Küresel piyasalarda düzeltme endişesi: Yatırımcılar gözünü ABD istihdam verisine çevirdi Sözcü Gazetesi

Küresel piyasalarda, yapay zeka ve teknoloji şirketleri hisselerinin aşırı değerlendiği ve yakın dönemde bir düzeltme yaşayabileceğine yönelik öngörülerin artmasıyla negatif bir seyir öne çıkarken, bugün ABD'de açıklanacak ADP özel sektör istihdamı raporundaki veriler yatırımcıların odağında bulunuyor.

Küresel pay piyasalarında yatırımcı odağının, ABD-Çin arasındaki ticaret anlaşmazlıklarında çözüme ulaşılacağına dair iyimserliklerden, teknoloji hisselerinde yaşanabilecek bir düzeltmenin genele yayılabileceği endişelerine doğru kaydığı görüldü.

ABD'de Morgan Stanley ve Goldman Sachs'ın da aralarında bulunduğu bazı Wall Street yöneticilerinin, piyasalarda düzeltme olabileceği uyarısı yatırımcıların risk iştahını törpüledi.

Öte yandan, ABD'de hükümetin yeniden açılma sürecinin sonuçlanamaması, ekonomik veri akışında gecikmelere neden olmayı sürdürüyor. Özellikle, bu haftanın veri takviminde yer alan tarım dışı istihdam verisinin yüksek ihtimalle açıklanmayacak olması yatırımcıların ülke ekonomisinin gidişatına yönelik bilgi edinmesini kısıtlarken, ABD Merkez Bankasının (Fed) adımlarına yönelik beklentilerin şekillenmesini de zorlaştırıyor.

Analistler, bugün yayımlanacak ADP özel sektör istihdam verilerinin, ABD ekonomisinin gidişatına ilişkin önemli göstergeler sunması nedeniyle yatırımcıların odağındaki başlıca gündem maddelerinden biri olduğunu belirterek, söz konusu verilerden alınacak sinyallerin Fed'in atacağı adımlara yönelik ipuçları sağlayabileceğini kaydetti.

Bunun yanı sıra, geçen ay, Fed Başkanı Jerome Powell'ın verdiği "aralık ayına ilişkin faiz indirimden uzağız" mesajı piyasalarda Fed'e yönelik gevşeme öngörülerini azaltırken, Fed yetkililerinden gelen "temkinli" mesajlar da bu görünümün pekişmesinde rol oynadı.

Para piyasalarındaki fiyatlamalarda Fed'in aralık ayında yüzde 73 ihtimalle politika faizini 25 baz puan indirmesi beklenirken, bankanın gelecek yılda ise toplamda 2 faiz indirimine gitmesi tahmin ediliyor.

Bu gelişmelere ek olarak ABD Yüksek Mahkemesi'nde bugün, ABD Başkanı Donald Trump'ın gümrük vergilerini Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) kapsamındaki yetkilerini aşarak getirip getirmediğine ilişkin sözlü duruşma yapılacak.

ALTIN DOLARA RAĞMEN GÜÇLENDİ

Bu gelişmeler, tahvil ve pay piyasalarındaki fiyatlamalara yansırken, altına olan talep güçlendi. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi dün yüzde 4,09'a inerken, şu sıralarda ise gerilemeye devam ederek yüzde 4,07'de bulunuyor.

Dolar endeksindeki güçlenme de dikkati çekiyor. Doların diğer para birimleri karşısındaki değerini ölçen endeks, dün Fed'in faiz indirim sürecine ilişkin belirsizliklerle ağustos ayından bu yana ilk kez 100,2 seviyesini gördü. Dolar endeksi yeni işlem gününde ise yüzde 0,1 düşüşle 100,1 seviyesinde.

Güçlü doların altının alternatif maliyetini artırmasına karşın, küresel cephede artan riskler altın talebini destekliyor. Altının ons fiyatı şu sıralarda yüzde 0,8 artışla 3 bin 970 dolarda bulunuyor.

Analistler, Fed'in faiz indirimlerine ilişkin öngörüler gücünü kaybetse de hala masada olduğunu ve bunun altın fiyatlarını desteklediğini belirterek, hisse senedi piyasalarındaki sert düşüşlerden dolayı yatırımcıların altın ve tahvil gibi güvenli liman varlıklara talebinin artabileceğini söyledi.

Merkez bankalarının altın alımlarına devam etmesinin de orta vadede altın fiyatlarını destekleyebileceği öngörülüyor. Brent petrolün varili de yüzde 0,2 yükselişle 64,3 dolarda işlem görüyor.

ÜÇÜNCÜ ÇEYREKTE HİSSELER DÜŞÜŞTE

Bunlara ek olarak dünya genelinde hızlanan bilanço sezonu da yatırımcıların odağında bulunan bir başka konu olurken, pazartesi piyasaların kapanışının ardından bilançosunu açıklayan yapay zeka alanındaki öne çıkan şirketlerden Palantir Technologies’in hisseleri, finansal sonuçlarının beklentileri aşmasına ve tahminlerden güçlü bir gelir öngörüsünde bulunmasına rağmen yaklaşık yüzde 8 değer kaybetti.

Ulaşım uygulaması Uber'in hisseleri de üçüncü çeyrek gelirinin beklentilerin üzerinde gelmesine rağmen yüzde 5,1 düştü.

