Motokuryelere 30 gün mühlet: Ya para ödenecek ya da mahkemeye gidilecek

Pandemi dönemiyle birlikte sayıları hızla artan ve esnaf kurye modeline geçen motokuryeler için yeni bir yasal süreç başladı. İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliği (İSTESOB), sicil kaydı bulunmayan motokuryeleri tescil işlemlerini tamamlamaları için davet etti. Gönderilen resmi tebligatlarda, yasal zorunluluğu yerine getirmeyenlerin ticari faaliyetlerine son verileceği açıkça belirtildi.

İstanbul Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Müdürlüğü tarafından gönderilen davet mektubunda, 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 68’inci maddesi hatırlatıldı. Söz konusu maddede, "Esnaf ve sanatkarlar çalışmaya başladıkları tarihten itibaren durumlarını otuz gün içinde bağlı bulundukları sicile tescil ve sicil gazetesinde ilan ettirmekle yükümlüdür" hükmü yer alıyor.

Mektupta yer alan en dikkat çekici bölüm ise faaliyetlerin durdurulmasına yönelik uyarı oldu. Kayıt yaptırmayanların sicilin bağlı olduğu Birlik tarafından ilgili makamlara bildirileceği ve 'sicil kaydı yapılana kadar faaliyetlerinin durdurulacağı, yani iş yerlerinin kapatılacağı' vurgulandı. Ayrıca, Türk Ticaret Kanunu’nun 33’üncü maddesine atıfta bulunularak, bildirim süresi içinde tescil yaptırmayanların mahkeme kararıyla para cezasına mahkum edileceği ve mahkeme masraflarının da kuryelerden tahsil edileceği bildirildi.

Yüz binlerce kişiyi ilgilendiren tescil süreciyle birlikte ödenecek rakamlar da netleşti. Ayda ortalama 150 bin lira civarında fatura kesen motokuryelerin sicil tescili için kimlik fotokopisi, vergi levhası ve 2 adet resimle başvuru yapması gerekiyor. 2026 yılı itibarıyla tahsil edilecek ücretlerin dökümü ise şu şekilde açıklandı:

Bu ödemelerle birlikte esnaf odalarının aidat gelirlerinin önemli ölçüde artması beklenirken, yasal şartlar dahilinde çalışmak isteyen kuryelerin bu tutarları ödemesi zorunlu tutuluyor.

Vergi cezasından kurtulmak için son çıkış! Tebligat gelmeden bunu yapan ceza ödemeyecek

Sektöre emek veren motokuryeler, zaten yüksek olan işletme maliyetlerine bir de oda kaydı ve aidat ücretlerinin eklenmesine tepki gösteriyor. Kuryeler; SRC belgesi, P1 belgesi, çanta işleme, koruma ekipmanları, BAĞ-KUR primi, muhasebe ücreti, benzin, yemek, motor bakımı ve trafik sigortası gibi kalemlerin üzerine eklenen bu yeni maliyetin mesleği yapılamaz hale getirdiğini iddia ediyor.

Kuryeler ayrıca kaza anında güvencelerinin olmaması ve sakat kalma durumunda işsiz kalma riskiyle baş başa bırakıldıklarını belirterek, sicil tescili için istenen ücretlerin mevcut ekonomik şartlarda kendilerini zorladığını ifade ediyorlar. Sektöre yeni girenlerin kullandığı motosikletlerin 50 bin TL’den başladığı, dayanıklı bir motor için ise 200 bin TL’ye yakın ödeme yapılması gerektiği de maliyetler arasında vurgulanıyor.

Genelgede, esnaf odasına kayıt yaptırmanın bazı avantajları olduğu da belirtiliyor. Özellikle Halkbank üzerinden verilen düşük faizli veya sıfır faizli kredilerden yararlanma imkanı bu avantajların başında geliyor. İşletme sermayesi için 1 milyon liraya kadar, iş yeri ve taşıt alımı için ise 2 milyon 500 bin liraya kadar yatırım kredisi imkanı sunuluyor.

Öte yandan, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın vergi denetimlerine ilişkin kritik bir uyarı da haberde yer alıyor. Bazı motokuryelerin yüksek cirolar karşısında düşük vergi ödemek için fatura temin etme yoluna gittiği, ancak naylon fatura tespit edildiğinde ağır yaptırımlarla karşılaşıldığı bildirildi. Bakanlığın bu durumu tespit etmesi halinde izaha davet sürecinin başladığı ve ek vergi yüklerinin doğduğu belirtilerek, sosyal medyadaki ilanlara itibar edilmemesi gerektiği vurgulandı.