Macron, AB yi doların hegemonyasına karşı ortak borçlanma sistemine geçmeye çağırdı

Macron, Le Monde ve bazı Avrupa gazetelerine verdiği röportajda, Birliğe ve politikalarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Avrupa'nın küresel rekabetin gerisinde kalmamak için yeşil dönüşüm, yapay zeka ve kuantum alanlarında ortak yatırımlar yapmasını isteyen Macron, Birliğin stratejik yatırımlarının finansmanını ve "doların hegemonyasına meydan okumasını" sağlayacak ortak bir borçlanma sistemi geliştirilmesini istedi.

Brüksel'de rekabetçilik gündemiyle yapılacak Liderler Zirvesi'nin birkaç gün öncesinde yaptığı açıklamada Macron, "9 yıldır daha egemen bir Avrupa için mücadele ediyorum. Kavramsal dönüşümün gerçekleştiğini ve birkaç yıl önce hayal bile edilemeyecek pek çok adımın atıldığını düşünüyorum. Mesela, ortak finansmanlar ve projelerle bir Avrupa savunması inşa edildi. Bu ideolojik mücadeleyi kazandık ancak doğru hızda değiliz ve doğru ölçekte de değiliz." ifadelerini kullandı.

Avrupa'nın giderek daha belirsiz bir dünyada var olmaya çalıştığını söyleyen Macron, "Bizi sonsuza kadar koruyacağını düşündüğümüz ABD artık şüphe yaratıyor. Sonsuza kadar ucuz enerji sağlayacağı düşünülen Rusya defteri üç yıldır kapandı. İhracat pazarı olarak görülen Çin ise giderek daha acımasız bir rakibe dönüştü." diye konuştu.

Macron, "Avrupa için bir uyanış olmalı." diyerek 450 milyon insan ile kıtanın muazzam bir güce sahip olduğunu vurguladı. Ancak AB üye ülkelerinin "gücü birlikte düşünmediğini" kaydeden Macron, "Çünkü 1945'e kadar güç, aramızdaki iç savaş demekti." dedi.

Macron Avrupa ortak pazarında uyumun derinleştirilmesini ve Hindistan'la olduğu gibi yeni ticaret ortaklıklarıyla büyümenin sürdürülmesini ve bağımlılıkların azaltılmasını istedi.

Bu bağlamda ülkesinin karşı çıktığı AB ile Güney Amerika Ortak Pazarı (MERCOSUR) arasında imzalanan serbest ticaret anlaşmasına da değinen Macron, bunun "kötü müzakere edilmiş ve eski bir anlaşma" olduğu değerlendirmesinde bulundu.

Macron "Sanayimizi korumalıyız. Çinliler yapıyor, Amerikalılar yapıyor. Avrupa bugün dünyanın en açık pazarı. Burada mesele korumacılık değil, tutarlılık. Avrupalı olmayan ithalatçılara uygulamadığımız standartları Avrupalı üreticilere de dayatmamak." ifadelerini kullandı.

Üretilen ve sübvanse edilen ürünler için “Avrupa tercihi” vurgusu yapan Macron, “Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurallarına uymayan haksız rakipler karşısında bu korumacılığın şart olduğunun” altını çizdi.

Ayrıca Macron, küresel rekabetten geri kalmamak için birlik içinde ortak yatırımların güvenlik ve savunma, yeşil dönüşüm teknolojileri, yapay zekâ ve kuantum alanlarına yoğunlaşması gerektiğini belirtti.

Bu yatırımların finansmanının AB içinde oluşturulacak bir ortak borçlanma sistemi ile karşılanabileceğini dile getiren Macron, “En iyi projeleri finanse edecek büyük Avrupa programlarına ihtiyacımız var.” dedi.

Küresel piyasaların dolara karşı alternatifler aradığını dile getirerek AB’nin eurobond’lar aracılığı ile kendi sistemini yaratarak “bu tarihi fırsatı” değerlendirmesi gerektiğini vurguladı.

Macron “Küresel piyasa giderek dolar karşısında tedirgin. Alternatif arıyor. Ona Avrupa borcu sunalım. Hukuk devleti ve demokrasi, yatırımcılar için devasa bir çekim gücü. Karşımızda otoriter bir Çin var; diğer tarafta ise hukuk devletinden uzaklaşan ABD.” değerlendirmesinde bulundu.

Öte yandan, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland ve vergi tehditlerine karşı AB’nin daha sert bir tutum takınmasının “bir uyanış” olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceğine ilişkin soruya Macron, krizin zirve noktaya ulaşmasının ardından “korkakça bir rahatlama” içine girildiğini söyledi.

Macron, “2025 yazında AB-ABD gümrük anlaşmasından sonra olduğu gibi. Tehditler gelir, sonra Washington geri adım atar ve bitti sanılır ama buna inanmayın. Her gün ilaç, dijital gibi alanlarda yeni tehditler var.” diye konuştu.