Bu gelişmelerle, New York Borsası'nda dün S&P 500 endeksi yüzde 1,17, Nasdaq endeksi yüzde 2,04 ve Dow Jones endeksi de yüzde 0,53 geriledi. ABD'de endeks vadeli kontratlar yeni güne de negatif başladı.

AVRUPA BORSALARI DA NEGATİF TAKİP EDİLDİ

Avrupa borsaları dün satış ağırlıklı seyrederken, gözler bugün ABD'deki istihdam raporunun yanı sıra Avro Bölgesinde açıklanacak eylül ayı Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE) verisi yakından takip edilecek.

Analistler, Fed'in faiz görünümüne ilişkin tahminler ve ABD'de teknoloji şirket hisselerinin aşırı değerlemesine yönelik endişelerin Avrupa'daki negatif görünümde etkili olduğunu belirterek, bölgedeki siyasi ve jeopolitik gelişmelerin de yatırımcı kararlarını yönlendirdiğini kaydetti.

Öte yandan, İngiltere'de Maliye Bakanı Rachel Reeves'in geniş kapsamlı vergi artışlarının önünü açacağına yönelik öngörüler ülke piyasalarında satış baskı oluşturuyor. Bakan Reeves, geçen yılki bütçesinde 40 milyar sterlinle rekor vergi artışına gitmişti.

Bunun yanında Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun Genişlemeden sorumlu üyesi Marta Kos, AB üyelik sürecinde Karadağ, Arnavutluk, Moldova ve Ukrayna'nın en fazla yol kaydeden aday ülkeler olduğunu bildirdi.

Dün İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 0,14, İtalya'da FTSE MIB 30 endeksi yüzde 0,09, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,52 ve Almanya'da DAX 40 yüzde 0,76 geriledi. Avrupa'da endeks vadeli kontratlar güne negatif başladı.

ÇİN HARİÇ ASYA BORSALARI NEGATİF SEYRETTİ

Asya borsalarında Çin hariç satış ağırlıklı bir görünüm hakimken, bölgedeki haber akışına göre Çin, 10 Kasım'dan itibaren ABD ürünlerine uygulanan yüzde 24'lük gümrük tarifesini bir yıl askıya alacak.

ABD'deki teknoloji hisselerine yönelik düzeltme yaşanabileceğine dair değerlendirmeler bölge piyasalarında satış baskısı oluşumuna neden olurken, Güney Kore'de Kospi endeksi yüzde 6'nın üzerinde değer kaybettikten sonra toparlandı.

Öte yandan Japonya Merkez Bankası (BoJ), 18-19 Eylül'deki toplantı tutanaklarını yayımladı. Tutanaklarda, Japonya ekonomisinin, kısmen bir miktar zayıflık görülse de, ılımlı bir toparlanma gösterdiği bildirildi.

Bölgede bugün açıklanan verilere göre, Çin'de hizmet sektöründe yavaşlama görüldü. Ülkede, ekim ayı RatingDong hizmet sektörü Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI) 52,6, bileşik PMI da 51,8 ile önceki aya göre azalma kaydetti.

Bu gelişmelerle, kapanışa yakın Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 2,8, Güney Kore'de Kospi endeksi de yüzde 3,1 ve Hong Kong'da Hang Seng endeksi de yüzde 0,3 düşerken, Çin'de Şanghay bileşik endeksi yüzde 0,1 arttı.

BORSA DÜNÜ DÜŞÜŞLE KAPATTI

Dün satış ağırlıklı bir seyir izleyen Borsa İstanbul'da BIST 100 endeksi, günü yüzde 1,32 düşüşle 10.914,10 puandan tamamladı. Borsa İstanbul Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası'nda (VİOP) BIST 30 endeksine dayalı aralık vadeli kontrat ise dün akşam seansında normal seans kapanışına göre yüzde 0,1 geriledi.

Dolar/TL, dün 42,0920'den kapanırken, bugün bankalararası piyasanın açılışında önceki kapanışının hemen altında 42,0890'dan işlem görüyor.

Analistler, bugün yurt içinde veri gündeminin sakin olacağını, yurt dışında ise Almanya'da fabrika siparişleri, Euro Bölgesinde ÜFE, ABD'de ADP özel sektör istihdamı ile mortgage başvuruları ve dünya genelinde hizmet sektörü ile bileşik PMI verilerinin takip edileceğini belirtti.

ABD'de bugün kamu kurumlarına ait açıklanacak verilerin federal hükümetin kapalı olması sebebiyle erteleneceğini aktaran analistler, teknik açıdan BIST 100 endeksinde 10.800 ve 10.700 seviyelerinin destek, 11.000 ve 11.100 seviyelerinin ise direnç konumunda olduğunu ifade etti.

Piyasalarda bugün takip edilecek veriler şöyle:

10.00 Almanya, eylül ayı fabrika siparişleri

11.55 Almanya, ekim ayı hizmet sektörü/bileşik PMI

12.00 Euro Bölgesi, ekim ayı hizmet sektörü/bileşik PMI

12.30 İngiltere, ekim ayı hizmet sektörü/bileşik PMI

13.00 Euro Bölgesi, eylül ayı Üretici Fiyat Endeksi

15.00 ABD, haftalık mortgage başvuruları

16.15 ABD, ekim ayı ADP özel sektör istihdamı

17.45 ABD, ekim ayı hizmet sektörü/bileşik PMI

18.00 ABD, ekim ayı ISM hizmet sektörü PMI