Malazgirt teki arkeolojik buluntular bölgenin tarihine ışık tutuyor

2020'de başlatılan proje kapsamında arkeolog, antropolog, sanat tarihçisi ve tarihçilerden oluşan uzman ekip, Malazgirt ilçesine yaklaşık 7,5 kilometre uzaklıktaki Afşin Mahallesi'nde "Selçuklu Şehitliği" olduğu değerlendirilen alanda kazı çalışması yürütüyor.

Kültür ve Turizm İl Müdürü Mehmet Şengül, projenin bilimsel yürütücüsü Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Çevik ile yürütülen çalışmalara ilişkin gazetecilere açıklamalarda bulundu.

Şengül, 2020'den bu yana devam eden Malazgirt Savaş Alanı Tarihi ve Arkeolojik Yüzey Araştırması Projesi ile 2025 yılında başlatılan Tarihi Malazgirt Kenti Kazısı kapsamında bugüne kadar yaklaşık 2 bin arkeolojik eserin gün yüzüne çıkarıldığını söyledi.

Yüzey araştırmalarında Roma ve Bizans dönemlerine ait sikkeler, çok sayıda ok ve mızrak ucu ile askeri nitelikli metal buluntuların tespit edildiğini belirten Şengül, İç Kale'de yeni mekanın ortaya çıkarıldığını, Arap Mezarlığı olarak bilinen tarihi Müslüman mezarlığında ise mezarların bilimsel yöntemlerle belgelenerek kayıt altına alındığını ifade etti.

Malazgirt'te yürütülen çalışmaların hem 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin gerçekleştiği alanın belirlenmesi hem de tarihi kent dokusunun ortaya çıkarılması açısından büyük önem taşıdığını vurgulayan Şengül, şunları kaydetti:

"Çalışmalar, Sayın Cumhurbaşkanımızın tensipleri ile Kültür ve Turizm Bakanlığımızın himaye ve destekleriyle yürütülmektedir. İlk projemiz Prof. Dr. Adnan Çevik'in bilimsel yürütücülüğünde, Bitlis Ahlat Müze Müdürlüğü Başkanlığında ve denetiminde sürdürülen Malazgirt Savaş Alanı Tarihi ve Arkeolojik Yüzey Araştırması Projesi'dir. Projenin temel amacı, 1071 Malazgirt Meydan Muharebesi'nin gerçekleştiği alanı bilimsel yöntemlerle tespit etmek, savaşın arkeolojik izlerini ortaya çıkarmak ve bölgenin tarihsel gelişimini aydınlatmaktır. Bu kapsamda Malazgirt ilçe merkezi ile Harabesor, Örenşar, Kanlıdere, Aydınlık Mevki, Afşin, Ziyarettepe, Aytaç Düzü, Gezo Düzü ve Çivi Düzü gibi geniş bir coğrafyada yüzey araştırmaları gerçekleştirilmektedir. İkinci projemiz ise Tarihi Malazgirt Kenti Kazısı'dır. Bu kazılar, Malazgirt Kalesi'nin iç bölümünde devam etmektedir. Çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğümüzün izin ve destekleriyle, Muş Alparslan Üniversitesi Öğretim Üyesi Dr. Ahmet Oğuzhan Karaçetin başkanlığında yürütülmektedir."

2025'te İç Kale'de gerçekleştirilen kazılarda giriş bölümünde yer alan yeni bir mekanın gün yüzüne çıkarıldığını anlatan Şengül, "Arap Mezarlığı olarak bilinen ve tarihi Müslüman mezarlığı niteliği taşıyan alanda yürütülen kazılarda ise yedi mezar ortaya çıkarılarak bilimsel yöntemlerle belgelenmiştir. İç Kale ve Arap Mezarlığı'nda gerçekleştirilen çalışmalar, Malazgirt'in Orta Çağ dönemine ilişkin tarihsel süreçlerin daha iyi anlaşılmasına önemli katkılar sağlamaktadır. Bugüne kadar yaklaşık 2 bin eser gün yüzüne çıkarıldı. Bu eserler, yapımı son aşamaya gelen kazı evimizde muhafaza edilmektedir. İlerleyen süreçte eserlerin hem Malazgirt'te hem de Muş Arkeoloji Müzesi'nde sergilenmesi planlanmaktadır" diye konuştu.

Yürütülen çalışmaların yalnızca arkeolojik kazılarla sınırlı olmadığını ifade eden Şengül, Malazgirt'in tarih, kültür ve turizm alanında hak ettiği konuma ulaşması için çalışmaların kararlılıkla sürdürüldüğünü aktardı.

Kazı çalışmalarının devam ettiğini dile getiren Şengül, şöyle devam etti:

"Bu çalışmalarla temel amacımız, 1071 Malazgirt Zaferi'nden günümüze uzanan tarihi mirasımızı bilimsel yöntemlerle araştırmak, elde edilen bulguları gelecek nesillere aktarmak ve toplumumuzda tarih bilincini güçlendirmektir. Geçmişini bilen toplumların geleceğe daha güçlü yürüdüğü inancıyla tarihi mirasımızı koruyarak gelecek kuşaklara emanet etmeyi hedefliyoruz. Çalışmalarımızı genişleterek sürdürecek, elde ettiğimiz bulguları hem bilim dünyasıyla hem de vatandaşlarımızla paylaşacağız. Kazılarımız önümüzdeki yıllarda da aynı kararlılıkla devam edecektir."

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Çevik de alanda yürütülen arkeolojik kazılara ilişkin teknik bilgileri paylaştı.