Milli motorlar GÖKBEY ve KIZILELMA ile buluşacak

TRT'nin iletişim paydaşı olduğu, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile T3 Vakfı yürütücülüğündeki Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali (TEKNOFEST), Şanlıurfa GAP Havalimanı'nda ziyaretçilerini ağırlıyor.

TUSAŞ Motor Sanayii (TEI) Genel Müdürü Mahmut Faruk Akşit, TEI'nin festivalin başından bu yana önemli paydaşlarından biri olduğunu söyledi.

Şanlıurfa'nın genç nüfus oranı yüksek bir şehir olduğuna işaret eden Akşit, TEKNOFEST kapsamında milli teknolojileri gençlerle buluşturmanın kendileri açısından önemli olduğunu belirtti.

Akşit, gençlerin Türkiye'nin geleceği olduğunu ifade ederek, "Gençleri görmek bizi heyecanlandırıyor. Gençler gerçekten de ülkemizin geleceği. Bizim burada yaptığımız teknolojik gelişmeleri onlara gösterip, onları bu konularda heveslendirmek, farkındalıklarını artırmak ve bu taraflara yönlendirmek bizim de istediğimiz bir şey" dedi.

GÖKBEY'in seri üretim 8 motoru testte

TEI'nin motor teknolojilerinde kısa sürede önemli mesafe kaydettiğini dile getiren Akşit, motorların uçan araçların en zor kısımlarından biri olduğunu söyledi.

Akşit, "En zor kısım alevin olduğu yer. Ateşin yandığı yeri kontrol etmek. Ateşi kontrol etmek, insanlığın başından beri öyle. Enerjiyi kontrol etmek. Bunu da motorun içinde yapıyoruz ve şu ana kadar Allah'a şükür çok kısa sürede TEI olarak, Türkiye olarak ciddi mesafe kaydettik" diye konuştu.

GÖKBEY helikopterinin milli motor TEI-TS1400 ile test uçuşu gerçekleştirdiğini hatırlatan Akşit, geçen sürede çok sayıda motor ürettiklerini ve test ettiklerini vurguladı.

Akşit, TEI-TS1400'ün artık uçuş olgunluğuna ulaştığını belirterek, şöyle devam etti:

"Artık uçuş olgunluğunda olduğunu kesinlikle söyleyebiliriz. GÖKBEY'in milli motorla buluşup seri olarak müşteriyle, envanterle buluşması için beklediğimiz tip sertifikası, son sertifika aşamasının tamamlanması. Bu da bürokratik bir süreç malumunuz. Vakit alıyor ve denetleyici kurumun huzurunda bayağı bir test yapıp göstermemiz gerekiyor. Bunun için şu anda 8 değişik motoru paralel teste sokuyoruz. Planlarımız bu şekilde."

[Fotoğraf: AA]

"TEI-TF6000 uçuş olgunluğuna ulaştı"

Jet motoru çalışmalarına ilişkin de bilgiler veren Akşit, TEI'nin ön sıradaki projelerinden birinin TEI-TF6000 olduğunu belirtti.

TEI-TF6000 motorunun çalıştırıldığını ve geçen süreçte çok sayıda test gerçekleştirildiğini ifade eden Mahmut Akşit, ekibin motorun uçuş olgunluğuna ulaştığı kanaatinde olduğunu söyledi. Akşit, "Bir aksilik olmazsa yıl sonu veya önümüzdeki yılın başı gibi TEI-TF6000 motorumuzu ilk BAYKAR ekibine teslim etmeyi planlıyoruz" diye konuştu.

TEI-TF6000'in ardından TEI-TF10000 motorunun geldiğini belirten Akşit, TEI-TF10000'in de gelecek yıl bitmeden çalıştırılmasını hedeflediklerini söyledi.

TEI'nin mühendislik ve AR-GE kapasitesinin son 10 yılda önemli ölçüde büyüdüğünü aktaran Akşit, göreve geldiğinde yaklaşık 80-90 kişiden oluşan AR-GE ekibinin bugün 1200-1300 kişiye ulaştığını vurguladı.

[Fotoğraf: AA]

Milli motorların geliştirilmesinde yeni adres TEITECH

Motor geliştirme çalışmalarında görev yapan toplam mühendislik ekibinin ise 2 bin kişiye yaklaştığını belirten Akşit, Türkiye'nin milli havacılık motorlarının geliştirme çalışmalarına yönelik oluşturulan yeni organizasyonel yapılanmaya ilişkin, "Ekibin bir kısmını TEITECH olarak bölerek askeri ve bazı stratejik motorların yüzde 100'ü devletimize ait bir şekilde yürütülmesine karar verildi ve bu şekilde TEI ve TEITECH olarak ikiye bölündük" dedi.

Akşit, TEITECH ekibinin Milli Muharip Uçak motoru ve yeni geliştirilen ağır sınıf helikopter motoru çalışmalarını yürüteceğini ifade etti.

⁠Motor ihracat çalışmaları

TEI'nin ihracat çalışmalarının da devam ettiğini dile getiren Akşit, daha önce teknoloji açısından gelişmiş bir ülkeye ihracat gerçekleştirdiklerini hatırlatarak, söz konusu ülkenin adını müşterinin anonim kalmak istemesi nedeniyle açıklayamadıklarını söyledi.

Bu ülkeye yönelik ihracatların devam ettiğini belirten Akşit, son birkaç ay içinde başka bir ülkeyle daha yeni bir müşteri görüşmesine başladıklarını aktardı.

Akşit, ihracat kapsamında hangi ülkeye kaç adet ürün satılacağı ve satış yönteminin devletin iznine tabi olduğunu vurgulayarak, bu süreçlerin ilgili kurumlarla yapılan yazışmalar üzerinden yürütüldüğünü aktardı.

İHA motorları 20 bin uçuş saatine ulaştı

TEI'nin İHA motorlarının da envanterde aktif şekilde kullanıldığını belirten Akşit, dizel motor serisi ve İHA motorlarının uzun süredir sahada görev yaptığını söyledi.

Akşit, söz konusu motorların Bayraktar TB3, AKSUNGUR ve ANKA platformlarında uçtuğunu belirterek, İHA motorlarının gökyüzünde toplam 20 bin uçuş saatini başarıyla tamamladığını aktardı.

Motorların envantere girme hızının artmasıyla uçuş saatlerinin de hızlı şekilde yükseldiğini ifade eden Akşit, "Bu yıl 100 motoru geçtik. Belki kısa sürede 200'lü rakamları göreceğiz" dedi.