MEVLÜT TEZEL Kiralık kasa soyulunca zarar karşılanıyor mu?

Almanya'nın Gelsenkirchen kentindeki Sparkasse tasarruf bankasındaki kiralık kasalar soyuldu.
Hırsızlar, tatil dönemini fırsat bilerek binaya bitişik bir otoparktan banka kasasına sızdı. Çeşitli kapıları aştıktan sonra bir duvarda delik açarak kasa odasına ulaştı.
Hırsızlar 3 bin 250 kasayı açıp içlerinde ne varsa alıp götürdü.
Her bir kasa bölmesi 10 bin 300 Euro'ya kadar sigortalı olduğu için banka sadece bu meblağı kasa sahiplerine verecek.
Haberde kasalardan çalınanların toplam değerin yaklaşık 30 milyon Euro civarında olduğunu tahmin edildiğinden bahsediliyor ama bu rakam banka tarafından ödenecek sigorta miktarı da olabilir!
Elbette kiralık kasada ne olduğunu sadece mudî biliyor.
Belki de bazı kasalar ağzına kadar elmasla doluydu!
Kasalarını ayrıca özel sigorta yaptıranlar daha çok para alabilir ama müşterilerin büyük çoğunluğu kasada tuttukları değerli mücevher ve paraların tam karşılığını alamayacak.

Almanya'daki vatandaşlarımızın da genelde fiziki altına yatırım yaptığı hesaba katılırsa kayıp tahmin edilenden büyük olabilir.
Türkiye'de yastık altı altın yatırımlarının bu yılın ilk 8 ayında 3 bin 100 tona çıktığı ve bu miktarın da 363 milyar dolar değerinde olduğu tahmin ediliyor.
Hep 'yastık altı' tabiri kullanılıyoruz ama birçok insan eve hırsız gireceğini hesaba katarak fiziki altını bankalardaki kasalarda tutuyor.
Peki, Türkiye'de bir bankada kiralık kasa soyulursa ya da kasa doğal bir afet veya yangın sonucu kaybolursa ne oluyor?
Kiralık kasada ne olduğunu; vatandaştan başka bilen olmadığı için, bankanın ödemesi gereken belirli bir tutar bulunmamaktadır.
Birçok ülkede olduğu gibi bizde de kiralık kasa hizmeti sunan bankalar genellikle kasa içeriğini sigortalatır.
Ancak Almanya'daki soygunda olduğu gibi bu sigortadan alınan para bazen kasada tutulanlardan düşük olabilir.
Bu durumda kasa sahipleri dava açabilir ve başlatılacak hukuki süreç dahilinde mahkeme kararı tatbik edilir. Dava sürecinde genellikle bilirkişiler atanır.
Söz konusu kiralık kasanın büyüklüğü, müşterinin beyanı, bu beyan ile ekonomik durumunun tutarlılığı gibi hususlar dikkate alınarak bir rapor oluşturulur.
Mahkeme de bu raporun oluşturduğu kanaat doğrultusunda zararın tazmini yönünde karar verebilmektedir.
Özetle bankaların kasaları sıkı bir şekilde korunduğu için vatandaş, altın, para ve değerli eşyalarının evinde çalınma ihtimalini düşünerek kiralık kasalara koyabiliyor.
Ancak olası bir soygun ya da doğal afette bazen zararının tam karşılanmama ihtimali olabiliyor.

***

ARABADA SON SES MÜZİK AÇANLAR YANDI!
Çevre Kanunu'nun 20'inci Maddesi kapsamında uygulanacak ceza tutarları güncellendi. 1 Ocak 2026'dan itibaren geçerli olacak bazı para cezaları şöyle:
İzin almadan davulzurnayla sokakta düğün yapan veya evinde müziğin sesini sonuna kadar açan komşuya: 13 bin 847 TL.
Arabada, dolmuşta son ses müzik açan sürücülere: 41 bin 820 TL.
Eğlence mekânlarından, fabrikalardan veya inşaatlardan gürültü gelmesi durumunda: 419 bin 509 TL.
Yere tükürmek, çöp atmak: 8 bin 700 TL.
Egzozla havayı kirletmek: 36 bin TL.
Egzoz filtresini sökmek: 18 bin TL.

Cezaların 3 yıl içinde tekrarı halinde ceza tutarı bir kat; 2. ve sonraki tekrarlarda ise 2 kat olarak artacak.
Umarım bu cezalar kâğıt üzerinde kalmaz ve uygulanır.
Örneğin yere çöp atanlara sürekli ceza kesilse, insanlarda çevreyi kirletmeme bilinci oluşabilir.
Bu cezalar arasında en çok dikkatimi çeken arabada son ses müzik açan sürücülere uygulanacak cezanın 41 bin 820 TL olması.
Gecenin bir yarısı araçta son ses müzik açanlar, 'egzoz bağırtanlar' çok havalı olduklarını düşünüyorlar ama bu ilkellik yüzünden insanlar uyuyamıyor.
Hastası var, sabah erkenden işe, okula gidecekler var.
Özellikle İstanbul'da Beşiktaş ve Kadıköy ilçelerinde oturanlar arabalardan yapılan müzik yayından çok rahatsız.
Gürültü kirliliğinin yol açtığı birçok sağlık sorunu var. İnsanlar psikolojik olarak da etkileniyor.
Son bir dönemde Beşiktaş'ta arabadan müzik yayını yapanlara cezalar kesilmeye başlandı.
Umarım bu şehir eşkıyalarına karşı mücadele artarak devam eder.

***

YENİ YIL KARARLARI
Sigara, alkol gibi bağımlıkları bırakmak, spora ve diyete başlamak en popüler yeni yıl kararları...
Ya da yeni yılda yeni alışkanlıklar edinmek için planlar yapıyoruz.

Ama bu kararların çoğu gerçekleşmiyor.
Hayat yine bildiğini okuyor.
Olsun biz yine yeni kararlar alalım. Belki bu yıl bir değişiklik olabilir.
Herkesin yeni yılını kutlar, sağlık ve mutluluklar dilerim.

***

OFSAYT KURALI DEĞİŞEBİLİR
FIFA Başkanı Gianni Infantino, Arsenal'in efsanevi teknik direktörlerinden Arsene Wenger'in savunduğu ofsayt kuralı değişikliğinin ciddi şekilde değerlendirildiğini açıkladı.
Eğer Wenger'in önerisi kabul görürse bir oyuncu yalnızca son savunmacıyı tamamen geçtiği durumda ofsayt sayılacak ve artık vücudun herhangi bir parçasına bakılarak karar verilmeyecek.

Şu anki kuralda oyuncunun vücudunun herhangi bir yerinin son oyuncunun önünde olması ofsayt kabul ediliyor.
Kolu, bacağı önde mi değil mi diye VAR'da ince geometrik hesaplamaların yapılması oyunun fazla durmasına neden oluyor. Yeni ofsayt kuralı kabul edilirse ofsayt tartışmaları büyük ölçüde biter ve maçlar bol gollü geçer.
Ve defans arkasına koşu yapan Kylian Mbappe gibi hızlı futbolcuların değeri artar, Robert Lewandowski gibi pivot golcülerin değeri düşebilir.

***

Altyazı
"Çocukluk, insanın boğazına oturan yumru gibidir. Kolay kolay yutulmaz. " (Incendies)