Martketlerde yeni dönem için geri sayım başladı! Artık o ibareleri görmek imkansız olacak

Tarım ve Orman Bakanlığı, Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Kılavuzu üzerinde kapsamlı bir revizyona gitti. Yeni düzenleme ile gıda ambalajlarında yer alan "doğal", "taze", "günlük" gibi ifadelerin kullanımına net standartlar getirilirken, yanıltıcı görsellerin ve çocuk gelişimini olumsuz etkileyebilecek tasarımların kullanımı sınırlandırıldı.

İşte gıda etiketlerinde ve sunumlarında uygulanacak yeni kuralların tüm detayları:

'GÜNLÜK' İFADESİ İÇİN RAF ÖMRÜ ŞARTI

Düzenleme ile birlikte gıda ürünlerinde "günlük" ibaresinin kullanımı belirli bir süreye bağlandı. Buna göre;

"Günlük" ifadesi, yalnızca raf ömrü üretiminden itibaren 24 saati geçmeyen ürünlerin etiketlerinde kullanılabilecek.Ambalajlı gıdalarda sıkça rastlanan "taze sıkılmış" veya "fırından taze" gibi pazarlama odaklı ifadelerin kullanımı yasaklandı.Dondurulmuş, kurutulmuş veya çeşitli işlemlerden geçirilmiş ürünlerde "taze" kelimesine izin verilmeyecek.'DOĞAL' VE 'HAKİKİ' İFADELERİNE SINIRLAMA

Tüketicilerde yanıltıcı algı oluşturabilecek abartılı ifadeler etiketlerden kaldırılıyor. Revize edilen kılavuza göre:

"Yüzde 100 doğal", "en doğal", "hakiki" gibi ifadelerin kullanımı tamamen yasaklandı.Bir üründe "doğal" ifadesinin yer alabilmesi için, ürünün hiçbir ek katkı maddesi veya ilave bileşen içermemesi şartı aranacak.Endüstriyel tesislerde üretilen gıdalar için "ev yapımı" ibaresi kullanılamayacak."Yüzde 100 katkısız" veya "tamamen katkısız" gibi ifadeler de standart dışı kabul edilerek yasak kapsamına alındı.AMBALAJLARDA GÖRSEL VE ŞEKİL KISITLAMASI

Gıda ürünlerinin tasarımları, özellikle çocukların fiziksel ve psikolojik gelişimini korumak amacıyla denetim altına alındı:

Şiddeti özendiren veya çocuklar üzerinde olumsuz algı yaratabilecek klozet, silah, kafatası, beyin, göz, ayak gibi figürlerin ürün tasarımında ve ambalajında kullanılması yasaklandı.Buna karşın, gülümseyen yüz veya nazar boncuğu gibi figürlerin kullanımına engel getirilmedi.MEYVE GÖRSELLERİ VE AROMA BİLGİLENDİRMESİ

Ürün içerikleriyle ambalaj görselleri arasındaki tutarsızlıkların giderilmesi hedefleniyor:

Eğer bir gıdada gerçek meyve yerine yalnızca aroma kullanılıyorsa, ambalaj üzerinde o meyvenin gerçek görselinin kullanılmasına izin verilmeyecek."Peynirli" veya "çilekli" gibi ifadeler, ancak ilgili bileşenin gıda içerisinde gerçekten bulunması durumunda yazılabilecek.Sadece aroma içeren ürünlerin etiketinde "aromalı" ifadesinin bulunması zorunlu olacak.

Kafe ve restoranlarda yeni dönem! Karekodu okutan her şeyi görecek

VEGAN ÜRÜNLERDE HAYVANSAL İSİMLENDİRME YASAKLANDI

Bitkisel bazlı ürünlerin etiketlenmesine yönelik yeni kurallar belirlendi:

Vegan veya vejetaryen ürünlerde "süt", "peynir", "yoğurt" gibi hayvansal gıdaları çağrıştıran ifadeler kullanılamayacak."Vegan peynir" gibi isimlendirmeler yasaklanırken, bu ürünler için "bitkisel bazlı içecek" veya benzeri teknik tanımlamalar kullanılacak.Ürünlerin hayvansal gıdaların yerine geçtiği algısını oluşturan tanıtımlara sınırlama getirildi.'İÇERMEZ' BEYANLARINA DÜZENLEME

Ürünlerin içermediği bileşenler üzerinden yapılan pazarlama faaliyetlerine standart getirildi:

"Palm yağı içermez" veya "glukoz şurubu içermez" gibi ifadelerin kullanımı, tüketiciyi yanıltabileceği gerekçesiyle sınırlandırıldı.Bir ürünün içerdiği veya içermediği maddeler üzerinden yapılan beyanların açık ve net olması zorunlu kılındı.RESTORAN VE KAFE MENÜLERİNDE İÇERİK VE KALORİ BİLDİRİMİ

Düzenleme sadece market ürünlerini değil, toplu tüketim yerlerini de kapsıyor. Restoran, kafe ve benzeri işletmelerde:

Gıdaların bileşenleri ve enerji (kalori) değerleri hakkında bilgilendirme yapılacak.Bu bilgiler; menüler, yazı tahtaları, broşürler, karekodlar veya dijital ekranlar aracılığıyla tüketicinin kolayca ulaşabileceği şekilde sunulacak.UYGULAMA TAKVİMİ VE GEÇİŞ SÜRELERİ

İşletmelerin yeni teknik altyapıya uyum sağlaması için kademeli geçiş süreleri tanındı:

Ulusal çapta zincir işletmeler: Toplu tüketim yerleri için son tarih 1 Temmuz 2026 olarak belirlendi.Küçük ölçekli esnaf ve işletmeler: Enerji bildirimi gibi yükümlülükler için 2027 yılı sonuna kadar süre verildi.