Muhteşem kasımda rekor ciro bekleniyor

KASIM ayı indirimlerinde sona gelindi. Batı’nın Noel tatilinden önceki son cuma gününe verilen isim olarak kabul ettiği ‘black friday’ (muhteşem cuma) indirimleri ise dün AVM’lerde başladı. Hem e-ticaret platformları hem de mağazalar kasım indirimleri kapsamında yüzde 50’ye varan indirimlere girdi. Bu indirimlerden yararlanmak isteyenler, AVM’lere ve e-ticaret platformlarına yöneldiler.

e-ticaret platformları kasım indirimlerini 2 Aralık tarihine kadar uzattı. Pazaryerleri bu dönemde indirimin üzerine birçok kategoride geçerli indirim kodu da dağıttı. İndirim kodlarının tutarları ise ortalama 300 TL oldu. Sektör temsilcileri, kasım ayında e-ticarette yaklaşık 500 milyar liralık hacim bekliyorlar.

‘SÜRPRİZ OLMADI’

Birleşmiş Markalar Derneği (BMD) Başkanı Sinan Öncel, ‘muhteşem cuma’ haftasıyla ilgili Hürriyet’e yaptığı değerlendirmede, “11 Kasım ve ‘muhteşem cuma’ya denk düşen 28 Kasım, internetten en çok alışveriş yapılan iki gün olarak öne çıkıyor” dedi. Öncel, şöyle devam etti: “2024 yılı verilerine göre ekim ayına kıyasla kasımda kartlı alışveriş giyim ve ayakkabıda yüzde 44, kozmetikte yüzde 25, yemekte yüzde 23.5 arttı. Merkez Bankası verilerine baktığımızda giyim ve ayakkabıda ciroların kasımın ilk yarısında az da olsa arttığını görüyoruz. Bu canlılığın ‘muhteşem cuma’ya da yansıyacağını ve internetten alışverişte yılın en yüksek cirolarından birini elde edeceğimizi söyleyebiliriz. Hatta internetten alışverişte ciro rekorunun sürpriz olmayacağını değerlendiriyoruz.”

BÜTÇE ZORUNLU İHTİYAÇLARDA

Markalı perakende için 2025 dinamiklerinin daha farklı geliştiğini belirten Öncel, “Alım gücü daralan yerli müşteri bütçesini gıda, kira ve eğitim gibi zorunlu giderlere ayırıyor. Özellikle hazır giyim ve ayakkabıda satışları ancak yüksek indirimlerle canlandırabiliyoruz. Markalar depolarındaki ürünü yüksek indirimlerle elden çıkararak nakit kaynak yaratmaya ve banka kredilerinden kurtulmaya çalışıyor. Erken başlayan indirim kampanyalarının etkisiyle adet satışları ve cirolarda ekim ayında önemli bir artış gerçekleşti. Yani alışverişte önceki yıllarda kasımda gözlemlediğimiz canlılık bu yıl daha ekimde başladı” dedi.

KÂRLILIK İKİNCİ PLANDA

Son iki aydaki hareketliliğe bakarak yılın tamamında perakendede işlerin yoluna girdiğini söylemenin mümkün olmadığını da vurgulayan Öncel, şöyle devam etti: “Çünkü üyelerimizin büyük bölümünün cirolarındaki artış, yıllık enflasyonun altında kaldı. Maliyetler ise çok daha yüksek oranlarda artıyor. Perakendede genel olarak kârlılık ikinci plana itildi. Yüksek faizden kaçınmak için nakit yönetiminin önceliklendirildiği ve ‘her şey nakit için’ sloganının ön plana çıktığı bir dönemden geçiyoruz.”

KUYRUK OLUŞTU

Bu yılki indirim dönemini takip etmek için gittiğimiz bir AVM’de sabah saatlerinden itibaren yoğunluk oluştuğunu gözlemledik. Konuştuğumuz mağaza yetkilisi, sabah AVM açıldığında uzun bir kuyruk oluştuğunu söyledi ve “Bu yıl yoğunluk iyiydi ama iki sene önce çok daha fazlaydı. Bu yıl yeni sezon ürünlerinin hepsi indirime girmedi. İndirim oranları daha az” dedi. İndirimlerin perşembe akşamı saat 20.00’de başladığını belirten mağaza yetkilisi, akşam saatlerinde de kuyruk oluştuğunu söyledi. AVM’deki diğer mağazalarda ise yoğunluk yoktu. Sebebini sorduğumuz başka bir mağaza yetkilisi, indirime birkaç gün önce girdiklerini ve bu yüzden yoğunluğun tek bir güne yığılmadığını ifade ettiler.

‘GERÇEK İNDİRİMLER VAR’

e-ticaret sektöründe kasım ayında ortalama sepet tutarının bin 500 ila 3 bin TL arasında olduğu belirtiliyor. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) e-ticaret Meclis Üyesi Seyhun Özkara, kasım indirimlerinin geçen yıllara oranla zayıf gittiğini ancak ‘gerçek indirimlerin’ daha fazla olduğunu vurguladı. Özkara, “Geçmişte ‘gerçekten bu kadar indirim var mı’ konusu konuşuluyordu ama bu yıl artık gerçek indirimler yapıldı” diye konuştu.

Tüketicilerin artık ihtiyacı dışında alışveriş yapmadığını belirten Özkara, “Sene içerisinde üç çift ayakkabı alınacakken artık bir çift alınıyor. Ancak diğer tüketim malzemelerinde, küçük ev aletleri ve ev elektroniği satışları normal seyrediyor. Bu durumu, enflasyon beklentisinin yüksek olmaması ve alım gücünün düşük olması etkiliyor” diye konuştu. Bütün kasım ayı içerisinde en yüksek alışveriş döneminin 28 Kasım haftası olduğunu belirten Özkara, “Fiziki mağazalara göre hacim, online mağazalarda daha fazla” dedi.