Küresel risklerin odağında çatışma ve iklim yer aldı Sözcü Gazetesi

Dünya Ekonomik Forumu'nun (WEF) yıllık yayımladığı Küresel Riskler Raporu'na göre, "jeoekonomik çatışma" küresel ekonomi için kısa vadede en büyük risk olarak görülürken uzun vadeli risklerde aşırı hava olayları ilk sırada yer aldı.

Dünya Ekonomik Forumu'nun İsviçre'nin Davos kasabasında düzenlenen Yıllık Toplantıları öncesi Küresel Riskler 2026 Raporu yayımlandı.

Bu yıl 21'incisi yayımlanan raporda, akademi, iş dünyası, hükümetler, uluslararası organizasyonlar ve sivil toplum olmak üzere 1300'ün üzerinde küresel liderin acil, 2 yıllık kısa ve 10 yıllık uzun vadeli risklere ilişkin görüşleri alındı.

Buna göre, "belirsizlik" 2026'daki küresel risk görünümünün belirleyici teması oldu. Raporun katılımcıları, kısa ve uzun vadeli küresel risk görünümünü olumsuz olarak değerlendirdi. Katılımcıların yüzde 50'si gelecek 2 yıl için "çalkantılı ve fırtınalı" bir görünüm beklerken bu oran gelecek 10 yıl için yüzde 57'ye yükseldi.

Görüş bildiren liderlerin yüzde 40'ı gelecek 2 yılın ve yüzde 32'si gelecek 10 yılın en azından istikrarsız geçeceğini bildirdi.

Rapora göre, katılımcıların yüzde 18'i, jeoekonomik gerilimi bu yıl küresel bir krizi tetikleyebilecek risk olarak görüyor. Gelecek 2 yıl için de en büyük risk olarak görülen jeopolitik gerilim, geçen yılki sıralamaya göre sekiz basamak yükselerek küresel ekonomik görünüme yönelik riskler arasında ilk sıraya yerleşti.

Bu yıla ilişkin risklerde devlet temelli silahlı çatışmalar ikinci, aşırı hava olayları üçüncü sırada yer alırken bunu toplumsal bölünme ve dezenformasyon takip etti.

Ekonomik durgunluk, insan hakları ve sivil özgürlüklerin aşınması, yapay zeka teknolojilerinin olumsuz etkileri, siber güvensizlik ve eşitsizlik, bu yıl için en önemli 10 risk arasında görüldü.

Dünyada gelecek 2 yıla ilişkin riskler açısından ilk sıradaki jeopolitik gerilim riskini, yanlış bilgi ve dezenformasyon, toplumsal bölünme, aşırı hava olayları ve devlet temelli silahlı çatışmalar izledi.

Siber güvensizlik, eşitsizlik, insan hakları ve sivil özgürlüklerin aşınması, kirlilik ve gönülsüz göç veya yerinden edinme de söz konusu 2 yıla ilişkin ilk 10 risk arasında yer aldı.

Gelecek 10 yıla yönelik risklerde ilk sırada aşırı hava olayları bulunurken bu riski biyo çeşitlilik kaybı, dünya sistemlerinde kritik değişiklikler, yanlış bilgi ve dezenformasyon ile yapay zeka teknolojilerinin olumsuz sonuçları takip etti.

WEF Başkanı Borge Brende, rapora ilişkin değerlendirmesinde, Davos'taki Yıllık Toplantıları'nın dünyadaki risk ve fırsatları anlamak için önemli bir platform olacağını belirterek, "Büyük güçler kendi çıkar alanlarını güvence altına almaya çalışırken yeni bir rekabet düzeni şekilleniyor. İşbirliğinin dünden çok farklı göründüğü bu değişen manzara, pragmatik bir gerçeği yansıtıyor. İşbirliğine dayalı yaklaşımlar ve diyalog ruhu hala çok önemli." ifadelerini kullandı.

WEF Genel Müdürü Saadia Zahidi ise Küresel Riskler Raporu'nun kısa ve uzun vadeli risklere ilişkin bir "erken uyarı sistemi" sunduğunu aktararak, "Bu risklerin hiçbiri kaçınılmaz bir sonuç değil. Raporda vurgulanan zorluklar, hem karşı karşıya olduğumuz potansiyel tehlikelerin boyutunu hem de gelecekte olacakları şekillendirme konusundaki ortak sorumluluğumuzu ortaya koyuyor." değerlendirmesinde bulundu.