,7’si yapay zekâ kullanımında MÜYORBİR aracılığıyla yürütülecek toplu lisans modelini destekliyor. Bu sonuç, yorumcu sanatçıların bireysel mücadele yerine kolektif hak yönetimini daha güçlü ve sürdürülebilir bir çözüm olarak gördüğünü ortaya koyuyor.

"SES KLONLAMA İZNE TABİ OLMALI" DİYENLERİN ORANI %71

Araştırma, müzik yorumcularının yapay zekâya ilişkin beklentilerinin çok net başlıklarda toplandığını gösteriyor. Katılımcıların yaklaşık %71’i ses klonlamanın izne tabi olması gerektiğini, %60’ı ise yapay zekâ ile üretilen içeriklerin açık şekilde etiketlenmesini savunuyor. Bununla birlikte katılımcıların %53,4’ü adil bir gelir paylaşım sistemi kurulmasını talep ederken, %41,3’ü yaptırım ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini ifade ediyor.

"BU DÖNÜŞÜM KARŞISINDA HAKLARIN KORUNMASI ARTIK BİR ZORUNLULUK"

MÜYORBİR Yönetim Kurulu Başkanı Burhan Şeşen, araştırma sonuçlarına ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: Yapay zekâ teknolojileri müzik üretiminde yeni kapılar açarken, yorumcu sanatçılarımızın emeğini ve kimliğini doğrudan etkileyen ciddi riskleri de beraberinde getiriyor. Özellikle izinsiz kullanım, ses klonlama ve gelir paylaşımı gibi alanlarda yaşanan belirsizlikler, sanatçıların haklarının korunmasını her zamankinden daha kritik hale getiriyor. MÜYORBİR olarak beklentimiz; yapay zekâ uygulamalarının sanatçıların haklarını gözeten, şeffaf ve adil bir çerçevede düzenlenmesi, ses ve performans kullanımının açık rızaya tabi olması ve bu alanda güçlü bir lisanslama modeli oluşturulmasıdır. Müzik yorumcularının ortak talebi çok net: Emeğin karşılığının korunması ve hakların güvence altına alınması… MÜYORBİR olarak, bu dönüşüm sürecinde yorumcuların haklarını koruyacak düzenlemelerin hayata geçirilmesi için ilgili tüm paydaşlarla iş birliği içinde çalışmaya, sektörde adil ve sürdürülebilir bir yapının oluşmasına katkı sunmaya ve yorumcu sanatçılarımızın sesi olmaya kararlılıkla devam edeceğiz.