Küresel ekonomi nereye gidiyor? Erdal Tanas Karagöl

ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar nedeniyle dalgalanan enerji fiyatları küresel ekonomide ciddi belirsizliğe neden oluyor. HÜRMÜZ BOĞAZI KRİTİK DERECEDE ÖNEMLİDİR Hürmüz Boğazı, ABD-İsrail ve İran arasındaki savaşın gidişatını belirleyeceği gibi burada meydana gelecek kısıtlamalar dünya ekonomisini de etkileyecektir. İran'ın küresel enerji arzdaki payının düşük olmasına rağmen dünya petrol arzının önemli bir kısmının geçtiği Hürmüz Boğazı'nın güvenliğinin tehlikeye girmesi petrol arz güvenliği

ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar nedeniyle dalgalanan

enerji fiyatları

küresel ekonomide ciddi belirsizliğe neden oluyor.

HÜRMÜZ BOĞAZI KRİTİK DERECEDE ÖNEMLİDİR

Hürmüz Boğazı, ABD-İsrail ve İran arasındaki savaşın gidişatını belirleyeceği gibi burada meydana gelecek kısıtlamalar dünya ekonomisini de etkileyecektir.

İran'ın küresel enerji arzdaki payının düşük olmasına rağmen dünya petrol arzının önemli bir kısmının geçtiği Hürmüz Boğazı'nın güvenliğinin tehlikeye girmesi

petrol arz güvenliği ve fiyatları için ciddi risk oluşturmaktadır.

Petrol fiyatlarında olası yüksek artışların yanında artacak olan navlun maliyetleri ve yeniden şekillenecek tedarik rotaları nedeniyle, bu bölgeden Avrupa ve Asya pazarlarına giden sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) sevkiyatlarını da olumsuz etkilenecektir.

1973 VE 1977 PETROL KRİZİ GİBİ BİR KRİZ GERÇEKLEŞİR Mi?

1973 ve 1979 yılında gerçekleşen petrol krizleri dünya ekonomisini ciddi şekilde etkilemişti.

1973 yılında gerçekleşen ilk petrol krizi

, petrol ihraç eden Arap ülkelerinin, savaşta İsrail’i destekleyen ülkelere petrol sevkiyatını durdurması nedeniyle fiyatlar 3-4 kat artmıştı.

Bu krizin ardında,

İran’da Şah’ın 1979 yılında

devrilmesiyle petrol üretiminde meydana gelen belirsizlik ve başlayan İran-Irak savaş ile petrol arz güvenliğindeki sorunlar petrol fiyatlarını ciddi şekilde artırmıştı.

Bu da dünya ekonomisinde

hem yüksek fiyat artışlarına hem de ciddi ekonomik durgunluğa

neden olmuştu.

Dolayısıyla,

Hürmüz Boğazı’nın güvenliği, enerji krizi

(petrol ve doğalgaz) olup olmayacağı açısından daha kritik hale geliyor.

Ama şu bir gerçek ki, artık dünyada 1970’li yıllara kıyaslandığında enerji arz güvenliği için alternatif enerji kaynakları da bulunmaktadır.

BELİRSİZLİKLER KIRILGANLIKLARI ARTIRABİLİR

ABD-İsrail ve İran arasındaki çatışmalar nedeniyle dalgalanan

enerji fiyatları

küresel finansal piyasalar için de ciddi bir sınav haline geldi.

Küresel ekonomi, artan jeopolitik riskler, tedarik zincirindeki kırılmalar ve artan enerji fiyatıyla birlikte daha

düşük büyüme ve yüksek enflasyon

tehdidiyle karşı karşıyadır.

Belirsizliğin arttığı bu dönemde, hem enerji gelirlerine bağımlı ülkeler hem de yüksek enerji ithalatı nedeniyle finansal kırılganlıkları bulunan ekonomiler açısından riskler doğacağı açıktır.

Dolayısıyla, çatışmaların uzaması ve bölgesel bir savaşa dönüşmesi, küresel ekonomide yapacağı etki daha da derinleşecek ve küresel ekonomiye getireceği maliyet artacaktır.